David van Weel (minister van Buitenlandse Zaken) over handelstarieven VS: 'Dit is chantage' (18 januari 2026)
58m 11s
In een reactie op de Nederlandse deelname aan een Europese verkenningsmissie naar Groenland heeft president Trump een extra importheffing van 10% opgelegd aan Nederland en andere EU-landen. Minister van Buitenlandse Zaken David van Will uit in een interview zijn verontwaardiging en ongeluk over deze "chantage", die hij onverenigbaar acht met bondgenootschappelijke relaties. Hij benadrukt dat de missie juist bedoeld was om gezamenlijke veiligheidszorgen aan te pakken. Van Will zet alles op diplomatie om de maatregel, die in februari ingaat, via Europese eenheid en gesprekken met Amerikaanse contacten ongedaan te maken. Mocht dat falen, dan sluit hij tegenmaatregelen niet uit. Tevens is er zelfkritiek op de onhandige communicatie over de omvang van de Nederlandse militaire bijdrage. Het gesprek waarschuwt voor de gevaarlijke precedentwerking van Trumps argument dat Groenland "nodig is voor de nationale veiligheid", een redenering die de internationale rechtsorde kan ondermijnen. In het tweede deel van het interview wordt de situatie in Iran besproken, waar het regime met extreem geweld protesten onderdrukt, met mogelijk duizenden doden en berichten over buitensporig geweld.
Transcription
11324 Words, 63468 Characters
De president Trump gaat vol voor de confrontatie. Iedereen die een tegenwerkt bij het inleven van Groenland krijgt straf. Ook Nederland. Onsland krijgt een extra importheffing van 10 procent. Lijkt ze sturen van twee militairen op een verkeningsmissie naar Groenland. De minister van buitenlandse zaken David van Will reageert in NL op Zonpa. MUZIEK. Welkom allemaal. Dit is NL op zondag live van het studio 6. In heel verschimfeinend te kijk, heel feit dat jullie het wel allemaal zijn. De minister van buitenlandse zaken zien hier David van Will. We wisten nog niet toen nu geen komen wat er allemaal speelde, maar de speeldeer van alles, het gaat natuurlijk vol ook over die strafheffing, die president Trump aan Europa en Nederland heeft opgelegd van een geplände verkendingsmissie of hij als aan de gang geloof ik, op Groenland gaan we zo over hebben en over de situatie. In de wereld, dan doen we ook met oud-defensie minister en de speciale EU-gezand voor mensen, rechten keizen ongelonken, dan gaan we het over de nieuwe wereld over de praten en dan vooral over de rolf van Europa daar binnen. We gaan ook hebben natuurlijk over de situatie in Ierland, want we horen er iets minder over de laatste dagen, maar het is nog steeds heel heftig wat er daar gebeurt, de Iranstrijver. Kij van Shabazi heeft de laatste nieuws een houdtkontakt voor zwert het gaat met mensen in Ierland. In de haagse wandelganger gaat het nu al over de poppetjes in het nieuwe kabinet. Victor Park van EW zijn van de beste ingevoerd parten met de journalisten van ons land, die we het ondergetwijfeld meer, heeft heel kort afvast Victor Robjetteprimje. Zeker. Elkohijne minister van financiën? 100% 100% Denkt wel. Dylan Yazogus, kabinet, kamer. Ah, dat is nog wel, dat we nog een keuze die ze moeten maken daar. Gaan we straks met jou uitgebeid over het praten en manjoren Mendy Heeren was vorig jaar de eiligen Nederlandse militaire bij de VN-missie in Libanonzen, zodat letterlijk klim tussen de rekketbeschietingen, tussen Hezbollah en Enkant en is er aan een andere kantjesrefer. Dit boek over jou ervaring, dan blauwe scherven en je kent de dame die naastjes zitten. Jullie hebben elkaar duideloens. Ja, klopt. Toen ik net in Libanon zat, ik kwam u als minister van de fensie op het hoekbezoek samen met de CDS, en hebben wij daar elkaar kort gesproken. Ja, we hebben een foto van hier, ik wil niet op de zaken vooruitlopen, maar je zei, ik kreeg bij de minister van de fensie het luisterende oorvelijk bij de fensie, soms misten. Klopt, ja, ja. Dus een stukje omrecht te interesse los van een agenda-punt. En wat mij dan heel erg bij bleef was dat u mij, vooral in die laatste periode, waarin het geweld eigenlijk steeds heeft gewerkt, dat u mij nog een bericht had gesteerd. En ik kreeg dat pas toen ik weer thuis kwam in Nederland, want er was daar eigenlijk geen verbinding meer. Dat was geen communicatie, haast weer mogelijk. En dat vond ik wel heel bijzonder, want u was toen geen minister van de fensie meer. Dus het ging echt om interesse in mij en om te kijken hoe het met mij ging. Ja, dat is mij gewoon bijgebleven, is dat waarderig. Mooi, gaan we het zo zo koffer hebben. Maar eerst was altijd de nieuwstunitie, en het komt voor de eerst uit naar Libanon. Als de president Donald Trump komt met een ongekende stafheffing tegen Nederland en andere Europese landen. Omdat Nederland twee militairen voor een verkenningsmissie naar Groenland heeft gestuurd. Eerder deze week waarschuwden de Trumpal voor extra hefflingen als landen hem zouden twarsbouwen. Ja, minister van Will, 10% extra heffing omdat wij meedoen aan een verkenning voor een militaal of een inge op Groenland. Hoe reageert u erop? Ja, dat is niet hoe bondgenoot ik met de kom zouden moeten gaan. Ik werd verrastchisterd, na afgelopen week de temperatuur liep me natuurlijk op over Groenland. En deze collega Rasmussen is daarheen geweest, hij is aan met Rubio Prater. Dat is dat dat aan ik met fans en Rubio. Die kwam er buiten, die zijn nog steeds niet de ene zoveel van aan te fundamenteren zaken. Maar in ieder geval heb ik nu een proces. We gaan met elkaar spreken, een high level dialogue. Deze oefening liep al langer, alleen de ene marker had gevraagd. Nou ja, doe met wat meer landen mee, want dan kunnen wij meer kunnen laten zien dat we die veiligheid serieus nemen. Dus of als jij het bedoelt als een positief agenda zou je denken. En dan wordt je hier voor bestaft. Ja, dus ik werd zeer verrast, werd mij ook de andere collega's. We hebben direct contact met elkaar gezorgd, ik heb procedureel gezegd. Ik heb het gelezen, kom er al terug, wat dat gaan we niet alleen doen. Maar we moeten ons daar wel te verhouden. Hoe kwam ik zeert u het? Deze actie vrije vroeger. Ja, en het is oneigelijk, want wij zijn er niet voor om handelsstrieven in te zetten tegen zaken die niks met handel te maken hebben. Dus als één, twee, wat ik zei, deze oefening was juist bedoeld om mee kaant te laten zien. We zien jullie zorgen over die veiligheid en we zijn bereid om er wat aan te doen. Dreef als bondgenoten vind ik niet dat je zometeen met elkaar moet