Wat is de Werkende Woonwijk?

Langevielus, kille industrie terijnen en enthonige woonwijken. Dat zijn de gevoegen van het dissenia-langestelig beleid waarbij woonen en werken gescheiden werden. Maar er is goed nieuws. Het kan weer. Woonen en werken kunnen beter door een deur. Mits op een slimme manier verschillende functies met elkaar combineren. Erik Freiders, oprichter van ontwerpurofarbikations, legt in deze aflevering uit hoe zoeken gemiksten wijken gemaakt en beleefs worden. Mijn naam is Unique Varinsum en dit is de werken de woonwijken. In deze vierledige podcast-serie gaan experts en deskundige uit de praktijk in gesprek over het combineren van woonen en werken in de wijk. We onderzoeken waarom de combinaties ook belangrijk is voor een dynamische stad en wat er gevoelgen zijn als we blijven door gaan zoals nu. Waar moeten we rekening meehouden in het ontwerp van de werken de woonwijken? Aan de hand van binnen en buiten dan ze voorbeelden bedenken we hoe deze dynamische steden er in het toekomst uit gaan zien. Deze podcast is bedacht door ontwerpurofarbikations in samenwerking met pakkenis de zwijger. Dag Erik van Hart de Welkom. Wat is het verschil tussen een werken de woonwijken en een woonwijks als we die nu kennen? Het zit er twee plekken in de manier waarop je hem ervaardt, maar ook hoe die bedacht is. Onze wijken nu zijn niet bedacht op werkzaamheden in de wijk. Behalve het ander noodzakelijke werk aan de weg, werk bij mensen thuis. Je ziet een toenemende maat er ook logistieke proces als het afleveren van pakjes. Stiekem wordt er wel gewerkt in onze woonwijk, maar dat is niet echt bedoeld. En dat zie je ook terug, want we hebben allemaal die opstopping meegemaakt dat er een busje stil staat, omdat de pakketjes bij de voordeer worden neergezet. Dus je ziet dat onze woonwijken niet per se opwerken zijn ingericht. En die logistieke procesen zullen kun je eigenlijk veel handiger meenemen. Hoe zit eigenlijk zo gekomen dat woonwijken niet zo zijn ingericht dat er ook gewerkt kan worden? De meest handige verklaring denk ik dat het werken uit de woonwijk verdreven is, is dat de type werkzaamheden die we in de stad deed, heel veel overlast hebben voor orzaken. Of voor orzaken. Ingeur, geluid, veiligheid, trillingen, alle lij effecten van productieprocesen, maakprocesen, serviceprocesen, noemen op. Die eigenlijk de stad uit gedreven zijn. Dat was, denk ik, heel erg nodig. Er werd veel stomen gebruikt, dat de eerste fabricatieprocesen werd op basis van stomen gedaan, werd heel veel steenkoel gebruikt, dat levert de hele naar luchtqualiteit op. Denkeren woelken boven de stad tot veel beter om dat verbuiter de stad te organiseren. Dus het was heel logisch dat heel veel van die procesen die vooral gemeeganiseerd werden, zo snel mogelijk ook naar buiten werden gebracht. Waarom zouden we dan nu juist weer het werken de woonwijk in willen krijgen of het woonende werkwijken in? Dat zit er twee kanten aan die vraag, het kan weer, dus de eerste stap is veel van die werkprocesen die om goede redenen de stad uit zijn verdreven. Die kunnen nu weer terugkeren, die procesen zijn schooner geworden, die procesen zijn minder geluid belastend, leverige reingueurproblematieken op enzovoort. Dus het past weer. En ik denk dat er enorme voordelen zijn aan het integreren van bonenwerken, leren, recreëren in de stad. Dat dat veel meer interakcie kan opleveren in de beleving van de stad. Ik denk dat het leuk is om veel diversiteit in de stad te hebben. Ik vind het persoonlijk. Wijken waar alleen maar wordt gebouwd vrij saaien wijken, zeker als je daar overdag komt. Er gebeurt eigenlijk heel weinig, helemaal niets. Ik vind dat niet de meest dynamische plekken. Ik ben er van overtuigd dat de verschillende kwaliteiten van woonwerken leren in één wijk. Heel veel voordelen op levert kwaliteiten. Ik denk ook dat het in termen van duurzaamheid, enorme winstkansen op levert. Je ziet nu dat er heel veel afval wordt geproduceerd op plekken waar gewerkt wordt. Maar dat het heel moeilijk is om die afval te gaan hergebruiken als nieuwe grondstroof voor andere productieprocesen. Omdat de afstanden tussen die procesen weggeorganis of ja vergroot zijn. Door die uit elkaar draaven van die productieprocesen in de stad. Een voorbeeld van dat in de haven van Amsterdam er veel restwarme te wordt geproduceerd. Er is afval voor brandening, er wordt energie, elektriciteit geproduceerd, dat levert warmt op. En die warmt gaat met een hele grote warmtepeip naar Amsterdam. Daar wordt die ingezet om woningen te verwarmen. Eigenlijk wil je dat die