In deze podcast staat het woningtoewijzingsvraagstuk centraal. Martijn Ubels, directeur-strategie bij woningcorporatie Portaal, bespreekt hoe het huidige systeem van sociale huurtoewijzing niet meer voldoet in tijden van grote woningschaarste. Het principe ‘wie het langst wacht, heeft de meeste kans’ werkt averechts. Jongeren en andere groepen met weinig inschrijfduur hebben nauwelijks kans, terwijl oudere huurders met lange wachttijden vaak woningen weigeren omdat ze op zoek zijn naar iets beters. Dit leidt tot gemiddeld zes kijkers per woning en onnodige leegstand. Ubels stelt dat het systeem moet worden aangepast: door bijvoorbeeld twee wachtrijen te creëren – een voor wie geduldig wil wachten en een voor wie snel een woning nodig heeft, met strengere regels zoals verplicht accepteren. Hij ziet kansen in experimenten zoals in Tilburg, waar men al werkt aan een eerlijkere verdeling. Ubels benadrukt dat het niet gaat om het veroordelen van individuele keuzes, maar om het systeem dat deze keuzes uitlokt. Uiteindelijk is er meer nodig dan alleen een eerlijker verdeelsysteem; er moeten ook meer woningen worden gebouwd om de schaarste structureel aan te pakken.
De woning nu is overigens nog van zo'n banen geamvang, dat hier bij zongere werkzaamheid en zorg gewoden blijven. Dit is de woonkamer. Op dit moment zitten we met een gigantisch woning te worden. Op dit moment zitten de huurders in de knel. Een podcast over het woningvraagstuk. Huurders kun natuurlijk ook zelf een steens bijna met Walter Beckers. Hello, best luisterhuis. Graag groete gielie vanuit utrecht waar ik dit keer te gaspenn. bij de stratege van wooning-corporatie. Portaal, Martijn Ubeek, Dag Martijn. Dag Walter. Zeg ik dat goed? Zeker. Wil je een beetje de stratege van de club? Ja, ik ben directeur-strategie. Stratagie is ook best een abstract begrip vaak. Mijn fascinatie zit wel bij de praktijk. Dus hoe verbind je nou die grote abstracte thema's uit de strategie aan hoe werkt het nou in het echte? Mooi. We zitten hier in utrecht, knalen-eiland. Is dit je die hoofdkantoor waar we nu zijn? Ja. Mooi. Nou, je vertelt over hoe je praktijk in strategie probeert te verbinden. Je doet dat ook regelmatig op LinkedIn. Brikkelende post zie je me af te langskomen. En ik had bij je aangeklopt na aanleding van eenje, waar je bovenstond een stullen dans voor insiders. Vraagdeken uitroepdeken. En daar had je het over de toewijzing van sociale huurrodingen. Klopt. Dus als je goed vindt, vind ik het daar heel gaaf met je over hebben. Leuk. Hé, en dat doe ik samen met Margit Vloek. Hoi. Je hebt een hoofdreddekteur van Edus Mekkerzin? Ja, klopt. En we hebben samen een prachtig zomer serie gemaakt. Ja, over de geschiedenis van onze mooie volkshuisvesting. Ja. Nou, het leuk dat je hier ook weer bij aan wil haken. Ja, leuk. En ik onderwerp. Ja, heb je de is mee? Ja, zeker. Ja. Het is gewoon hartstikke belangrijk dat de mensen een beetje vlot aan een huis geholpen worden als het dringend aan huis nodig hebben. Ja. En ik hoorde het ook wel. Het gaat veel over wooning toewijzing in de wandelgangen. Merk ik met mensen die ze bezig houden met de wooningcorporatie. Vermerk jij dat ook? Ja, ja. Ja, ja. Mijn dochter studeert nog en is op zoek naar wongruimte. En die heeft allemaal vriendinnen die ook zo een beetje op het punt staan van echt uit de studentenkamer naar een eigen huis. En dat is gewoon moeilijk. Die komen er gewoon als niet tussen. Ja. Nou, heel benieuwd hier en dan kijk ik me er thuis mee. Als mag je je zeeven gens maken. Ja. We kwamen net binnen en ik heb vorige week een boekmog gepresiteren over de geschiedenis van de volkshuis zestig. En jij gaf mij een prachtere boek. De minst ziet er aan de buitenkant heel mooi uit. Heel leuk. Over Blumcoelwijk. Ja, ik loopt. Hoe kwam hier daarbij onder een boek over te schrijven? Nou, ik werk zet het des tijdens bij een onderzoekstbureau, bureau-middelkop. En daar deed we heel veel onderzoek naar wat we toen Blumcoelwijk zijn gaan noemen. We begonnen altijd met wat was act ideaal. Het was een tegenreaction op zich, maar de. Wat was dat voor bureau met hem? Bureau-middelkop was een heel klein bureau van Gert Gert was mijn docent op de uva. En hij plukte eigenlijk mensen uit de collage banken. Gaf die een plekke z'n bureau en daar ging die. Nou, ik durf wat ze zeggen. Doel was de wereld verbeteren. Dus het was heel idealistisch. Heer en we zijn vier deze weg jou even aan tegenkennen. Uva, universiteit van Amsterdam, wat heb je daar gestudeerd? Planlegie. Planlegie. Ja, ja. Ja, daar heb ik ook gestudeerd. Ja, ja. Ja, daar vind ik elkaar. Ja, daar vind ik ook steeds zo socialogie. Dat mist ik wel een beetje erin, dus waar ze nou die mensen en hoe werkt dat nou in wijken en buurten. Ja, die mist die een beetje in de planlegie. Ja. En via zo is dat een soort adviesbureau? Ja. Bij je in de wereld van de woningkopradstrijd. Ja, en