omgaan. Dat je elkaar niet de dialog zoekt, maar dat je elkaar onder druk probeert te zetten. Dus nee, ik ben hier zeer ongelukkig mee. En ik denk dat we daar met Europese landen ook het laatste nog niet over gezegd is. We zegt zeer ongelukkig, andere landen gebruiken, andere taal de Zwetspumiezeen. We laten ons niet shanteren, president Macron zijn, we laten ons niet intimideren. Starmer zei het zo'n grote vergissing, dat zijn ook hele stevige woorden. Wilt u zich daar maar aan sluiten? -Ja hoor. Ik ben misschien wat genuurtseerd van de huisuit, maar deze kwalificaties kan ik allemaal voor. Het is shantijs. -Het is shantijs, wat je op dit moment doet. En ook onder eigenlijk wat ik zei. Het is niet nodig. Maar dat draagt niet bij aan een bondgenotenschappen, draagt ook niet bij aan de veiligheid van Groenland. Daarvoor waren we daar je nu juist. Ik denk dat het gaat gebeuren, want dat opmerkelijk is dat we ook in Amerika verzet zien. Zinator Tom Tillers, hele respecteerde republiekein, zegt, bijvoorbeeld dit is. Oli Don, hij zegt zelfs, dit is bijonstupid, zo erg is het. Dat zou ik dan niet zeggen, maar je weet nooit hoe je dat dan weer terug gaat. Tillers, zeg ik. -Ja. Maar het is waar, natuurlijk binnen de VS zelfs zijn natuurlijk ook verschillende krachten. Ook binnen beide partijen. Het goede is, volgende week zitten we met een heleboel wereldleiders in Davos. Ook, denk ik, met presentrum, maar ik spreek zelf ook een aantal van deze naartores. die zich nu kritisch uitlaat, dus ik denk dat was er heel veel huisvekte doen in de volgende week. om te zorgen dat dit voor dat van kracht wordt, in februari van tafora. Gaat het overweegst u op enige manier om die twee mannen die er bijvoorbeeld nu zit op komen als om die terug te hamen? Nee, gaan we niet doen? -Nee, gaan we niet doen. Dit zet we gewoon door. Hij heeft een beetje iets van gedachten van de Trump volgens mij, want hij wil nu weer kopen. Het was eerst mogelijk binnen van de nuste uit. -Ja. Hij heeft te badis. Ja, is het de kopen? -Nee, want dat hebben de Groenlanders en Dedenmarken gezegd. dat ze niet de kopen zijn, dat ze samen doorweer erbij vergaan in de consulateie binnenkomen grijkt van Dedenmarken. Dus dat nu is, ja, dat steunen wij, dat zijn van de grondbeginselen van onze werelddorden. Bert Goudhuis is vvd Europarlementag hier, die zegt het wordt tijd voor tegenmaatwege. Europa moet niet meer over zich heen laten lopen. We zijn alleen dingen die we zouden kunnen doen, daar is het nu tijd voor, wat vindt u tegenmaatwege? Nou, we hebben het tot in februari. En wat ik zei, ik vind het onbegreibelijk, ik vind het oneigelijk en ik vind het ook vrij te inhoud, niet uit te leggen, waarom die dit doet. Dus ik vind dat we die komen de twee weken moeten gebruiken om binnen en na vooral als EU in daarvoor. waar met ze alle zijn om te zorgen dat dit van daar vergaat, dat lijkt me echt alle beste uitkomst. Ja, ze er niet, dan kan ik niks uitsluiten, dat ook nog maar natuurlijk gaan nadenken hoeveel je dan. Niks uitslijft, ja, wat zou dat dan betekenen? Ja, dat ga ik niet opvruiken, dan doen we echt als EU. Dat gesprekken begint er nu al, vermiddag komen de andere cedeurspijlkaar, om te bezoeken. Van de EU van ontgaan, precies van onze andere cedeurspijde EU. Mogelijk morgen de minister van buitenland zaken, dat is nog niet helemaal zeker, dus we gaan hier echt wel de komende weken. dat huiswerk doen, maar als mijn aller eerste prioriteit is zorgen dat dit. waarlijk voor dezelfde baan van. Want avondavond goudt dus ook een steviger reactie verwachten van de EU-ministres als u straks met elkaar. Heb je het gezeten of via de andere soorten? Ja, u noemde al de reacties op, ik denk dat iedereen in dezelfde gijsthint hier of weer wat zelfs van vit. Dat gijs wordt misschien steeds zwart, ja. Het is nog een beetje missen in het discussie, want niet tarieve, dan werkt het helemaal één zomete minister. en alles wat die gezicht heeft, maar Trump zei daar net in dat filmpje. Ik heb groeneld nodig voor de nationale veiligheid van vreeligstaten. En dat argument is heel gevaarlijk, want dat is precies het argument wat Putin kan inroepen. om te zeggen, ja, ik heb gewoon ook reden nodig voor de nationale veiligheid van Rusland. Dus zoals wij de wereld hebben ingeleg na de Tweede Wereldoorlog. is nationale veiligheid nooit een argument voor territorial verwerving. Op wat voor manier dan ook militaire kopen, het kan allemaal niet. Dat is de afspraak, en het ben bang dat echt de bodem die valt weg onder de wereldoorde op het moment dat we. megen aan in de redenering dat die groeneld nodig zou hebben voor de nationale veiligheid. Hij zegt, dit zijn de recente quotes, dus ook op Truth Social van Trump. Dit is een zeergevaarlijke situatie, dan bedoelt hij dus. De EU-missie of de minister Europees-missie naar Groenland, een zeergevaarlijke situatie voor de veiligheid. en de voorbestaat van onze planeten de wereldveld staat op het spel als ik groenland niet krijg. Nou, wat die bedoelt is situaties nog niet die Européanen die erheen gaan, hoor. Maar hij doelt continu op de Chinese en de Russische toegenomen interesse in de artisch gebied. Maar die is er, maar dan nog is onze redenering zelfs als je dat vindt en je vindt dat groenland. cusiaal is van de nationale veiligheid, is het ook altijd geweest voor de meekanen. Dat alle hareketten komen over de polkap daar heen, dus dat stond ook altijd heel van de meekansmaterieel. Maar één, dat kan allemaal al, de heenemaarke en de groenlanden staan open voor volledige militaar presentie van de VS. Twee, je bent toch altijd sterker als je de VS plus de andere navel landen hebt dan als je alleen de VS hebt. Dus even terug naar het eerste punt dat je maakt, de VS heeft al het recht om op allerlei plek in groenland. medities hebben zelf mensen teruggehaald, dus dat kan dat niet zijn. Hij is een vast goed man, hij wil het gewoon hebben. Ja, en zelfs daar, zeg je, mensen, de wordt spook of mineral die de liggen, die zijn maar iets makkelijk weg te halen. bouwen die in zich de groenlanden, dus we staan open voor ook economische samenwerkingen, dus er zijn geen barier. Ik denk dat de ene van hem hier hopelijk de goede persoon of wel vanuit druk, of wel vanuit aanweerwerking. die bootchap weten we. Dus er zijn ook nog mensen die zeggen, nou, kijk, die EU-missie was natuurlijk wel een beetje bedoeld, hè? Om Trump een potje te zetten, een potje te zetten. Zodat hij er niet binnenkomt, als er