afstand helemaal die nodig is om te overbruggen. Die hele grote pipe onder de grond zou niet nodig moeten zijn. Er zijn ook wel een eerste test al gedaan. Met het hergebruiken van warmte van datacentra. En die datacentra kan je natuurlijk heel goed in de wijk gegeeren. Maar door je niet alleen het werken in de wijk heb geïntegiert. Maar ook de effecten van die procesen in de wijk heb geïntegiert. Maar door er een veel duurzameren toekomst kan worden gemaakt. Stel je voor, we gaan door op de trend die we tot op heden hebben gedaan. Dat we werken en wonen schijden. Hoe zouden onze steden er dan uit gaan zien over 25 jaar? Gof weg hetzelfde. Leidend tot een twee tal probleem. En we gaan onze duurzameidsvraagstukken niet opgelost krijgen. Maar misschien nog wel onzichtbaarder op dit moment is het gebrek aan ruimte. Het planbeer over de levengeving heeft uitgerekend dat als wij op de huidige manier ruimte blijven kwijt, klemen voor de processe die benodig hebben in onze dagelijksleevemegeving. Dan hebben we daarvoor 10 procent extra grondgebied nodig. Dus Nederland moet is 10 procent te klein in 2050 om onze huidige voetprint aan activiteiten te blijven ontploiën. Dus we kunnen het onze eigenlijk helemaal niet meer permiteren om plekken in Nederland voor een functie te blijven gebruiken. Daarmee wordt ons land snel te klein. Dus onze gewoonte om één plek te gebruiken, om één probleem op te lossen, daar moeten we van afzien. En ik denk dat we dus op weg moeten naar het oplossen van meer probleemen op één plek. En los van de noodzaak, hoe is de beleving van een stad alsje hem dus gescheiden wonen en werken gescheiden houdt? En hoe gaat die beleving van de stad veranderen als je die twee dingen weer meer gaat in het integreren? Ik denk dat het een vitalaromgeving wordt. Het wordt dus de omgeving, de onze dagelijksomgeving wordt kleurijker. We zullen meer verschillende mensen op straat zien, met meer verschillende doulen voor ogen. Dus ik denk dat het homogene beeld van een gemiddelde woomwijk enorm veel diverse gaat worden. Mensen in overal, busjes in alle lijven voermiddelen in verschillende kleuren. Ik denk ook een hoop minder busjes, omdat de afstande tussen wonen en werkplekken aan het afnemen zijn als gewerkt wordt in de woomwijk. Dus ik denk dat het beeld van de straat meer wandelen, meer fietsen wordt in ogenmene zien. Ik denk dat de geluiden op straat een klein beetje veranderen. Ik denk dat het integreren van werken ook een tweede lijnactiviteiten meebrengt. Dus het integreren van werkzaamheden in een gemiddelbouwblok is einding, maar een gemiddeld kindendag verblijf of een auto reparatiebedrijf. Er heeft ook brandactiviteiten, die hebben papier nodig, kopiermachine, broodjes, tijdens de lunch. Dus er hoort een hele service-economie omheen. Die zal natuurlijk ook naar de wijk toe komen, want die zitten nu allemaal op bedrijven te rijden, hopelijk voor ze. Dus vaak heb je ook een soort tweede lijnse economie die services biedt aan die centrale economie die dan weer in de wijk geïntegiert wordt. Dus ik denk dat de wijk heel snel veel divers als al zijn. Want je noemde ook al die werkfunctie zijn eigenlijk de stad uitverdreven, omdat ze overlast voor orzaken. Maar tegenwoordig zijn er weer heel veel werkomgevingen die helemaal niet of veel overlast hoeft het te voorzaken. En daar heb je verschillende categorieën in. Dus wat zijn dan bijvoorbeeld werkfuncties die je nu weer de stad in zou kunnen trekken? Heb je daar een paar de voorbeelden van? Werken is met het verdrijven van functies georganiseerd in verschillende milieu categorieën, categorie 1 tot de met 6. Bij 6 moet je denken aan de meest vervaderende lawaimaken, ongezonde industrie die we kennen. Borre Islande, data-stiel, dat zijn dan de geijkte voorbeelden, leven heel veel overlast op. En moet je dus proberen zover mogelijk bij het stad te houden bij het bereik van mensen. Zij moeten zeggen. Maar categorie 1 en 2 wordt wel eens van betwist of die u behaupt op het rijvertrijden. of industrie terwijl je strechts houden moet komen. Dat zijn bedrijfjes die relatief onschadelijk zijn en heb je het over fietsenmaker, boekdrukkers, sportvelden en categorie 1 of een houdbewerking, melkvee houderij of een bouwbedrijf in categorie 2. Natuurlijk zijn dat activiteiten die waarvan je merkt dat ze in jou buurt zullen zijn. Dat je hoort de koeien loeien of je hoort misschien een keer zagmissie in het bouwbedrijf. Dus dat zal iets van een verandering opleveren, maar dat zijn natuurlijk wel veranderingen die je goed kunt integeren. Waar je over naakondenke