je wil een kant tijdje, hè? Ja, met je het wel. Ja, met je het wel. Je voorbij en meer gewerkt een brab om te wonen. En daarvoor advies, en ik dacht altijd dat ja dit advies, wij geven advies, ik geloof ook heel erg in, maar ik merk er ook altijd dat ik soms twee jaar later terugkwam. En dan dacht ik he, maar dat het vis ligt in de la of dat is niks, dat is echt niks bij gebeurten. Ik moed naar die andere kant van de tafel om te snappen waarom, misschien was dat advies niet goed. Dus wat is nou echt nodig ook daar wel weer in die praktijk? Dus wat is nou nodig om tot beweging te komen? En daar is dit woningtoewijzingstema natuurlijk ook fascinerend op, dat is heel lang, is het zoals het is. En ik denk dat het actuele wordt omdat iedereen voelde, jij zet net ook, het gaat een beetje knellen. En het principe is die de achterzitter werken misschien niet altijd meer in de huidige woningmarkt. Hé en voor dat we daar in Houdelijk over door spreken ben ik ook wel benieuwd. Jij kiest er ook wel voor om dit soort kneldpunten maatschappelijk besprekbaar te maken. Ik zag niet lang geleden ook zo'n post over het nieuwe regeringkort bijvoorbeeld voor jou kant, wat je niet dolantisch jasd over geloof ik? Dat klopt. Wat zorgen over de financiering? Ja dus het was natuurlijk bij voor de verkiezingen een groot tema. En dan denk je, dit is het moment waarop we doorpakken en dan zie je toch geen zo regeringkort. En dan begrijp ik ook wel maar sluiten daar toch voor allerlei compromisen in. En ik denk dat wonen aahbelangrijk is en dat je ook als sector waar je stem moet laten horen. En dat werden soms nog wat beschrijd in zijn of ja. En dus heb je zorg of er genoeg geldt eikt wat uitgetrok voor wonen. En dat heeft we hier alles te maken met daardoor. Een flinke schaarste waardoor allerlei discussies ontstaan zoals ze rond door. Woning door wijzing, ik maak het beruggetje nou maar weer. Die woning door wijzing hebben we nodig omdat er eigenlijk gewoon te weinig huizen zijn. Ja dus misschien vooraf uiteindelijk moeten er natuurlijk meer woningen komen. Daar zijn we denk ik allemaal over eens en dan kan je ook, weet je ook wel proodskast aan. Maar met wat je hebben wat er is zou je ook denk ik slimmer kunnen verdelen. Ja. Maar thijnen ik citer even uit jouw eigen werk die die post van jouw uit doen de tijd. Terwijl een kwart van de mensen zonder dak en thuis uit jongeren tussen de 18 en 28 bestaat. Hebben we een woneruimte verdeel systeem bedacht dat vooral de langst zitdende en wachten de huurde beloond. Die kwaliteitsoeker is bovenin kritisch. Wat het toelijkt dat we als portal in tijden van een groot woning te kort veel wijgeringen krijgen en de woning gemiddeld pas aan de zesde kijkers verhuuren. Ja, dat klopt. En dit is een probleem wat jij wilde achter een dier. Ja, nou het is natuurlijk een wonkjesus. Daar zijn we het over eens en dan is het toch best gek dat je eigenlijk soms zo veel moeite moet doen om een woning te ver. En die cijfers die spreken heel erg tot de verbeerdingen. Dus deze post leiden ook wel tot vroeldwaardiging van het kan toch. Hoe kan dat nou? Want hoe kan dat? Ja, wat er. Ja, dat is wat er achter zit. Het is webben natuurlijk een systeem en de vraag zat het wat is een eerlijke verdeling. Maar we hebben systeem bedacht waarbij we zeggen. Hoe lang dat je wacht. Hoe meer kans. Dat klinkt ook heel rechtvaardig. Dus we hebben allemaal geleerd denk ik. Hier moet op je beurt wachten. Wie het langst wacht. Ja, je mag niet. Je mag niet voordringen, hè. Voordringen, dat kan niet. Toen wat ik denk in de huidige tijd werkt dat principe niet meer. Dus je hebt groepen met name jongeren, maar zijn ook andere groepen die daar door nul kans hebben op een woning. En je hebt groepen die eigenlijk heel veel kans hebben, maar die hebben ook tegelijkertijd een soort goude ticket in anden. Waardoor je wel drie keer na denkt voor dat je diversieel wordt. Dus ik begrijp het ook. Het is niet een pleidoi tegen dat die mensen die woning moeten accepteren, maar je hebt het systeem zo ingereerd dat dat wachten beloond wordt. En dat er een grote groep is die nu tussen wel een schip valt. En dat is eigenlijk mijn pleidoi dat we daarna moeten kijken en tot andere integrenties komen om eigenlijk gelijkere kansen op een woning te reden. Even want even heel concreet. Portal is een groot corporatie hier ook in een groot werkgebiet werkt. Leiden utrecht, amers wordt Arnhem, Nijmegen. Ja, ja, ja, dat goed. Dus dan zit jullie in allerlei woneruimte, verdeel systeemschelling, wooning net. Ja, ik weet niet hoe dat allemaal heet. Daar zijn mensen netjes ingeschreven en die bouwen wachten uit op. En dan zeg je, als je genoeg wachten uit hebt, heb je ook een goude ticket want om wordt je kans hebben. Zeker, ja. Maar dat goude ticket kun je maar een keer inzetten. Ja. Begrijp ik je dat goed? Ja, zoals je hem inzet. Ja, er zijn ook wel