EU-of-na-voor-litstaat is, dan als er maar een paar. Zo is het gebracht, en daar ben ik zelf ook ongelukker mee, want dat schiet weer helemaal niks mee op. Dus iedereen heeft gezegd dat als ze gaan daarheen, dat is een soort provocatie, of om te voorkomen dat er meer kaan naar zich in. Dat is bij mij nooit de afweging geweest. Maar goed, deze negatieve insteken, heel blijkt par hem wel bereikt. Nou, even tussen door nog, voordat we het weer over grotere zaken gaan hebben, de manier waarop die ene soldat werd aangekondigd. Zo even kijken, want het leidt tot enige heerlei tijd, zo'n in de media ging. Wat we doen met de spanningër rondom Groenland, militairen van verschillende navellanden, reizen die kant op. Nederland schiet de denen te helpen, stuurt één militaire naar Groenland, bestuurde één marine-officeer. Nederland gaat één militaire naar Groenland sturen in het kader van de internationale troepen macht. Inmiddels is besloten dat niet één maar twee gaan, die kunnen eventuele grotere missie voorbereiden. Zag maar PR-technisch altijd anders gekund, hè? Ja, we horen de kritiek, dus hebben we verdubbeld. Verdubbeld? -Ja, precies, het zijn wel te kopjes. Missie verdubbeld? -Ja, alles niet door elkaar, en ik begrijp dat. Maar er is sprake van de kom mogelijken daarvan missie. Dat wordt een grote missie permanent met een hoop landen die daar aan bijdraag. Dan heb je een deense oefening die daar in plaats vinden, een oefening met veel militairen. En de voorbereiding van die oefening, na een praten met de landen over hoe de oefening eruit gaat zien, dan gaat het hierover. Dus het werd gebracht als of dit de missie was. -Dat was. Uiteindelijk gaat er nu naar twee plannen zijn, die gaan kijken met de andere landen, welke 1991 gaan we zien. Heel mogelijk begrijpen we, maar ik snap wel. Nee, Nederland had natuurlijk wel een extra dag nodig om uberhulp te beslissen, want op woensdag waren de grote landen. Duitsland, Frankrijk, Great Britain, Zwede, Finland, die waren allemaal aan boord, toen een dag later seconde Nederland eigenlijk een beetje achteraan. Ook nog eens met die ene militair, wat nog eens een dag later betreden werd. Het ging allemaal niet te soepel. Nou ja, we hebben daar wel goed over naged, ook vanwege de PR. Het vanwege komt dit over op de meekanen, nou ja, wij waren er uiteindelijk van overtuigd, dat dit juist alleen maar bijzonder hebben. Het is niet van tevoren gebeld, eventjes, om te zeggen, dit gaan we doen. Er zijn contact gerust met de meekanen op verschillende niveaus, niet op het allerhoudste niveau, dat blijkt. Even nog over het hoogste niveau. Ik last een mooisstuk deze week in de New York Times over de Kaalboi in de plannencie van Donald Trump. En die werd eigenlijk eigenlijk sinds gepreest, want deze hoogleerhuisijk, kijk, kijk, ik krijg toch wel een hoop de toniswaakgrofen, het is bot, het is het de worst door de persalijnkast. Mij krijgt een hoop voor elkaar, Venezuwe, Latere, organisaties in de midden oosten, te verswakten of uitgescracend, Europa, wakker geschut, ontinvesteerings, eigen defensie heb wij het wakker gehad. Rustische olie-tankers toch gewoon op voldozee enteren als je vindt dat poedt in iets verkeerd doet? Ja, er was misschien iets voor te zeggen, maar gaat jullie met Groenland een stap te ver? Is dit dat je zeg je jongens, maar nou is het gewoon als je je eigen bondgenoten, zo twarschig zit. Ja, ik denk dat die op verschillende momenten, nou onze smaak misschien een stap te ver is gaan, hij spreekt maar één taald als een taal van de macht. En dat is een taal die andere groep macht op dit moment ook spreken, en daarom was mijn plaatdoi in ons eigen parlement ook, dat moet dus Europa ook voor die taal van die machtleers spreken. We komen niet meer weg met alleen maar verwijzingen, statements na het inderdaad recht, we hebben macht nodig, willen we die rechts overreind houden, die we hadden. Dus is het nog een keer je weer bij de macht nodig, zodat ze de rechts overreindt? Ja, maar de andere zijn het hollemvrazen, hollem statements. Daar zit wel degelijk voor ons ook omweer kapkoen in, en vanuit die sterke positie kun je dan ook, zoals in de gevraam met Groenland, wat steviger met je vuis op tafel zeggen, sorry, maar deze gaat te ver. Stel nou dat u door ons erop enepen in een kamers zou spreken of een van de telefoon zou hebben, wat zou je dan tegen hem zeggen, wat zou je boodschub zijn? Ja, dat, omdat Amerika heeft ook vrienden nodig en er zijn geen lojaalere vrienden, geweest sinds het tweede wereldhoorlijk, dan de Europa. En die van jezelf vervrende is zo niet in een belang van de vrendstaat, zeker niet in de guren wereld waarin we leven, maar dat betekent ook dat je af en toe moet luisteren naar je vrienden en in gezamenlijkheid moet komen tot oplossing. Ik las ook in ieder geval een stukje van iemand die zei, is dit naar de manier om de ene markt in Nederland te bedanken, ze sturen f-35, ze zijn overal bij ze doen de hele tijd hun best, we lopen voorop, de ene markt ook in hoe creëne. Ik ga het voor al die landen die nu in dat clubjes zijn, van de meest landen, in de Nürmenschiet. Ja, Finland, de ene markt, Norwegen, het zijn allemaal lojaale bondgenoten van de VS. En het zijn allemaal landen die militeren hebben gestuurd, die naar de menen gesneuveld zijn in de afgaaningsstand in Irak, omdat Amerika ons vroeg. En dus het is echt hij beledig nu delen markt natuurlijk tot in hun bot, door te zeggen, ja, jullie kunnen groen al niet verleden, jullie hebben daar 200 sleen, alleen Amerika kan niet probleem openen. We hebben aan die actie natuurlijk ook nog een beetje in z'n volverstand, dat is zeker. Deze tijd is open van de eigenaar, dus ja. -Oké, maar goed, het is de wild. We gaan meteen nog wel uitgeburden met u beide over hebben, maar we gaan eerst naar Iran, want ook daarnspelden natuurlijk van alles en de oppers te leiden. Uiteindelijk gaan we mee komen vrijdag als het geloof ik op televisie en cijders zijn duizenden demonstranten gedouwd, dat gaf ie toe en dat was voor het eerst dat hij reageert op de onderrust. In Iran legde wel gelijk de schuld bij het terroristen, criminele redschoppers en president Trump, er praten daarover met Kevin Schimbazie. Kevin werd de jongen opgepakt in Iran, gemarteld, vastgehouden, wisten vluchten gelukkig. Je laatste woekje van het de prijs van vrijheid, nou hoe hoog die prijs in Iran is, zagen we deze week. Even voor dat wijgenpraten de Iranse nodophar vertelt wat zij hoort van haar