de ergste geleidsoverlast zou je heel makkelijk weg kunnen nemen door bijvoorbeeld bouwkundiger, interventions in plaats van gewoon simpelweg de oude richtafstanden die we in eerste standen in gedachten hadden om wonen en werken te schijden. Wat bijvoorbeeld een categorie 3 zit, dat dat je het ook een discotheek in grote horeca gelegenheden, dat is eigenlijk een categorie 3 bedrijft. Dat vinden we het vrij normaal dat die in de stad geïntergeerd is. We weten ook dat het overlast voorzaakt, maar we weten ook dat we door beelden van bouwkundige maatregelen die overlast kunnen in toemen. Dus we hebben de kennis, we hebben de technologie, we hebben de omgangsform al bedacht, alleen moeten we eigenlijk een nieuwe generatie bedrijven nu toelaten om weer geïntergeerd te worden in onze bestaande boomwijken. Ik denk dat dat ook ruimtelijk heel goed mogelijk moet zijn. Maar bijvoorbeeld een discotheek, dat is natuurlijk heel snel sprekt voor de verbielding dat is leuk om in je woomwijk te hebben te meesten. Oké, een discotheek, ik kan me nog voorstellen dat een zeker een groep en zet leuk vinden dat die een beetje in de buurt is, dat je daar niet een half uur mee met het trein moet gaan om daar te komen. Maar wat zijn bijvoorbeeld andere voorboden van kat een grie, 3 of 4 waarvan je zegt? Die zouden eigenlijk best wel weer terug kunnen komen in een stelig gebied waar mensen wonen. Mijn favoriete voorbeeld van kat een grie, 4 bedrijven is de biebrouw rij. Eigenlijk zie je dat ook wel hier in de stad opnieuw verschijnen. Weligt wat kleiner in hun omgang. Maar de activiteit biebrouw rijst volgens mij heel aibar, sympathiek. En misschien ook wel identiteitscreërend onderdeel van een woomwijk. Dus ik vind het heel erg interessant ook dat woomwijk misschien ook economische ecosysteemen gaan vertegenbordigen. Daar heb ik nog niet echt over gehad, maar het voordeel daarvan vind ik is dat het ook een identiteitscreërende kracht heeft. Mensen zal het geidentificeren met het type economie wat in hun buurt of woomwijk dominant aan bezig is. Kan je zo voorbeeld de vandoemen van zo'n soort ecosysteem? Ja, ik moet een beetje denken aan de middeleeuze gilde, dus als voorbeeld, daar komt dit idee natuurlijk ook van daan. Eigenlijk kunnen we dit al heel lang wonen, werken, leren in de stad. Ik gebruik vaak een plaatje van een blikslager in de middeleeuwen. Je ziet een werkplaats, een middeleeuze werkplaats in de midden zit een man die is een blik aan het slaan. Achterham loopt een jonge jonge die wordt opgeleid door hem, dus het is een productieplak en een schol. Op de achtergrond, als ik door het raam kijk zie ik huisjes, dus we zijn midden in de stad, er wordt gewoond. En in het open raam staat een mevrouw een bestelling te doen, dus het is ook nog eens een winkel. Een naast de man staat ook nog een stofje, dus het wordt energie geproduceerd. Op het integreren van al deze processe op een plek is de heel duurzaam, zo hebben we de stad ooit bedacht en is dus al mogelijk. En ik denk dat dat beeld. Dus opnieuw zouden kunnen interpreteren. Dus wijken die gespecialiseerd zijn in het maken van meugels. Dat zou heel goed in de middeleeuwenste stad passen, maar als je nu kijkt naar nieuwe activiteiten, dan moet je misschien meer ook in de hightech gaan denken of in de grafische industrie, of misschien heb je wel een hele wijk waarin iedereen games bouwt. Dat is vrij onschuldig, daar heb je misschien alleen een server ruimte voor nodig. Die server ruimte heeft ook impact, dat is die vreedenergie, maar die energie die zou je ook weer kunnen delen met de buurt, dus die warmt die die daar te voort brengt. Je kunt denk ik denken aan een klein schaalige productieproces. Ik weet dat Piet Hein-Eek midden in de woon, en ik in de eindhove zit. Ik heb me ook laten vertellen dat dat soms een beetje overlast op levert en dat aan het eind van de week dat weer goed wordt gemaakt met een drinken van een biedje op vrijdag middag. Dus het levert ook een soort sociale community op. Mensen vereen zelfs zich ook met dat productieproces. Er zijn trots op het feit dat ze kunnen zeggen dat ze na een speed Hein-Eek wonen. Dus ik denk dat dat een kwaliteit op gaat leveren die op vele niveau is. Dus een ander soort stad op gaat leveren. Ik realiseer me ook dat niet elke wijk hoeft het transformeren in die richting, maar als we in Nederland leren om meer opgave op één plek op te lossen, dan hebben we over 25 jaar niet het ruimte te kort waar het planberoon nu bang voor is. En als je in 2050 dan door zo'n werkende woomwijk loopt, hoe ziet je leveren dan