weer, dus het is het verschil ook bij regelen, sommige regios. Zeg je je maktje het ticket inzetten en daarmee behoud je een deel van je wachtheid. Dat is natuurlijk bedoeld om meer doorstroom in teks, zodat je die ticket inzet, maar tegelijkertijd. Want het betekent dat je kunt regeren op een woning zelfs kunt krijgen, maar dan wil je wachtheid behoud. Ja, ook. Ja, van deel. Maar dat klinkt heel. Dat lijkt ook logisch vanuit één perspektief, maar als je iets breder bekijkt en je hebt geen woning en je weinig wachtheid, dan is dat alleen maar een aarde. Dus je maakt dan die stap, je krijgt die woning die je wil en je staat weer 204, want je behoud de helft van je tijd. Maar nog even hoe dat dan, want je hebt het over die zes te kijken, die gemiddeld pas, vind het best indrukwekkend, maar het is zes te gemiddeld. Dat betekent, dat er dus ook woningens zijn die na 10 voor huweling of na 10 voor huweling.
Ik heb ook intergevraag van wat kom je nou tegen. Ik krijg het voorbeeld van een senioorowoning in Amesvoort. Dat was het de derdeste die je maakt. Dat is natuurlijk. -Dank dan, is er vast iets met die woning aan de hand of niet. Dat valt dus al mee. Dus wie weigerd. en start er over jongeren weigeren nooit. Dus wij kunnen zien wie weigerd. Het zijn natuurlijk vooral die groepsenioorren. En mensen met lange inschrijven hier, daar zit 100% van de weigeringen. Dus het is wel zo'n mensen verwachten natuurlijk ook veel. Dus daarom zeg ik ook. qualiteitszoekers, zonder die mensen weg te zetten. Want ze hebben gewoon valide wonen wensen. Maar ze zijn op zoek naar iets beter. En ik denk dat. geen dakboven je hoofd, zwaarders zou moeten wegen dan een beter dakboven je hoofd. En nog steeds even hoe ziet dat er nou concreet uit? Want bijvoorbeeld nemen we dat gebeuren in Amesvoort. Kom er dan ook 30 mensen achter elkaar zo'n woning bekijken? Hoe gaat dat? -Nee, we proberen dat te combineren. Dus dat je in één keer 10 mensen uitnodigd. En dan nog een keer 10 en dan nog een keer 10. En die krijgen dan één voor één eikt te horen van. naar je komt in de aanmerking, de kunnen ze dan sluiten wel of niet. Ja. En dan zeggen er dus in dit geval 30 achter elkaar. Nee toch niet. -Ja. Heeft dat een consequentie voor mensen op de wachtlijst? Voor mensen op de wachtlijst? -Nou mensen die dus zo'n woning laten gaan. Nee, nu niet. Maar straks bij oplossinger komen we daar wel op terug. Daar kan je natuurlijk wel wat aan doen. Kijk, het heeft nu wel consequenties, want wat je wel ziet. is dat het ook je leegstand beinvloed is. Dat is best interessant. -Ja, want hoe lang staat daar door zo'n huis langer leeg? Wat je dan? -Ja, ik heb wel. kijk, we hebben bij Portauw 200.000 dagen leegstand. Dat heeft alle eeuworzaken. Dat zijn 550 woningen per jaar, alleen Portauw. Stel dat je zegt. En dat is een conservatieve ingatting 10 procent daarvan. Wacht, daar was even juist een 500-50 woningen. Hoe doe je dat? -355 door de jagen. Kom je op 550 woningen. Stel, en dat is conservatief. Dus soms vertraagt het bijgegingen het licht ook aan hoeveel je in het proces zit. 3-4 dagen. Stel je in 10 procent weinig, gaat het voor Portauw 55 woningen. Als je dan zegt, Portauw is repostatief. Ik weet dat niet, maar voor de sector. Ik heb je het over 2-5-3-1000 woningen die onder de gelang leeg staan. Dat is natuurlijk wel een aantal. Kan je bijna niet echt opbouwen? -Ja. Je ziet de woning boefte die zo enorm groot is. Ja, dat is een paar mensen een plek geven. Ik denk dat je naar de modellen moet gaan die dat uit het systeem halen en die woningen beschikbaar maken. Snel er. -Ja. Je bent een sneller eek naar hoor, want ik probeer het zo met je te volgen. Kun je zeggen dat het volgens mijn friexielijstand heeft? Als zo'n woningleegstaat in afwachting van het verhurest. Weten jullie hoe dat gemiddeld is bij een verhurening? Hoeveel friexielijstand of vandaag een friexielijstand? Ja, hebben. -Ja, ja. Er is speelende meerdere oorsheden. Dus er ligt we aan de woning. Soms moeten we eerst opknappen voor dat het verhuret kan worden. Ik weet dat het gemiddeld leegstand nu 80 tot 90 dagen is. Gemiddeld per woning in drie maanden. -Drie maanden. En zo'n voorbeeld wat je nu op de aaningswoord dat tikt, dan nemen we aan. Ja, dat soort verhureningen. Ja, ja, dan gaat je proces gaat naar 120. Dat durft lang voor dat je die verhuret hebt. En dat is opmerkelijk in een situatie van ernstige wonkries. Waar we elke euro bij elkaar schapen om een nieuwe woning te bouwen. Ik denk dat we hebben er een aantal staan. Laten we daar beter naar kijken. Ja, ik denk dat we het hier wel even over moeten hebben, maar ik denk dat ik me naar afrag. Als je zo'n postplaats martijn krijg je dan ook gewoon kritiek. Kom voorstellen dat mensen zich ook aansproken voelen van wat, waarom post je dit? Ja, kritiek vooral verbazing. Dat mensen denken, ja, maar dit kan niet waar zijn. Voor wat de aantal