vrienden en vriendin in Teheran en een waarschruing vooraf dit zijn schokken de beelden. En she tells the violence that we have been watching. If I tell you 10% of what we have seen, you have to go to mental hospital, you cannot hear this. And everybody that I know, they know someone who were killed. The door to door wordt zwaar on der schatzetten bij vorige opstanden, kende iedereen de namen van de slachtoffers, nu zijn het vaak bekende. En every morning you wake up with these videos, that bodies top of each other are hundreds of people. And you just look at their faces to see if you recognize someone. Kevin Scherbos, hier zijn het verduizen en ik heb weinig tot niet geslapen de laatste dagen geprobeerd in contacter zijn met Iran. Wat hoor je uit Iran? Wat zijn de laatste berichten die jullie maken? De mate van onmenselijkheid is ongehoord. Dit is in de Iranse geschiedenis er nog nooit eerder voorgekomen. Gisteren op de staatstelevision hadden het zelf over 23.000 doden in binnen 3-4 dagen. Ze staan televisiearkent dat er er minstens 23 dagen in de wordt gesproken over tussen 30 en 40.000 doden. Het is een regime dat binnen 3-4 dagen, zon aantal van zijn politieke tegenstanders doelbevist, planmatig en doelbevist vermoord. Ik heb afgelopen twee jaar vaker gewaarschuwd van behabbedaard internationaal recht en term voor. Daar hebben we voor bedacht, misbruikt dat niet, want dat term verliest zijn waarde. Hebben we dood? Ik heb gisteren nog een film gezin van Saapse War, dat is een stad in Noord-Oosten van Iran, waar de revolutionaire garden met maskers op de voertuigen ziet en met een emblem van chemische wapen. Dat is een oud minister, Britse minister op de Britse televisie gezegd dat hier vrije betrouw waren bronnen. Om we onbevestigte berichten heeft voor een inzet van chemische substansie tegen de demonstranten. Het mocht dat zo zijn, dan kan het zijn dat te leren komen de dagen, maar de informatie voorzieningsstuk. Dat land is afgelopen. Dat land is afgesloten. We horen op dit moment niet. Ik heb gisteren aanvond, alle politici en journalisten die ik met een telefoon had gesmeekt, zegt iets, doe iets. Er is een enorme massa mocht gaan er daar, waar we op dit moment nog niks van horen. Probeert wel, voor schoenen kwamen dat het afgelopen weken al de slachtoffers gezicht te geven. Je zegt deze foto wil ik graag laten zien van gezin, van drie mensen van de moederzone. Waarvan jullie zeker weten dat die vermoord zijn door het gering, wat is het verhaal van zo'n gezin als dit? Dit gezin komt uit Jareits. Dat is de stad waar ik ben opgegroeid en waar mijn eerste boek over gaat. Dit gezin is met zijn dreën, ze zaten met zijn vieren in de auto, met zijn dreën doodgeschoten. Vader moederzone, oudste zonen is zwaar gewond geraakt, en het is onbekend waar hij naartoe is gegaan. Uit dezelfde stad zijn berichten dat de revolutionaire garde, het zikkenhuis is binnengedrongen en de gewonde niksgood heeft gegeven. Ik ben besteerseliet van de commiteir aan vrij en ik probeer voor dat commiteir afgelopen week foto's en namen van slachtoffers op de website te zetten. En afventuurs moest die gewoon stoppen, want ik heb zoveel foto's gezien met een schottwond op de voorhoofd. Dat is gewoon doel bewust voor moorden van mensen. Als ze van die foto's hebben wij uitschrijd ook gezien, maar die zijn tegroeurelijk om nu op zonder gochend te laten zien. Je vertelde ook de manier waarop demonstranten, bijvoorbeeld door het gezien worden gevoegd, dat er niet als het alleen maar is schieten op een meenig te nemen. Als die meenigd uit elkaar gaat, dan. Ik voordat er een groter demonstratie op staat, dan gaan ze met drones op verschillende wijken, gaan ze volgen waar de kleine groepen zich aan het verzamelen zijn. Vervolgens gaan ze die omzingelen en gaan ze iedereen dood schieten. Man, vrouw, oud, jong, kind, en het zijn voor een deel milities die ze hebben ingefoerd uit Irak en uit Libanon. Hier is Bolla, en hij staat alshabie, dat zijn terroristische milities die ze zelf hebben daar opgericht en faciliteerd en bewapend. En die herkend je van het feit dat ze arabisch spreken. Dat is geen versie, geen versie, nee. Ja, herkend hun voertagen en hun uniformen. Er is veel desertatie onder hun eigen mensen. En die hebben ze ingefoerd en die schieten iraniers, landgenoten van dat regime, die schieten op deze manier planmatig aan het doel bevestoot op straat. U bent EU gezand, speciaal gezand voor mensen richten. Nou, die worden hier op enormes gaal geschonden, bevestigde en onbevestigde berichten, maar zelfs bij de bevestigde blijkt dat het verschrikkelijk is. En toch kan of wil Europa bijna niks doen. Het is heel moeilijk natuurlijk, en om iets te doen, maar we kunnen wel degelijk iets doen. We kunnen om te beginnen het heel hard voordelen. Sanctis zijn natuurlijk een belangrijk instrument en diplomatie ook met de omringende landen. En het steunen, zoveel mogelijk van de mensen in Iran, en de organisaties. De Silocyte, de NGO's, die hiermee bezig zijn, en dit is een ongelofelijk frustrierend. En dat zijn allemaal maatregelen waar de aide tollers niet wakker van leggen? Nee, ik denk wel dat ze de wakker van leggen, maar we hebben ze niet te wakker dachten. Ze stellen macht bovenregten, ze lachen u uit, ze halen hun schaaders op en ze lachen u uit. En ambassadeur hier in Den Haag oproepen en strengtoespreken, u wordt uitgelachen. Natuur bedoel je de machtheppers op dit moment in Brussel, maar ook in Den Haag. U heeft de Iranse ambassadeur stevig toegesproken. Je voelt ook die onmacht. Maar je zou meer willen doen, maar wat dan, en dat willen we ook nog. Nou, stuur om weg te Iranse ambassadeur. Ook nog doen binnen de grens van dit nasoon recht. Die ambassadeur wegsturen, natuurlijk denk je dat over, maar dan weet ik wat er gebeurt. Naamlijk onze ambassadeur zit, pekkeerende post, ook of het verdient daar. En van de weinige bronnen die ik heb, is die ambassade die daar zit, die proberen mensen te helpen. En vanwege u heeft de ambassadeur niet nodig om informatie te gaan doen. U kunt in informatieke contacten op een lager niveau halen. U, Nederland en Europa, is altijd tot nu toe te laat en onvoldoende gerejaggeerd. U heeft Iran overgelaten aan Trump als Europa. De revolutionaire garde had al lang op de terereuilijst moeten staan. Krijg je net in Europa niet voor elkaar. Er is een welwillende aantal landen die het los van. Ja, dat wildt u ook gezellig. De ontijtje dat zijn Dieland-Jazokers