nog weer uit? We staat op tot je gaat slapen. Ik denk dat je verschillende personages kunt kiezen als je dit probeert in te beelden. Je ziet nu al dat veel loadgieter schilders, plekjes in de stad hebben gerezeveerd in open parkeerplaatsen. Achter een bestelbe statenstapel, verf-emers en wat roller's in voorraad. Ik probeer er vandaag uit een bedrijf te runnen. Ik denk dat zij een fadsuulijke bedrijf ruimte hebben in die toekomst. Dat zij niet per se met een busje rond hoeft te rijden, maar dat ze dat ook met een elektrische bakfiets heel goed zouden kunnen, vanaf het een eigen plek. Ik denk dat we veel meer lopende fietsende mensen op straatselen zien, niet dat dat een doel is, maar ik denk dat het gewoon kan. Ik zie dat zelf als een enorm comfort, zorgt dus niet, drie kwartierende file staan, maar gewoon even een kwartierje 20 minuten naar je werk kunnen fietsen of lopen. Waarom is het dan geen doel? Ik denk dat een aantal productieproces, daar moet je gewoon, die zijn, daar heb je je vracht auto's van nodig. Of dus het is. En dan moeten we onze ogen ook niet versleiden. Dat komen dus ook meer zwaar verkeerde stad in, want dat is gewoon nodig voor die dingen die we aan doen zijn. Dus het ene geld wel een beetje het ander in zou ik zeggen. Of het ene wordt voor het ander ingereld, het is niet zo dat alle motorische mobiliteit uit is dat zelf de weinig. Alleen het de dag van een gemiddelde werk neem er, ziet er wel anders uit. Je kan smiddags nog even je kinderen van school halen, omdat je vlak bij je werk woont en vlak bij de school waar je kinderen naar school gaan. Of een school gesproken. Ik denk ook dat ROC's bijvoorbeeld heel blij zijn met deze nieuwe ontwikkeling. Die leiden nu kinderen op in die toekomst boven op de, of naast de plek waar ze hun praktische ervaring op kunnen doen. Dus er is al een veel natuurlijke verwijfighet zijn van leren, werken en wonen in die toekomste geciëtubatie. Dus ik denk dat het de dagelijks de patronen van veel mensen wel zal veranderen. Het zal op een veel rustiger manier kunnen worden geïntegiert. En het viele rijden is te klaten afnemen. Dus ik zou ik vermoeden niet gevalven uit. Een forendse perspektief. En wat zijn nog meer voordelen behalve van hoe je door die stad kan bewegen? Ik denk dat de ook duurzaamheid winst de halen is. Dus ik had net al een beetje aangestipd. Toen ik improviserde over de toekomst van de data server in de woonwijk. Maar het lijkt mij zeer voor de hand liggen dat het aan het op datacentra alleen maar gaat toenemen volopig. Als er veel activiteiten hebben meer rekenruimte nodig, ligt voor de hand omdat in dat soort servers, server gebouwen te organiseren. Het kan me heel goed voorstellen dat elke wijksen eigen datacentrum heeft. En dat dat niet alleen de plek is waar javakantiefoters zijn opgeslagen en waar bedrijven een fails op slaan, maar dat het ook de warm te bron voor de wijk is. Dus dat er veel meer directe interactie is op een wat abstracte niveau over het uitwistelen van in dit geval energie. Maar het zou natuurlijk ook over andere grondstoffen kunnen gaan. Ik denk dat de toekomst van de stad, of in ieder geval de economische toekomst van de stad meer circulair zou zijn. Zullen steeds meer reparatie plekken zijn, steeds meer hergebruik, plekken hergebruik, economie ontstaan. En dat is economie die bij uitstek voor ons, maar heel goed in de stad plaats kan vinden. Daar hoef je niet voor naar een industrie te ruien. Dus ik denk ook dat het beeld van de straat, maar ook de type producten en goeder ervan door die straat wordt gesleept, of uitgewisteld wordt tussen buuren. Dat dat nu dus vracht ouders vol materiaal oplevert en straks misschien gewoon simpel en doorgeven lijkt je tussen twee tuinen of muur van verschillende bedrijven. Dus dat het meer een locat transactie wordt dan een groot transport of logistiek proces. Ja, dus die diversiteit dan functies zorgt ervoor dat je eigenlijk meer in je buurt je alles kan vinden wat je nodig hebt. Daardoor meer de voet of de fiets daarin kan bewegen, minder vaak verder weg de auto of de trein of te pakken. Durzamheid vragen stukken kunnen makkelijker worden opgelost omdat heeft de ene niet meer nodig dan is er snel een ander. Wel zijn nog meer voordelen van die diversiteit aan functies voor de bewoners in dat soort wijken? Ik denk dat je het uitstekend hebt opgesond. Nu, ik denk dat dat de belangrijkste zeker voor bewoners de belangrijkste voordelen zijn. Het is ook niet zo denk ik dat het voor iedereen een oplossing is. Het lijkt mij vrij utopisch dat een gezin met kinderen precies