is. Dus toch die aantal die doen wel iets dat mensen denken, als het probleem zo groot is, dan moeten we er misschien wel wat mee. Ook wat kritiek, dus ook wat mensen zich ja, maar doorstroming is belangrijk. Je moet juist inzetten op doorstroming, ook als dat wat langer duurt. Dus je kan er wel, anders naar dit vraagstuk kijken. Er zijn ook veel verschillende meningen, en dat maakt het moeilijk. Omdat wat natuurlijk helemaal boven hangt, is de vraag. Wat is een eerlijke verdeling? Dat is ook een politieke vraag. Wat vind je eerlijk? Daar zijn heel veel verschillende meningen voor je. Je ziet het waard kanteleerd, je ziet initiatieve in Tilburg, Amsterdam, en onze gemeenten, ook wij zeggen, we gaan daar toch een beweging maken op wat we eerlijk vinden. Ja. Heb jij hier bijvoorbeeld over met je die huurde organisatie? Ja, in de zijlijn, je ziet daar ook wel dat zij op dit vraagstuk bewegen. Dus het is. Het is gelijk dat het ligt ook gevoelig, dus als ik zeg, kwaliteitzoeker, insiders, ja, dat zijn natuurlijk ook gewoon de zitten in de huur, daar hè. Ja, als je. Daar zit een oordeel in, zeker, die woorden op. Ja. Toen wel ja, de meeste mensen die een huis, een ander huis zoeken, die zijn niet bezig met het probleem op de woningmarkt, die willen gewoon een ander huis, en die gaan net zo lang door met zoeken tot zietse gevonden hebben, waar ze blijven worden. Want het is niet alleen maar stapelsteen. Nee. Ja, en in het oordeel kun je ook een oordeel hebben over het systeem, niet over nadenken, want je had het net over de gouden ticket. Ja. Als je denkt, ik moet vijhuizen, en ik denk dat een vijzing altijd energie kost, hè. Het gaat altijd wat van je. Dat gaat niet, was zelf. En als je dan in principe ook al je wachtheid verliest, als je dat werkelijk vijos kan, maar ook voorstelt dat systeem uitnodigd tot dit soort. Zeker, dat is eigenlijk mijn punt ook, dus dit is niet een soort individue, die verkeerde keuzes maken. Nee, dat zijn mensen die gewoon benieuwd zijn, van gewoon zou dat huis iets voor mij zijn. En die komen kijken en die zien dan van, oh nee, dus het is toch niet helemaal. Maar het systeem lokt het uit, dus wat ik iedereen aanraad ook nu, dus schrijf je zo'n voordat, gewoon, maar in, woudt, straks, ja, als je niet, als je dat niet mee krijgt, en ze hele groepen die dat niet mee krijgt, dan wordt je verast, en dan op het moment dat je wat nodig hebt, ja, heb je eigenlijk eigenlijk geen kans. Ik was laatst bij een corporatiebestuurder op bezoek in een gemeente waar heel weinig appartementen in de kope zijn. En in die gemeente is eigenlijk een soort editie ontstaan van mensen in een kopehuis, eens gezinswoningen, om als ze rond de jaar 40 zijn, zich inderscheven voor de woningcorporatie, dan hebben ze na 25 jaar prima kans op zijn social-heurappartement, verkopen ze hun woning, dan hebben ze een flinke som geld op de bank voor het pensioen en staan ze voorraan de lijn voor een social-heurwoning. Ja, precies, dat is natuurlijk wel, denk ik, een situatie die je niet zou moeten willen. Ja, dus in allerlei aspecten volsmaar aan, want je kunt ook weer zeggen, 'dorschroming', dus er komen wel eens gezinswoningen vrij daar, als er blijkt bij geen appartement in de kope zijn, maar het knaagt ook ergens wel, als je het hebt over er toch ook zijn voor mensen met een smalde beurs. Nou, bijvoorbeeld een uitrecht, dan wij zien daar, dus ik ben voor de oorschroming, maar wij zien daar ook dat bij ouderen die doorstromen, 20% de kopewoning achterlaat. Dus dat is natuurlijk een groep die ook verdiend om goed te wonen, maar waar je wel bij kan afvragen, ja, is dat nou de prioriteit die wij als corporatie zouden moeten hebben. Zijn mensen die ook vaak een. En heb je het weer over de sociale-feuringen van de corporatie van uitrecht? En dus één op de vijf van de. Sennijoren die laten kopewoningen achter. Ja. Ja, ik denk gelet op de prioriteit die we moeten stellen, want we moeten kiezen. We kunnen er niet alles, ja, dan is dat voor mij wel een groep, en ik denk ja, daar zou je. Zou ik zelf een andere weging aanweer lang, ja. Maar waarom gaan die ouderen dan in een sociale huurwoning wonen? Heb je daar zicht op? Misschien zijn er wel helemaal geen andere woningen van dat type beschikbaar in andere. Dat zou kunnen en dit is natuurlijk weer een soort. een deel vraagstuk, dus vind je dat voor mogen meezoom moeten weigen bij je woning toewijzing. Ik denk het wel. Maar dat klopt. Dus iedereen zit natuurlijk in zeker eens in hetzelfde schui, die is overal te kort. En juist daarom denk ik, ik moet je kiezen. Wat vind je dan het grootste probleem? Kijk, niet kiezen, is ook kiezen. En je raakt hier ook altijd, zeg maar, hoe meer je voor. wat dan wordt genoemd, een doelgroep in de kwetsbare situatie gaat werken. Hoe meer dat ook een vraag van buurten en wijken. Dus er wordt ook wel een uur. We hebben de hele discussie of zo.