voorgewekken, ook dat moet gebeuren in. Duitslams, unie en gelieferd. Dat breedt dan je met Nederland kunnen samen de revolutionaire garde op de terereuilijs zetten. Je noemt de kei van, je noemt Trump. Trump zij, als er er door de vallen grijp ik in, 'We will be hell to pay, we're locked and loaded.' All die dingen. En toen er in zij die nou, nee hoor, wat het stopt, de kellingen stopt. En er zijn geen executies, dus ik doe niet meer. Hoe zou je dat qualifiseren? Wat heeft Trump met het Iranse volk gedaan? Dat weten we niet. Europa heeft Iran overgelaten aan Trump. Ik doe mijn hop, mijn enige hopjes een volgende kabinet. Dat ze in ieder geval een aantal stappen kunnen. Ja, dat begrijp ik, maar ik vraag je ook over Trump. Is dit, heeft hij die Iranse bevolk in de steek gelaten of. Zoals ik laatst iemand worden zeggen, is het verraadcentrum van Iranier? Dat weten we niet. We weten niet. Daar zijn twee vliegdexchepen daaronderweg. We weten niet wat hij van plan is, het is een gerillige man. En we weten niet wat hij gaat doen en wat er reden is, dat er gestopt is. Maar Iraniers hebben geen leger nodig om ze te bevrijden. Waar ze onvraag is, een chirurgische ingreep op dat onder de rukingsappraad. op de revolutionaire garde. Dat is een soort medoeuroactie, maar dan in Iran. Ja, wat kijk je, het feit dat Iraniers nu de straat zijn opgegaan. is directe gevolg van de operatie van Israel afgelopen juni. En toen werd gezegd, mensen moeten nu op straat komen, heb ik altijd gezegd, wacht een paar maanden. Want dat regime is enorm vernederd voor de Iraniers. Die zich had opgeblasen naar Iraniers toe. Dat is een ideologische bezettingsmacht voor Iraniers. Iranier zijn geen araberen. Dat is elk zichzelf respecterende vatsoonlijke samenleving. Die een islamitische bestuurwiel op islamitische wetgeving gebaseerd overheidwiel. zal hierna goed naar Iran moeten kijken. Dit is het vaït van de islam. Het is een van de redenen, las ik in de krant, dat Landas Katar, Saudi Rabi, de vriendgetare Rabi, Emiraten. allemaal zeggen tegen Amerika, stap je terug, hou je even in. Wat is dit voor een dilemma? U zegt dat we moeten het internationaal recht respecteren. Maar de mensen rechten worden op een gruwelijke wijze met de voeten getreden. Moet je dan toch niet kiezen voor een maduroactie. door de Amerikaan door iemand anders om het regime zo te verzwaken. en dat het volg daar op een grond hebt. Het regime voor zwakken is precies wat er moet gebeuren. dat moet met alle toegestaanen midden. Behalve militaire dus. Zelfs militaire kan opgegeven met toegestaan zijn. Want het kan zijn vanuit zelfverdediging, als je echt bedreigd wordt. ook door het Iranische regime. En het kan zijn omdat je met een mandaat van de feen en veiligheid. gaat ingrijft in een land. We moeten rustlante China daarmee in. Dat is dus heel lastig in het geval van Iran. Maar ik denk wel dat we afgelopen tijd hebben gezien. in het land de opstand, de demonstraties, maar ook de repressie daarvan. Het geweld wat is toegepast, het is ongekend. En ik denk dat daar toch iets nu speelt. wat vroeg overlaat tot die veranderen gaat leiden. Het Iranische regime staat ook zwakker eigenlijk dan ooit. Want al hun proxies zijn enorm verschwakt. Dus ik denk dat we het eindeer van nog niet hebben gezien. Maar het verschrikkelijke is wel dat het tekosten gaat van al die mensen. Want wat is er nou weer als dit voor de zoveelste keer? Dat is nu erger dan in die voorgaande keer dat de demonstraties waren. Dat er weer, dat het regime windt. Dat is om mogelijk, dat regime kan niet meer winnen. En regime dat op die manier, ze eigen mensen uitmoord, is een verloren regime. Iran is een van de rijkste landen in potentiën van de wereld. Is zeer belangrijke land, is de buurland van de Europese Unie. Veranderingen daar en democratisch en vrij Iran. zal enorm invloed hebben voor ons als Europese Unie voor de ene twittigste EU. Noem het maar de energieprijzen, stabiliteit en vrede in Mideoosten rondom Israel. machtspalans met Rusland. Het is dat regime is een ruggegraad van alle terroristische organisaties in die wereld. Als dat gebroken wordt, dan zal het terrorismebestrijding. en bestrijding van de islamisering in de Europese samenlevingen voorkomen voor andere. Ik denk met jou dat we allemaal heel erg hopen. Dat er iets gaat vooral in Iran, dat het land zo'n schitterende oude tradisies opkampakken. En kan zijn wat het is. Dank je wel, vriend en wezerheid. We gaan verder praten over de wereldoorden, die wereldoorden. Starkspraat ik met men niet meer die heren over. Hij heeft alles met elkaar te maken, Libanon en ja en weerschappen de feen. Missie daar, maar eerst die nieuwe wereldoorden. Want we praten deze week over de verschuivende machten in de wereld. en wat dat betekent voor ons ook hier in Nederland. We doen het met wetenschappers, twarschendenkers en topdiplomaten. Vandaag hebben we erin uit die laatste categorie, uit de fancy minister en EU gezond. Voor de mensen rechten kan je ze oolongren. Hoe zou je, als we dit allemaal ze horen, in een paar zinnen voor de verder praten? De situatie in de wereld eigenlijk wil om schrijven. Nou, de nieuwe wereldoorden die is er, dus het is niet per een vraag. We zijn aan het veranderen en de wereldoorden is veranderd. En daar moeten we ons toeverhouden en voor een land als Nederlandse en dat geldt eigenlijk voor alle Europese landen. kan dat alleen maar samen. Dus het belang van de Europese Unie als maxvaktor is enorm toegnomen, maar daar moeten we dan ook wel naar handelen. Ik denk dat dat het is, van kan Europa zo'n rug rechten en opstaan en een grotere rol gaan spelen. in voor zijn eigen veiligheid en voor de toekomst van iedereen in Europa. Zou je dat ook zo voor mij doen? Ja, heb ik ook gedaan, en ik heb er altijd wel een cinicinitje bij. Nou, daar zijn we nog lang niet. En daar zijn ik z'n count dat het is de EU-concerned en dagelijks iemand uit een statement. Of kers van de EU is diepje 'concerned', 'highly concerned', 'close to monitor in the situation'. Dus we zijn op dit moment wel iets van de tandenloze toeschouwer van de veranderende wereldoorden zoals die er is. Dus als ik iets van organzie zou mogen, leggen onder het verhaal van vrouwen Oolongren is, ja, bouw die macht op ekonomische. Maar komt het ook om dat zo? Sorry, de komt het ook om dat we in terren, dat hebben het altijd over Europa. Maar dat is natuurlijk behoorlijk verdeeld zijn, die behoor op Europa is ook Orban, is ook Polen, is ook