op dezelfde plek woontwerk en leert. Dat zou heel bijzonder zijn. Het is niet een oplossing voor iedereen maar stel je nu voor dat we het mobiliteitspatron van de hele stad kunnen halveren. Dan leef het dat natuurlijk enorm hoeveel uitruimte op in de stad. Dat zijn heel veel autoritten uitgespaard omdat het te kunnen bewerken stellen. Ik denk dat het leven in de stad misschien wel net iets anders maakt. Dus ik, als je het echt de bedrijfsproces we hebben nu nog over vrij klein schalige activiteit maar je kan me voorstellen dat ook wat groter bedrijfshalen in woonwijkjes en bouwblokken worden geïntegreerd. Nu heb je nog heel veel zeker in de stad woonblokken waar op de plint restaurant zitten, binkos, kende dag verblijven, tandaspaktyken, fietsenmakers. Dat soort activiteiten, maar je ziet ook vaak dat die allemaal als je in het bouwblok kijkt de hele achtertuin van groen naar rood hebben getransfameerd. Het zijn opslag plekken geworden. Die hele groene binnenruimte is eigenlijk opgegaan aan allerlei bedrijfsprocesen, allemaal versnippert. Ik kan me voorstellen dat dat ook een gemeenschappelijke groterruimte is van een groot bedrijf of groter bedrijf. Dus dat ook wat meer groot schalige economische activiteiten de stad binnenkomen. Kan je voorbeeld geven van zo'n groot schalig bedrijf? Als wij nu op een gemiddeld bedrijfethrein komen, dan ben ik elke keer weer verrast over wat voor soort activiteiten er op zo'n plekplaats vinden naast elkaar. Dus we waren laatst op een bedrijfethrein waar bus onderdelen worden bewaard. Dat is een garantie om de bus in de stad's bus te onderdelen. Die moeten ergens worden opgeslagen. We zitten daar dan. Daarna zit een binnenspiel paradijs voor kinderen van na. Ik zeg 6 tot 12 jaar. Een enorme hall met klimapperaaten, ballenbakken, gleibanen, schommels enzovoort. Dat zit ook blijbaar op een bedrijfethrein. Daarna zit een tandart, een orthodontist. Daarna zit iemand die meeguinische, hele kleinschalige, meeguinische apperaaten maakt, werktuigen. Echt nog een klassieke werktaagbouwkundige. Die kleine instrumenten produceren. Dat is best divers. Het is best onvorspelbaar, maar het zijn allemaal mensen die elk dag 40 minuten mensen in de auto zitten. Om van een huis naar een werk te gaan. Op een plek te rechten zijn gekomen die wordt gedomineerd door, als valt, metale gebouwen, soms een beetje baksteen, enorm kaal, nauwelijksgroen, verweg van de stad, gevoersieningen en om 5 keer weg te uit. De primerend? De primerend? Blinde vlekken in de stad, onveilig zavonds. Ik snap dat het werkt, maar het zijn niet per se de plekken die aan de voorkant zou willen creëren. Zeker niet als je weet dat al die activiteiten die ik net opgenoemt, die kunnen ook prima gewoon in de woonwijk. Die bezorgde geen overlast, betekent alleen dat je werk neemers lekker met te voet kunnen komen, of om te ontspannen om een heerde fiets voor de deur te zetten. En smiddags in de wijk die leeg is, want iedereen is naar school en naar zijn werk in het zon dat je een boterham opeten. Dus je krijgt een heel ander soort samenhang in zo'n wijk. En het is vrij onvospeelbaar wat er in zo'n blind gaat gebeuren. Maar dit waren allemaal wel functies van die best wel grote op- en vlakte snodig hebben om een economische activiteit te kunnen invullen. Het gaat niet alleen om kleine winkelsjes. Maar soms gaat het over echte opslag en soms gaat het over echte productie. En dat maakt proces en de stad integeren. Dat is iets waar we nog niet zoveel grip op hebben. En waar denksteden bakundigen ook nog weinig gevoelver hebben, omdat het niet echt een aandachtspunt is in veel opleidingen. Deze heel veel scholen zijn niet bezig met dit vraagstuk. Wat er nu eigenlijk voor nodig is om die bedrijfsproces te weer te integeren in wonomgeving, leefomgevingen van stadbeboners. Hoe kan het opnemen van productie in stedelijk omgevingen bijdragen aan het behoud van een sterk economie? Het is een goede vraag. Ik beschouw het altijd een beetje als biodiversiteit. Hoe diverser een ecosysteem is, hoe robuster en gezonder het is. Ik denk dat het voor economische ecosysteem ook een beetje zo geldt. Misschien is een aardig voorbeeld wel Philips. Dat een hele belangrijke rol speelde een eeuw lang voor de stad eindhoven. Maar op het moment dat Philips een beetje begon te wankelen. Het is een veel te groot, maar een minder dominante economische kracht in die omgeving was. Zag je ook dat het economische steem een beetje werd onmanteld. Want alle toeleveranciers hebben daar ook onmiddellijk last van. Dus door een grote speler te hebben met