van mogenstoets, want ja, maar het is ook wel fijn als wij ik op alleij menieren een beetje gemeent zijn. -Zeker. -En er er ook wat meer financieel draagkachter mensen. Dus zo is het wel die lemme denk ik. En jij noemde dat een aantal gemeente ook wat aan het experimenteren zijn. Ja. -Om ik de traditie van de toewijzing van sociale uur samengevat is, netjes in de rij staan. -Ja. -En de zijn gemeente die zeggen we gaan dat toch net wat anders op los ik ben menieuwd. -Ik zie de gemeente Tilberg. Daar zijn collega's Teevls en woon de Breiburg hebben daar een modell bedacht. Wat ik zelf heel surmant vind. Maar ze eigenlijk zeggen we hebben niet één rij, want dat is nu het probleem, maar iedereen staat in dezelfde rij. Daar zeggen we hebben er twee. De eerste rij is die doemen zij voor wie met wensen woon wil. Dus je hebt gewoon een woon wens en je vind het prima om daar op te wachten. Kom hier rij één. Je hebt rij twee. -Is dat de oude wedstrijd? Dat is de rij die we kennen. -Ja. Alleen zet er een rij naast. Dat heet er rij voor wie sneller woon wil. Je mag zelf kiezen in welke rij je gaat staan, dat vind ik het mooi. Dus ik kan een staxe ander voorbeeld noemen waar we dat hebben geprobeerd vooraf te bedenken. Wie moet je welk rij is gewoon een keuze, alleen die keuze heeft wel consequentie. In dit geval verlies je de helft van je wachtijd. Je boudt ook geen nieuwe wachtijd op. Je moet zes keer per maand reageren op een wooning en je mag niet wijgen. Dus de keuze voor die rij heeft wel deze. -Dat is een modellatie sneller woon. sneller woon, dus dat is nog even wat voor ieder geval. Dat kost je wel wat voor je. -Mijn versie is dus daar nog gegrend dat ik dat er voor over heb. Dus je maakt die keuze, voor mij is een woning en een dakbouw, maar of nu zo belangrijk. Dat ik voor die rij kies, zij verdelen de woningen over die rij. Wardoor je kans voor op een woning in de snellerij aanzienlijk toe neemt. Dus ik vind het een heel mooi voorbeeld waarin je kan gaan spelen met verschillende in dit geval rijden. Noem die uit het drie? -Ja, je hebt nog een derde rij en dat is de rij eigenlijk voor organcie. Dus je hebt een groep die gewoon direct bemedeld wordt. En dat ook, dat heb je ook wel op? -Ja, die anders op straat dragen te komen. Maar m'n giet, dit heb je toch ook overal? Je hebt overal volgens mij. -Ja, je hebt al urgencieregelen. -De reguliere rij zeg maar een overal urgencieregelen. En dus hier, dit is Tilburg en Bredaar, hebben ze eigenlijk een tussenruipend. Amsterdam is de ander voorbeeld. Daar is de doel hetzelfde en daar hebben ze een modell bedacht met zoekpunten. Dus daar werkt er nog steeds met een punten systeem, dus je krijgt punten als je wacht. Dat is nog steeds. Alleen daarnaast kan je ook puntenverdelen krijgen als je zoekt. Dus afhankelijk van hoe vaak je regert, m'n woning krijgt je meer punten. En ze hebben situatie punten toegevoegd, dat zijn punten die je krijgen van van jouw situatie. Dus stel je wordt dragen dat kloos krijgt je meer punten dan als dat niet het geval is. Even voor m'n beeld wie bepaalt dit? Uiteindelijk is dat de gemeente in dit geval vaak samen met de corporaties. Maar een corporatie kan dit niet zelf. Wij kunnen dit niet zelf. Daarmee hebben we ook onze gemeente ze heel hard nodig hierin, om uiteindelijk die critirea vast te stellen. Want de wonenlijmteverdeling is van de gemeente? Dat is misschien wel goed om even te benoemen. We hebben dit soort dingen staat heel vaak in een landlijke wet. Maar in dit land hebben de verdeling van de woningen eigenlijk aan het gemeenteleke niveauet, lokale overleg overgegeten. Gaat de gemeente daar uiteindelijk over maar tijd? Ja, dus we hebben een huisvestingsverordeling. Daarin staan de spelregels opgenomen waar je als corporatie moet houden. Vak zit er wel. expimiteer ruimte in zo'n verordeling. Dat is ook ons blij door. Ook nu de komen gemeente worden verplicht zo'n verordeling vast te stellen. Het plek dus ook altijd maakt haar ruimte voor experimenten zodat je kan oefenen met andere varianten en vormen. Maar daarin wordt eigenlijk de volggeurde bepaald. Dus heb je gemeente nodig? En ik heb wel eens gelezen dat gemeente kunnen zo'n verordeling maken, dat is wel kunnen half van de gemeente gevalen. Dus het is ook gemeente heel? Nee, ik weet niet wat dan gebeurt. Wt hier niet dat? Nou, de. portouw heeft elk gemeente heeft er één. Ja, dat is meer in gebieden waar de woning nodig niet zo heel hoog is, kan ik me voorstellen. Dat is eigenlijk gewoon. dat het wel lukt om huis te vinden. Minder relatant misschien. Ik denk dat je meer ruimte als een koorperatie dan hebt dan daar in een eigen afwerking te