Spanje, dat zijn allemaal hele verschillende machten natuurlijk. Ja, het wel, als puntje bij Pauwtje komt, als het rug echt hoog is, dan vinden die Europese land elkaar echt wel, die waarde zitten op een dieper niveau wel verankerd. En we leren ook steeds beter omgaan met dissidenten zoals Orban, door mensen even naar toiletten laten gaan op het moment door blonken. Aansbruikers maken, ja. Sini's, maar het werkt wel en de relatie's en daar moeten we meer heen denken. Over Europa gesproken, ik ga een paar dingen die ik laatst, volgens mij was het een column van Diederix Hamson last opzetten voor u. Alle Europese leegers bij elkaar hebben net zoveel militairen als de VS en meer dan Russland. De Russische economie is net zo groot als die van de Beneluxen. In Europa werken 30 miljoen mensen in de zware industrie, waar je dus een orde industrie van zou kunnen maken, in Amerika 13 Europa maakt 60% meer auto's en Amerika Airbus bouwt. Twee keer ze wel vlieg terug als Boeing. Europa is de derde economie van de wereld met 450 miljoen welvaring en de consumenten. En toch zeggen we de hele tijd, maar wij zijn maar Europa, we zijn kalimeroop. Wat kunnen we eigenlijk, onderschatten we onszelf, eigenlijk veel te veel? We onderschatten onszelf, maar we moeten ook, denk ik, gewoon realistisch zijn. Wij zijn uiteindelijk, niet eindland. Dat ze het verschil met de vriend gestaten, dat ze het verschil met China en met Russland. Maar, dat kan ook een voordel zijn, samen met die 27 lidzaten en met de andere landen, zoals de vriendend koningrijk, dat nu toch weer heel dicht tegen Europa aanschurkt, hebben we inderdaad al deze voordelen, maar we moeten alleen beter benutten. Ja, we zeggen 27 landen, 27 leegers, 27 parlementen, 27 leiders. Gies? -Ja, dat is lastig in het energie. 27 verkiezingsituaties en verkiezingsuitslagen. Ja. -Dat is gewoon zo. En daar kunnen we soms omheenwerken, maar de vraag is of we in deze nieuwe wereld worden, niet een stap verder zouden moeten gaan, niet zouden moeten zeggen. Bijvoorbeeld in ons buitenlensbeleid heeft iedereen een veto, daarom moeten we dat omheenwerken. Ik kan ook zeggen, ja jongens, als je hierbij wil horen, dan levert het veto maar in. Want er krijgen we meer slagkracht, want één van de problemen is natuurlijk ook nu met Groenland. Ja, we willen eens gezien in de reactie, maar eerst moeten vanmiddag de amersdeur vergaaden. Dus ik denk dat je ook in je reactie snelheid kunt verbeteren door te accepteren, dat is op sommige punten alleen maar samen verder kunnen. En dan geef je daar ook een klein beetje voor je zover in tijd, lever je in, maar is wel je eigen belang. Gisteren zijn Dick Berlijn en energie, dat er onszettende atlantikers als iemand met amerikanes opgegroeid isheid, onze uitkomendante strijdkrachten. We zouden in een crisis alle Europese leegers onder één operationeel commando moeten laten vallen, dus dat je een Europese Supreme Allied Commander krijgt. Maar moeten we die richting om te denken ook wat u betreft? Ja, ik heb uit van mijn ministroschap en toen ik dat was gestopt, precies toen heb ik ook meegewerkt aan het rapport dat adviseerde om de Europese pijleren in de navo te versterken. En zo sterk te maken dat je in teorie zonder de Amerikanen ook binnen de navo alles zou kunnen doen. Ik denk nu Trump er is, en met de onbrekenbaarheid van hem, dat je inderdaad een soort plan B moet hebben, dat betekent dat je behalve investeren in defensie en in defensie-capaciteit, in in defensie-industrie, dat je ook een Europese defensie een commando structuur moet hebben, militaire commando structuur. Ik heb er net gezien dat ik ben belijn dat het heeft gezegd. En het klopt he, onze militaire en zeker de luchtmacht kan, is helemaal transatlantisch altijd opgegroeid. Hij heeft altijd gewerkt dat transatlantisch verband, dus dat hij dit nu ook ondersteund vind ik heel veel zegend, maar ik vind het ook heel verstand. Ja, en ook heel angst aan jagen toch wel, want hij is ook heel bezorgd, hij zegt, ja, we hebben die F-35 gekocht. Ik durf niet te garanteren dat dat geen kiel switch in zit, dat hij Amerika een op afstand kunnen zeggen aan. Dat vliegt er van jullie, dat schakelen wij bij deze even uit. Zo ver is het, als Dick Berlijn, als voorbeeld, als zo veel zorg heeft. Maar ik denk dat we dat al langer hebben ingezien, we zetten veel meer in op Europese defensie-industrie, op Europese samenwerking. We hebben in dat sommige Amerikaanse vapensystemen, die kan je niet van de ene op de andere dag veranderen. Waar kijk maar hoe het gaat nu met saap, die hebben ook gevecht vliegtuigen, we gaat het er goed mee. Omdat veel landen nu inzien, dat die afhankelijkheid een risico is. U was in een tijd geleden, ik hoor een vrouwlandenpland bezeggen. Dat zei je, u zei, we moeten altijd een plandeer hebben. Ja, maar al was het maar omdat je zelfs, want ik ben ook een transatlantisch, dus ik ben het nog steeds. En ik denk ook, de gemengde geluid die we in de verenigstaat houden, die geven ook aan. Dat ook daar zoetze schoenland, wat er nu gebeurt echt niet dan deel is. De gelijktaat vind ik dat als je een gelijkmaarde geluid wilt hebben en je leeft in de wereld van masspolitiek, dan moet je dus ook meer om afhankelijk zijn. Dat hoort van sowieso van je opanenten, maar ook van je vrienden. Je moet bouwen aan die kracht, maar de mensen zeggen dat gaan van dat morgen doen. En nu hebben we de meekan niet meer nodig, die meese rekenen zich ook. Dat kan niet, dat zegt iedereen, dat is. Komende 20 jaar al verdubbelen we die 3,5 naar 7 procent zijn wij niet in staat om zelf te verdedigen als u erop. Maar het is ook een kwestie van keuze, want het is waard, het kan niet van de ene op de andere dag, maar de andere kant, ik zie dat Nederland bijvoorbeeld nog heel erg inzet op, we moeten Europese geld moeten ook voor Ukraine, ook in de inzet aan de Amerikaanse waabesystemen te kopen. Dat is waard omdat ze bijvoorbeeld petjes hebben nodig hebben, maar we kan ook zeggen, we investeren massaal in die ontwikkeling. Want die zijn er ook van Europese waabesystemen, die ook kunnen helpen om de Onkereïnsenduchtverlediging te te betreven. Je moet die switch wel gaan maken, want anders duurt het nog lang. Maar je bent ook politicus geweest, je weet ook in dit tijsgewicht in Nederland, is dat mogelijk? Want dat gaat 1 jaar de koster dan om dat, dat kan je net gaan zover hebben, moet bezuiniger waarschijnlijk, omdat geld op tafel te krijgen. Ja, maar kijk, het nieuwe