een ecosysteem van toeleveranciers daarom heen, ben we erg afhankelijk geworden van die grote speler. Als die weg valt, dan heeft het ecosysteem daar ook last van. En in dat geval van Philips zie je dus ook dat het niet alleen impact heeft op het economie, maar dat heeft ook impact op het sociale culturale leven in de stad. Alle beroepsverenigingen, alle sportverenigingen hebben daar ook onmiddellijk last van. Dus een robust ecosysteem is een divers ecosysteem. En dat geldt dus ook voor een economische ecosysteem. Dus het diversificeren van woonwijken. Lijkt mij heel slim. Ik denk dat namelijk in de woonwijk zelf voor een interactie gaat zorgen die in een gemiddeld industrieterijen eigenlijk nooit plaatsvindt. Bedrijven gaan niet daukaan op de koffie. Die zitten gewoon naast elkaar met een hek de tussen op een industrieterij. Maar ze draaien dus gebruik maken van dezelfde infrastructuur in de wijk. Ga naar dezelfde bakker, gaan naar dezelfde groente man drinken, een beetje op hetzelfde terras, gaan koffiehaal op dezelfde hoek. Daar zullen ze elkaar ontmoeten. En daar denk ik dat de sociale culturale samenhang van het economische systeem ook enorm zal worden versterkt. En ik denk dat dat dus heel belangrijk is voor innovatie, maar ook om een soort waarde systeem te ontwikkelen wat voorbij euro's gaat. Het gaat om veel meer dingen en die baarde zal in die woonwijk veel makkelijker worden herkend. En voor wie zijn die woonwijken precies bedoeld? Ik denk eigenlijk voor iedereen, maar ik kan me ook voorstellen dat dit soort die vitale, diverse intensieve leven omgevingen met veel prikkels niet voor iedereen geschikt zijn of niet van de voorkehev van iedereen. En volgens mij moet dat ook niet zo zijn, dat is niet de intensie. Ik denk wel dat het een smaak is die onze stad te weinig heeft. Dus de gemiddelde Nederlandse stad heeft dit soort gebieden gewoon te weinig. En ik denk dat we daar een kans laten liggen. Ik vermoed dat dit heel erg aan het spreken is voor als je het op die manier waar we organiseren jonge mensen, ondernemende mensen, mensen die de intensie hebben in eigen onderneming ergens te starten. Ik denk dat het mixen van wonenwerken ook interessant kan zijn voor nieuwe beloningsmodellen. Ik kan me voorstellen dat in de toekomst werkgevers hun werk neemers niet alleen belonen met honorarium, maar ook belonen met wonruimte bijvoorbeeld. Als je bij mij komt werken, garanderig voor jou een plek midden in Amsterdam. Ik denk dat dat voor heel veel mensen heel aan trekklinkt. Dat ze daar best wel een beetje salaris voor in willen leveren, want die bomenruimt is georganiseerd. En dat ze op een geweldige locatie terecht komen. Dat is er ook weer na deel aan. Je bent weer voor, als je ons slager wordt, dan moet je ook je woning weer verlaten. Dus ik snap dat we de juridisch wel op een gezonderen manier moeten gaan borgen. Maar als ik ervan benuit een positieve invalshoek naar kijk, denk ik, echt dat dat een aantrekkelijke proposities kan opleven. Waarom zou je bijvoorbeeld dat niet voor iedereen het weggelegd is, zodat mensen die willen misschien rustig omgeving wonen, maar ook als bedrijven. en dat er een werkneemers kan geven, dat zorgt ook ervoor dat het misschien onbereikbaar wordt voor andere mensen die niet bij dat betrijven werken. Dus hoe kunnen we zorgen dat deze gebieden wel social inclusief blijven? Laat ik vooropstellen dat het heel belangrijk is, dat die social inclusiviteit wordt gewaarboord. Ook hier heb je een goede vraag te pakken waar ik niet meteen een antwoord op kan geven. Mijn algemeen beeld is wel dat werken in de stad in woom omgevingen in principe de social inclusiviteit toelat nemen. Omdat de stad nu ook onbereikbaar is voor sommige mensen op sommige plekken. Omdat die te duur is en omdat de infrastructuur die daar is onbetalbaar is niet alleen om te wonen, maar ook om een kop koffie te drinken. Dus denk ik dat het daagelijks verblijven, het draagvlak voor horecaal gelegenheden enorm vergroot. Voor het eerste in de geschiedenis misschien de prijs van een kopje koffie gaat dalen. Ik heb geen idee. Je kunt je wel voorstellen dat de stad toegankelijke wordt omdat niet alleen laptop-economie de stad in komt, maar heel veel soorten. Met alle opleidingsniveaus die daarbij horen. Dus het enthigeren van een compleet daagelijksleef-systeem in de stad is volgens mij ook toegangeven tot die hele doegroep die daarbij hoort. Welke locaties die op bestaan zijn veel beloofd voor dit nieuwe stelijke concept? Dat zijn in principe twee plekken. Dus aan de ene kant de woontwijk waar je werk