maken. Ja, interessant. Naat zo'n kwam je vraagt je bijna af waar dat nog het zal misschien in een paar plek in dit land in deze tijd. Maar ik denk niet heel veel. Het zal niet in de helft van de gemeente. Hij heeft terug naar Amsterdam. Dus je zegt dus dat is eigenlijk maatwerken aan de voorkant. Een soort afwerking? Ja, en wat complex. Dus dat leidt wel, ik was toen zelf stratege waainmeren. Dat leiden wel tot hele mooie leuke discussies, want dan moet je aan de voorkant bepalen. Welke situatie is meer, ik krijg meer punten dan andere situaties. En daardoor leiden dat proces tot vijf jaar discussie politiek natuurlijk ingewikkeld. En heb je een heel complexie-stem gebouwd met het best onderzichtig. Waar neer je dan aan de beur, dan terwijl het door van het systeem is wel heel goed. En ik denk ook dat het wel werkt. Dus de eerste evaluaties laten ook wel zien dat starters een grotere kans hebben dan in het oude systeem. En wat gebeurde er in dat systeem werd ingevoerd met al die mensen die een flinke hoeveelheid punten hadden verzameld in de loop de jaren? Ja, ik denk dat er een soort overgangstermijn is afgesproken. Ook omdat de zoekers in het begin hebben nog geen punten. Dus die voorstpond behouden je maar ik denk dat dat door de jaren wel verdwijnt en dat het belang van wachten daarmee wat afnept. En noem die je daar ook nog utrecht als waar wat wordt nagedacht of geexperimenteerd? Ja wij zijn zelf nu wel ingesprek met onze gemeente en natuurlijk om dit te agenderen. En dat ligt ook vaak aan en tijbing dus waar loop de huisvestingsvoor het ding af, dan heb je natuurlijk moment om die discussie te voeren. Als die net is vastgesteld dan is dat moeilijker en dan proberen het vooral via de expu-materaumte die er vaak wel in zit. Hoe ziet die ruimte eruit, die expu-materaumte? Ja, de weing niet. We hebben wel dat verschil per gemeente. We hebben nu wel in Nijmegen gezegd, daar gaan we aan de slag met. Dus dat is eigenlijk de groep die. Ja, je meindt op diek wel het meest de peanut is van dit systeem. Dat zijn dreigen dakloze jongeren. Ik zei het net al, dat is een kwart van de groep dakloze. Waar je bij je. Dat is een ander systeem, maar ook wel het systeem van toewijzing waarbij je eigenlijk zeg je krijgt. Pas een woning als je een indicatie hebt, dat is dat directe bediddelingstrijakt dat we net hadden. Maar je krijgt pas een indicatie als je echt meer voudige psychisch, de problematiek, verslaaf en schulden. Ja, ja, dus je moet. En dat is het krom, je moet heel erg afglijden. Dat is echt gewoon aan nu. We hebben hier ooit niets bijmans voor de mikrofoon, dat wordt een die verteld dat precies. Eindelijk over een hele perversen die je moet. Ja. Een heel erg naminé de donderen om weer een bodem te vinden en omhoog te kunnen gaan. Toe je dan hoop, ellende voor iedereen en ook de samenlevings ook in de besparen. Dat is eigenlijk het verhaal toch ook maar daar. Ja, precies. En nu zeggen we dat eigenlijk dat hele trajectdoer dat niet. Geef die jongere grijken woning? Ja. Maar eigenlijk dat is even al begrijpen. En dan dit is eigenlijk een soort afweging van wanneer beschouw je iemand als urgent? Ja. Wel of niet. Dus als je het echt hebt over nieuwe vormen, check even mij, maar kling jij met naam en u al antischast over wat je hebt gehoord in Tilburg en breda? Klopt dat? Zeker, ja, ja, ik zou ook iets aan de daaraan. Ja, en is dat ook een richting waarvan je zegt van "heid, dus ook wordt. partal bij het gemeenten waar we werken is meer over naam en de denkers?" Zeker, zeker. Zeker, nog een hele andere route ook. Nou, dat is wel interessant. Ik denk maar dat is meer een observatie over de corporatisector dat we. te vaak het wil zelf willen uitvinden. Ik geloof heel erg in leren van elkaar. Dus wat wij doen is bij nodig. Onze collega's van Tiefers en nu hebben ze hier uitgenodigd, maar ook bij onze gemeente. Van komt gewoon eens vertellen hoe dit nou werkt. En dat is prije het wel. Hebben jullie al gedaan? Ja, die zijn langs geweest in Arnhem-Nijmegen. Mooi. Dus daar geloof ik wel in dat je niet altijd. En proef jij ook openheid bij de gemeenten voor zo'n verhalmde over een weer te leren, de luisteren? Zeker, zeker. Ja, zeker in deze fase. Kijk, het einde wordt het best wel spannend omdat je keuze moet maken. Dat is ook spannend, maar ik denk dat het heel goed is. En er is wel zoiets gedeeld, beeld dat het anders moet en kan. Dus je proeft wel echt bereidheid tot een gezamenlijke zoekdogt. En of je dan op dat modell uitkomt, maakt niet zoveel uit. Het begint wel met die openheid. En accepteren dat misschien wachten voor een deel van de groepen niet tot de juiste uitkomst leidt.