kabinet gaat, hoe dan ook, natuurlijk, dat geld vindt om die naval norm te halen. Dat betekent gewoon structreel, veel geld erbij bij de vanzien. Je kunt beter in Europa uitgeven dan in Nederland. Tuurlijk, ja, want inderdaad als we die onafhankelijkheid willen creëren, dan moet je het wel hier gaan investeren. En dan moet je minder afhankelijk worden van de verenigstaten, en trouwens ook van China en andere landen. Dat is de enige weg voorwaard. En als je dat is een beetje dat halve half doet, gaat het alleen maar langer duur. Er was gisteren nieuws wat onder normaal omstandigheden heel groot geweest te zijn en nu compleet onder sneeuwden door alles wat er weer gebeurt. En dan ben ik meer kursuur, dat verdracht waar 25 jaar over onderhandeld is, de Europese Unie met Argentinean Shelley, Paraguay, Brasilia, en zo. Om daar veel meer zaken te doen, is dat de weg voorwaard? Dat je dus als EU zegt dat het lastig remat, zoals de boeren wilde niet, maar dat je dat soort partners gaat zoeken, nu? Absoluut, we hebben partners nodig overal in de wereld, de merkursuur is hartstikke belangrijk, z'n belangrijk handelsverdracht. Maar denk ook aan landen die een beetje in het midden zitten, zoals india of South Africa, andere afrikaanse landen. Daar moeten we echt massaal in investeren. En dan moeten we ook onze, als Europa misschien een andere ton gaan aanslaan, die zijn lang niet altijd eens met ons ook wel mensenrechten, ons vingertje. Wat wij opheffen zeggen van, ja, we willen best met jullie praten, maar jullie moeten dat ook een beetje afleeren. Maar zeker, dat is wat ik nu eigenlijk iedere dag doe, is er daar niet andere komen te vertellen wat wij vinden dat zij moeten doen, maar meer te begrijpen. Wat de situatie is in dat andere landen, in dat andere land ook als het gaat over de mensenrechten. En dan kijken hoe je met respect voor elkaar gelijkwaardig een stapel kunt zetten. En elkaar nodig hebben ook in dat multilaterale systeem, in de vreemde alternaties. En daar vind je elkaar heel snel. Daar we hopen dat dat ook nog gewoon overein blijft. Dan gaan het even over onze lekker, onze eigen kleine kikkelandje hebben. We zijn metnieuw kabinet nodig, fikter, dat zit er aan te komen, fikter, parkpolitiek, verslagker van EW. De komende minderheidskaminnet, Jessica's bonte wel in Jette zijn door kan praten, gisteren ook nog. Jette is optimistisch. Minderheidskaminnet juist in deze tijd is dat niet ook een heel riskant besluit. Het is een spannende keuze, maar het biedt ook kansen, de gepolitieke situatie verandert met de dag of met het uur. Ook in eigen land is er veel aan de hand. En juist vanuit die minderheidskool is, kan je dan steun bij rechts en links een partij zoeken. Even een minderheidskaminnet, een heel risicovol experiment. Je juist in deze tijd waarin de wereldwankeld, de wereldorders, wat we die kennen, en daarmee heb je in een land behoefte aan een stabiel kabinet. Als politieke watcher, positief van de negatief over het minderheidskaminnet. Uit eindelijk toch wel positief, omdat ik denk dat het ook een behoefte van de kiezer eigenlijk kan vervullen. We zien al jaren in Nederland dat de kiezer steeds volatieler wordt. Iedere verkiezing zoekt dus weer iemand anders uit, soort verlosser. Zonder dat die belofte wordt verveult, met een minderheidskaminnet, is het uiteindelijk wel zo, dat meer partijen aanspraak kunnen maken op de macht. Je kan dat minderheidskaminnet jouw kant opdoemen. Maar dan moet je daar natuurlijk wel zin in hebben. En nou, we horen al der klaver van een goelingspevrouw. Daar toch, die staat er nog wat revagistischer in na de verkiezings nemen. Maar het is ook niet een punt, dat is echt luisterzoor. We mochten niet nemen, we mochten niet aan tafel, maar we willen lekker meestemmen op de mensen dat jullie uitkomt. Maar kijk bijvoorbeeld naar Joost Eertmans, die net als Jess Klaverns, soort afgewezen, geliefde is voor dit minderheidskaminnet. Ze mogen allebei niet echt mee doen, maar hij staat er toch wat realistischer in. Hij ziet meer de kans en hij zegt ook tegen dat minderheidskaminnet jouw. Denk niet dat je meteen bij ons naar binnen kan lopen en een handtekening van ons krijgt. We gaan wel serieus onderhandelen, maar je gaat wel dat gesprek aan. En zomaar zeggen dat je het land in onzekerheid stort is natuurlijk wel heel ver metal. Dat is zeker aan die onhandlingsavond, toch ook een beetje van. Even tussen door, premier Jette. Een D66 premier. Moet toch? -Ja, nou dat vragen we nu als D66 gaat. Je gaat u hardhersneller van kloppen op een moment dat hij stuks op het bordet staat. En dan is het maar voor een paar weken, laten we hopen dat vier jaar doen. Ja, ik vind er op Jette een uitsondergetalenteerd politicus. Ik denk dat het hem echt toevert trouwt is om dit voor elkaar te boxen, want inderdaad het vraagt veel van een premier. Ik kan me nog herinneren met Rutte Eén, dat was een gedogen constructie. Dat was u toen nog zeker thuis gaan voelen? -Ja, ik heb ook nog een trope al gemene zaak. Dat was directeraamd van Rutte, ja. -Ja, en klaarverheid is het over een experiment. Nou, dat valt wel mee als u het vergelijkt met wat er toen aan de hand was. Maar de enige manier waarop dat werkt is als er een premier is die daar heel veel investeerd. En die ontzettend bezig is met die samenwerken met die andere partijen in dit geval. Dus ook met al die andere partijen in de tweede kamer, maar ja, ik vertrouw het opje. Dus ook nog meer toe? -Een moest al Rutte Janse doen met tijdens de verkiezingen. Er wist het een dede uit zichzelf. U heeft Rutte van zeer dichtbij ook heel veel meegemaakt. Maar hij moet heel handig worden, Jette, in Geitenpaatjes. Ja, en dat weet ik van Rutte, die kon heel erg boos worden als een enorme Gord Janse knooplag. Maar twee second later gingen die knoop ontwaar. Dus die verantwoordelijkheid voelen als premier van ook dit, hier moet ik weer zorgen dat ik het verschil maakt dat met samen kom. Ja, dat is knoop. Ik zie hem dat in potentie zeker zeker doen. Victor Geld, ik hoor de hele tijd mensen ja, dat lukt allemaal migraties, stikstof, komen we uit. Bezuinigingen, geld, begroting, dat wordt het probleem. Dat is al eigenlijk het probleem ook nu aan de formatie tafel. Je ziet altijd informaties, hè. Als er geld is, dan heb je. Dat is gewoon het belangrijkste smeremudel dat je kan bedenken in een formatie. Ziet een beetje jij een beetje. -Ja, precies zie je de vorige formatie. Kabinet, schoof, geert wildes, mocht geen