intergeert en de werk waar wonen wordt geïntergeerd. Dat is de makkelijkste forum. Daarvan de makkelijkste is het diversificeren van werk te rein. Dus industrietreinen aan de stad zijn vaak dode plekken. Een soort rijge raafelgrond aan de stad waar weinig voorzieningen zijn en waar het transformatie volgens mij het makkelijkste is. Die plekken worden er echt beter van als stelijke ruimte. Ze zijn vaak heel ruim opgezet. Ze zijn makkelijker te diversificeren. Mensen staan er iets minder emotioneel in relatie met die ruimte. Dus het is makkelijker om te veranderen. Woonwijken daarin tegen is precies het omgekeerde. Verandering op dat soort plekken is altijd ingewikkeld. Nu gaat het niet om de hoogte van je buurman, maar nu gaat het over wat doet hij eigenlijk. Hij gaat namelijk geluid maken en leeft alle onzekerheden op waar mensen zich zorgen over zullen maken. De transformatie zal moeilijker gaan. Dus ik persoonlijk zou er voor kiezen om de extra ruimte die Nederland nodig heeft. De zueken op bedrijfstrainen, industrie-tereinen aan de rand van de stad. Waarbij makkelijker wonen en werken kan worden gemikst. En die zullen als voorbeeld dienen om te laten zien dat dat veel harmonie jeezer samen gaat dan je zou vermoeden. Dat dat ook echt groene omgevingen kunnen worden. Dus het gaat niet alleen over het verdichten. En dat je van overtuigd dat je de waste it space, de verspilde ruimte op industrie terwijnen die enorm is. Dat je die zo daanig kunt inrichten dat je daar wonen bij kunt stoppen. En dat je dan ook nog een derde van die gebieden overhoudt om ze te kunnen vergroenen. En welke steden neem je dan neem je al serieus een stap op dit gebied? Die wel dat de meeste belangstelling voor een grotere schaal ingeimp in de grotere steden. Land, Amsterdam, Eindhoven, Rotterdam, Den Haag, Utrecht. Daar wordt ook actief naag gedacht en ook geexperimenteerd en uitgevoerd. Wat de potentie daarvan kan zijn. Daar lopen ook tegen allerlei praktische problemen aan, maar daar wordt al wel wat getest. Maar als je echt naar de geïntegere voorbeelden kijkt dan moet je naar buitenland. Dus dan lopen we achter. In Londen, in Parijs, in Brussel zijn al gewoon geboude voorbeelden. Van wijken die uitstekend functioneren, waar alle dingen wij nog bang voor zijn, daar al opgelost zijn. En die op een hele prettige manier en elkaar steken. Daarna natuurlijk ook weer uitdagingen bij horen, maar die zijn echt al een stap verder met het integreren van werken in wonomgevingen. Mijn favoriete voorbeeld is por de laschappel. Dat begint inmiddels al wel een verankerd voorbeeld te worden. Meerdere mensen hebben daar wel eens wat van gehoord in ons vakgebied te minsten. Por de laschappel is een plek in het nordelijk deel van Parijs. Het is een oud regierterrein. Daar werd post de stad ingebracht door middel van treinverkeer. In tegenstelling tot wat in Nederland doen. Als dat niet meer gebeurt, dan slopen we de reels eruit. En daar gaan we er een wangwerk bouwen. Wat de Franse dacht, daar ligt hier al infrastructuur. En hoe ga ik die infrastructuur gebruiken voor wat de stad nodig heeft? En die dacht, ja, misschien moeten we toch nog eens kijken naar onze logistieke processen. En moeten we niet naar gewoon pakjes de stad in brengen met onze treinen. En als je dus twee keer per dag een trein met pakjes is dat in rei. Dan spijt er twee keer zes tegevracht auto's aan verkeer uit. En dat is een behoorlijke CO2-wind die je dagelijks wordt gerealiseerd. Het mooie van die plek vind ik, is dat hij echt geïntegiert is in het stelig weefstal. Dus als ik op straat loopt, dan zie ik klein schalige. Wij zouden erbonen, zij gaan er werken. Klein schalige kantorgebouwtjes die eigenlijk die enorme logistieke hallmaskeren in de stad. Dus in het straat beeld loopt ik eigenlijk door een boomwijk. Die boomwijk is voor een deel nieuw aangelegd op de beganen grond en de eerste tweede verdieping wordt gewerkt. Daar bovenop staan torgens, die daar wordt gewoond. In het midden is een groot park op het dak van de overslag plek van pakjes waar de trein stopt. Daar wordt. Daar is een sportkomplek, daar wordt getennest, daar is een enorm akker landschap waar voetsel wordt geproduceerd. Dus die plek wordt op meerdere niveau's gebruikt in de rand op het dak. Er is ook qua beeld, dus heel mooi geïntegreerd in een levenomgeving midden in Parijs. Maar betekent ook dat het qua beeld eigenlijk helemaal niet geen visuele schade oplevert. Het is een hele aantrekkelijke wonomgeving die wij als Nederlanders ook zouden herkennen als een aantrekkelijke wonomgeving. Hij