Ook maatschappelijk. Vooral maatschappelijk. Ja, is dat vergeten we vaker? Dus de kosten van, nou in dit geval zo'n dakloze jongeren in de opvang is 70-100.000. Ja, en dat, als je dat nog even bij de bescharing laat, het doet ook psychisch iets met iemand als die dakloze is. En dat werkt nog veel langer door. Zeker. Ja. En dat kost ook geld. Ja, we vergeten dat vaker. Ik weet ook niet zo goed hoe je daarna tot een doorbraak komt, want er zijn alle lijn, maatschappelijk een kostebate analyse die dat echt wel aantoonen. Ik ben ook over meneing en dat is toch waarom je denk ik ook een koorperatie dicht op die praktijk moet zitten. Die cijfers op gegeven moment. Er leidt dat niet tot iets, maar als je drie mensen in je eigen omgeving hebt, dan denk ik toch dat je daar anders naar kijkt. Ja. En daarmee zeg je dat is ook belangrijk voor woningcorporatie. Ja. En ze die woningcorporatie is werk om dicht in die praktijk te leven te werken. Ja, en soms moet je daar echt je best voordoen. Dus ik heb ook een koopwoning hier verder op in Algenau. Dus je moet je denk ik wel echt open al, wijken uitrecht ook. Wijken uitrecht. Ja, erin 30 koopwoningen. Dus ik het is ook een oproep aan mezelf. Je moet je vinger zijn, je voespieten in die maatschappij hebben, omdat dat is waar ook de. Ik denk dat wij hebben motivatie van moet komen om dingen te veranderen. Ja. Vind je er nog een voortmartij om dat te bereiken? Ja, zelf wel. Ik ben zelf bij de tussenvoorziening. Als je maatschappelijk op vang in uitrecht. Genkook als vrijwilliger. En juist om de verhalen daar te horen. En ik word daar ook best wel. Ik heb wel eens maar een spiegel voor. Dus bijvoorbeeld het discussie over status, houders en voorrang is natuurlijk ook een discussie die speelt. Ja, dan sta ik daar te koken. Dan sta ik te vertellen of we daar een sportaal naar kijken. Ja, en dan merk ik toch hoe dit verhaal voor mij. Dat is toch een beetje een abstract de rationele beleidsafweging die ik maak. En ik krijg het toch niet goed uitgelegd naar mensen die daar in de opvang elke dag zitten. Dus het is ook een beetje een reality check. En ik denk dat dat heel gezond is voor de hele sector om die check op te zoeken bij zelf. Die kan er ook anders naar kijken. Nou, we zijn even bred begonnen en bij eindigen wat er op het neft ook met een mooie brede oproep. Maar geef het interessant, he? Ja, ik vind het goed om te horen dat er hierover naagdacht wordt. En dat begin te zoeken naar oplossingen, zodat mensen niet onderdeig bij het spel blijven staan. Heb jij de belangrijkste vraag aan Martijn gesteld? Ik denk het wel. Martijn zijn er dingen die wij helemaal niet hebben aangekwakt, maar die misschien toch op belangrijk zijn om even te bespreken. Nee, ik denk het niet. Het is mooi als dit dat er over naagdacht wordt. En dat is hart nodig. Ik zag de oplossingen die komen dan vanzelf. In die is het wel een hele leuke tijd bij de corporaties. Ik denk dat dat niet te lang moet duren voor veel mensen. Dat zijn we ook goed in. Ik denk dat je daarom is dat experimenteren. Dat is misschien maar gewoon proberen en dan kan je het bijhouden. Dus daar slijt ik me wel bij aan. Niet te lang na denken. We begonnen met LinkedIn. Ik merk dat ook als ik af en toe dingen deel of cilanenschomen. Heer dus bij uur dus zit ook ongedeeld die ook heel erg gaipelijk is. Allemaal gezellig klatsen me met elkaar over de problemen. Heb je als portal u behaupten contact met mensen die nog niet uur bij jullie huur. Maar wel behoefte hebben we aan bij onveil uur die tuurde. Dat is een goede vraag. We hebben in uur tracht platformboonzoekers opgegeerd. Dat is een act 700 woningzoekende die u een stem willen laten horen. En dat is een stem die vaak niet wordt. Dus ook bij Nieuwbouw krijgen we altijd drie bezwaren in sprekers. Nu kunnen we daar ook die 700 en dan de afvardiging ervan ook een stem laten horen. Die denk wel dat daar ook kansen liggen om die beweging te versterken. We gieten luisteren de podcast met Jolande Euringen aan die we hier over zitten. Ik zit even naar me gieten kijken want die maak meer podcast dan ze luistert. Dat is al gauw. We benoemden van wel goed om hierover in gesprek te blijven. Twee mensen waren Martin Pelen, een winn van de allianzie die een beetje een ander perspektief op te zaken. Dus daar gaan we over doorstrekken en heel leuk dat jij daarbij wil aanschrijven. Ja, ik kijk ook naar het. Hey dank voor nu. Mag ik er ook voor het aanhaken? Ja, was heel leuk. Heel fijn en Martijn tot die volgende keer. Ja leuk, dank je wel. Nou daarmee aan de eind gekomen van dit gesprek dank ik ook jullie luisteren voor je die kostbare tijd. Blijf betrokken bij de volksijs zestig en hopelijk ook bij deze podcast. Heel graag tot de volgende keer. De wonkamer wordt medemogelijk gemaakt door de stichting, visitaatie, wonikorperaties, Nederland. Voor meer informatie kijk op visitaaties.nl. En wil je niks missen? Abonneer je dan op deze podcast in je favoriete podcast app.
Podcast Summary
Key Points:
Martijn Ubels, directeur-strategie bij woningcorporatie Portaal, pleit voor een herziening van het socialehuurtoewijzingssysteem.
Het huidige systeem beloont lang wachten, waardoor jongeren en andere groepen met weinig inschrijfduur vrijwel geen kans maken.
Gemiddeld wordt een sociale huurwoning pas na de zesde kijker verhuurd, mede door weigeringen van zogenoemde ‘kwaliteitszoekers’.
Dit leidt tot onnodige leegstand; bij Portaal gaat het om circa 550 woningen per jaar die langer leegstaan door vertragingen in het verhuurproces.
Ubels pleit voor een systeem met twee rijen
Hij wijst op voorbeelden zoals Tilburg, waar al met dergelijke modellen wordt geëxperimenteerd.
Summary:
In deze podcast staat het woningtoewijzingsvraagstuk centraal. Martijn Ubels, directeur-strategie bij woningcorporatie Portaal, bespreekt hoe het huidige systeem van sociale huurtoewijzing niet meer voldoet in tijden van grote woningschaarste. Het principe ‘wie het langst wacht, heeft de meeste kans’ werkt averechts.
Jongeren en andere groepen met weinig inschrijfduur hebben nauwelijks kans, terwijl oudere huurders met lange wachttijden vaak woningen weigeren omdat ze op zoek zijn naar iets beters. Dit leidt tot gemiddeld zes kijkers per woning en onnodige leegstand. Ubels stelt dat het systeem moet worden aangepast: door bijvoorbeeld twee wachtrijen te creëren – een voor wie geduldig wil wachten en een voor wie snel een woning nodig heeft, met strengere regels zoals verplicht accepteren.
Hij ziet kansen in experimenten zoals in Tilburg, waar men al werkt aan een eerlijkere verdeling. Ubels benadrukt dat het niet gaat om het veroordelen van individuele keuzes, maar om het systeem dat deze keuzes uitlokt. Uiteindelijk is er meer nodig dan alleen een eerlijker verdeelsysteem; er moeten ook meer woningen worden gebouwd om de schaarste structureel aan te pakken.
FAQs
Het huidige systeem beloont vooral de langstzittende wachters, waardoor groepen zoals jongeren en andere spoedzoekers nauwelijks kans maken op een woning.
Vooral ouderen en mensen met lange inschrijfduur weigeren vaak, omdat ze hogere verwachtingen hebben en op zoek zijn naar een betere woning. Dit leidt tot gemiddeld zes kijkers voordat een woning verhuurd wordt.
Bij Portaal alleen al leidt dit tot 550 woningen per jaar die langer leegstaan door weigeringen, wat neerkomt op 10% van de leegstand. Landelijk gaat het om 2500-3000 woningen.
Het gouden ticket is een voordeel voor mensen met veel wachttijd, waardoor ze meer kans hebben op een woning. Dit ticket kan maar één keer worden ingezet, maar in sommige regio's behoud je een deel van je wachttijd.
Sommige ouderen laten een koopwoning achter voor een sociale huurwoning, vaak omdat er geen geschikte appartementen beschikbaar zijn. Dit roept vragen op over prioriteit, omdat 20% van de doorstromende ouderen een koopwoning achterlaat.
In Tilburg is een model met twee rijen: een voor wie rustig kan wachten en een voor wie sneller een woning wil. In de snelle rij verlies je de helft van je wachttijd, moet je zes keer per maand reageren en mag je niet weigeren.
Chat with AI
Loading...
Pro features
Go deeper with this episode
Unlock creator-grade tools that turn any transcript into show notes and subtitle files.