is net nieuw, dus ik zou zeggen, ga dan nu kijken. Het is net opgeleverd, het bruisstaar opstraat, het ruimte voor sociale woningbao en de duurre segmenten. Dus het is ook een heel erg inclusieve nieuwe stad geworden in dat opzicht die een mooi uitziet, maar die is ook werkgelegenheid op leverd. Het is niet alleen dat die pakjes daar aankomen met de trein, dus vrachtautobewegingen niet mogelijk maakt. Maar die pakjes moeten er ook weer weg, dus er rijden heel veel fietsen naar buiten, die die pakjes in Parijs gaan bezorgen. Dus het levert ook heel veel werkgelegenheid op. Niet alleen als overslag plek, maar natuurlijk ook omdat er allerlei andere soorten geekendemie omheen wordt georganiseerd. De mensen die denken van, oké, leuk idee, maar misschien toch bang blijven voor wel geluidsoverlas of stank of misschien steegeemige proces die vrij komen. Wat kunnen we doen om ervoor te zorgen dat dit ideeënpaktyk echt ervoor zorgen dat de stad leefbaarder wordt en niet vervuilender? Nou, ik denk dat zou de voorwaarde moeten zijn om dit te doen. Dus het integreren van maak en werkprocesse in de woongebieden van de stad. Dus eigenlijk alleen maar betrekking moeten hebben op wat we nu categorie 1, 2 en 3 noemen. Waar moet er dan dan denk? Boekbinderij, kapperszak, pottenbacke rij, tandartspraktyken, dat is allemaal categorie 1, dus fietsen maken is horen daarbij. Als de brommers bij aan te pass komen, dan is het categorie 2. Ja, dan heb je een fruitteeltbedrijf, houtbewerking, manegjes, brood en banquetbakkerij, supermarkt is allemaal categorie 2. Je hoort het al, er zitten een aantal functies in die we heel normaal vinden dat die in de stad zitten, dus het is niet zo heel gek dat we die zouden willen integreren. Glastijnbouw, grote horekaangelegenheden, busine stations, dat is categorie 3. Nou, dat is ook prima te verenigen met het activiteit van de gemiddelende woonwerk. En bij categorie 4 wordt het wel wat spannender. Ik ga veel aan die bierbouwerij, dat zou, dat vinden we dan denk ik vaak leuk. Ik denk weinig Nederlanders bezwaar hebben tegen het feit dat je een bierbouwerij om de hoek hebt. Maar daar kom je wel in de wat spannende activiteiten tegen. Waarbij je kunt voorstellen, daar bijvoorbeeld een ver fabriek, farmersuit, is een grondstoff die kan te gereden. Daar wordt het wel wat ingewikkelder. Dan moet je wel even goed kijken of dat past. Ik zou zeggen dat zou ook de maatsdaf moeten zijn. De maatsdaf moet zijn, kun je de overlast informen van geluid, geur, feindstoffgevaar, kun je dat beperken. Verkeer is zelfs een aanknopigspind als je een economisch proces wil integreren in de wijze. en je weet dat je daarmee enorm hoeveelheid de verkeer aantrekt, dan zou dat misschien ook wel een belangrijke reden moeten zijn om dat even wat secuur er te bekijken. Een voorbeeld van een bedrijf uit categorie 5 die misschien zou kunnen is de koffiebrandrij, ja, het leeft al een penetrant geur op denk ik, maar ik denk dat veel mensen dat ook best wel als positief zouden kunnen effaren. Ja, zijn best voor mensen die zeren bij de geur van koffie? precies, dus zelfs in die kasserie is het misschien denkbaar om dat soort proces te integreren in gewoon een bonomgeving. Maar laten we eerst maar eens de uitdaging van 4 bekijken voor dat we daar terecht komen dat lijkt me best de. Dankjewel voor de voorwielden. Ga je dan. Ja, ik hoop in algemene zin denk ik dat het beeld van het werken in de stad heeft eigenlijk een publiek gesprek nodig. Ik denk de teorie van het oplossen van meer opgave op één plek is iets denk ik wat mensen wel aanzels spreken als je daarna leistert denk ik ja dat is best logisch om waarom losse al het maar één probleem op één locatie waarom zullen we niet gelijk drie oplossen. Ik denk dat dat wel goed klingt, maar het de gevolge ervan om te zeggen er staat een fabriek in je achtertuin om het op een meest extreem profissierende manier te delen dat leven denk ik wel vraagtekens op en dat mensen daar wel bij gaan twijfelen. Maar als je dan dit soort voorbeelden hoort over wat het dan precies zou moeten zijn of zou kunnen zijn dan is het wat mij betreft ondertussen genuonseerd veel van die activiteiten die we net hebben besproken zijn. Denk ik activiteiten die we in ons daar leven nu al tegenkomen die helemaal niet zo alarmeren zijn als dat je zou denken en ik denk dat dit beeld van de stad ook besprekbaar naar maakt omdat zou onze hoop opleveren om deze werelden weer met elkaar te integreren om de stad leuker te maken en duurzamer en vooral ook efficiënter in als het gaat om ruim te klinkt. Dank je wel.