premier worden. Dat zij nou welk gewoon vijf miljard omdat er een eigen risico te halveren. Dat vijf miljard euro naar die drie partijen die nu aan het onhandelen zijn, kunnen alleen maar dromen dat ze zo'n ijs voor hun eigen kiezer op tafel kunnen leggen. Dat is er nu niet, dat geld is niet beschikbaar. Maar ze kunnen wel bijvoorbeeld die vijf miljard, sorry, dat ik je onderbrek, even terugdrijf. Zeg naar de doel niet, sorry, alvering eigen risico. Nu heb ik wel vast vijf miljard binnen, dat gaat het ook. Ja, dan zit je nou, nog niet eens, dan ben je een beetje op weg voor wat er alleen nog voor defensie nodig is. Nu hebben we het alleen maar over defensie en we weten, ja, voor veel kiezers vind ik defensieel belangrijk. Maar dat raakt hen zelf natuurlijk niet, dus niet dat in Nederlandse economie daarvoorstvang gaat groeien. We hebben vlak voor het kerstreces dat de report van Peter Wenning gezien, die ook nog eens toch zegt, jo, in 10 jaar tijd moet er meer dan 150 miljard in de economie worden geïnvesteerd. Nou, dat is een opgaaf die ook voor het bedrijf leef gaat tellen natuurlijk, maar waar ook de overheid mee aan de slag moet, waar ook dit minderhijds kabinet, dus een werk van moet maken, want Wenning zei erbij, als we dat niet doen, als wel het vestigingslimaat niet op orde houden, dan verdwijnt gewoon onze welvaart hier. Nou, leuke dingen doen als minderhijds kabinet, niet alleen omdat je minderhijds kabinet bent, maar ook met dit financiele veruitzicht is echt heel somber, ze staan gewoon blood op het bordetstraks. Hebben we dus niet blood op het bordet, dan hebben we dus niet alleen een hele flexibule premier nodig, maar ook ministers die in staat zijn om met verschillende meerderheden. Dus laten we zeggen anders dan dat best sommige ministers in het vorige kabinet ging, dus in staat zijn om met de camera samen te werken, dat hebben we nodig, toch? Zeker, eigenlijk hoor je dat ook nu al rondom die formatie van, ja, die ministers spullen, dat moeten mensen zijn, die hard willen werken. Dat geldt natuurlijk altijd een beetje een doodoender, is dat? Maar die vooral zichzelf een beetje klein kunnen maken. En nou, niet iedere minister is daar altijd even goed in, want dat is natuurlijk ook een heel mooie positie om te hebben. Je wordt heel goed verzorgd vooral dat harde werk dat je natuurlijk doet. Maar nu moet je zelf toch wel wat kleiner kunnen maken en het succes van je eigen blijdt, eigenlijk aan de ander, namelijk aan die op positie die het mogelijk gaat maken, daar moet je dat succes aan kunnen kunnen, want anders komt er echt niks van gedaan. Zit hier twee buitengruen ervaren rotten die in een daaddienstbaar en die niet zoke hele grote egos hebben volgens mij. Als je op je hebt de belt, dan neemt u op natuurlijk. En dan zegt die keins, daar zijn u nog één keer voor ons voor het landsbeland, als je blieft, als minister, naar Den Haag willen komen, dan zegt u. Ik neem altijd op als roepbel. -Ja, dus dat is voor u niet neemt u op, want nu neemt u op. Dat kan ik natuurlijk niks over zeggen, ik heb een baan. Ik zit in Brussel en hij moet inderdaad gewoon de beste mensen kiezen voor die plekken en die moet inderdaad een klein ego hebben en een groot grunfactor. Dat is volgens mij het Kenmerk en daarna stelt hij lekker zijn team samen net zoals dat de andere dat ook ze doen. En hopelijk kijk ze ook een beetje met elkaar mee. Ja, en dan vroeg u aan David van Wilf, voeg ons af voor het dan aan Ziel of buitenlandse zaken. Ja, of niks, want daar geldt eigenlijk hetzelfde mand, als voor deze 60 de beste mensen moeten nu op de plek komen en of ik dat ben en of te plekken. Misschien een paar komen die daar bij het passen, daar weet je helemaal niet. Nou, Ruben Brekkerband staat in de studio je naast de beste en kockenband, dus hij zag graag. Ik doe mee, zeg het maar. -Ik heb gezegd dat als dat zo zo uitvalt, dat ik er eerst zou vinden om een nog een keer te doen, maar je weet gewoon niet hoe dat loopt. Dat beneden wel ervaare mensen op dit met binnen het kabinet vanuit VVD, dus ik maak mij niet voor geen zorgen om onze bijdrage naar kabinet. 23.000 of February staat dat op het Bordeus? -Ja, dat is één van de data die rondgaat. Er is ook nog een variant als het echt snel gaat en moet dat zelfs twee weken eerder zou zijn, want die 23.000 of February valt wel in het recess. Ze zouden ook nog kunnen proberen om voor het recess klaar te zijn, dan heb je het over 10 of 11-vari mee nekt, maar dan moet het wel echt heel hard gaan. In principe is het streef nog steeds 30 januari, zijn we eruit. Nou, het zou voor twee weken, dan zou je in teorie de week daarna opjetten als formateur die ploeg kunnen samenstellen, dan heb je rond welke partijen wie mag kiezen, dan zou je een week later, zou je hier op de foto kunnen gaan. Verwacht je nog verrassingen? Even terug naar mevrouw Jezeguz, omdat dat scenario ook de ronde deed en haar Jezeguz in het kabinet vingt op karamandskant dan vinsend. Karamandskant is een tandenstuk bij het op het vakie voor zitterschap kijken of je dat voor elkaar boxst. Is dat in de later scenario wat je ook veel hoort? Wie is het voor me, Jezeguz? Dat hoor je veel, maar voor de VVD ligt daar echt een spannend besluit en dat ligt grotende als ook gewoon bij mevrouw Jezeguz zelf. Hoe ziet zij haar toekomst ook binnen de VVD? Ga je als minister het kabinet in, neem je afscheid van het partijleiderschap, blijf je partijleider als minister zijn, of blijf je partijleider in de Tweede Kamer. Net zoals ze natuurlijk de afgelopen kabinetperiode heeft gehad, ze heeft altijd gezegd dat ze dat ministerschap geweldig vond. Hoe ga je dat invullen eigenlijk, hoe zie jij je eigen toekomst, ze heeft twee verkiezingsneden lagen uiteindelijk gebookt als partijleider, geloof je dat misschien de derde keer het wel goed gaat, of denk je. Dan was dit het voor mij. We gaan het zien, ze willen daar hier vorige week geen antwoord op geven uit, er raar je het niet. En dan nog verwacht je nog verrassing, omdat het CDA bijvoorbeeld zij weggaan niet terug naar oud-bewinslieden, we gaan geen mensen bellen hier voor ons dan een keer gedaan hebben. Misschien zet Bontenbal wel iemand van een andere partij, verwacht je nog grote verrassing in de namen, het naam een lijsje wat er voor. Nou, die uitspraak van Bontenbal vond ik wel heel spannend, omdat je dan toch ziet, oh, het CDA dat wil wat anders, hij heeft ook een heel SCG-geceven over de kansen vooruit minderheid, het kabinet in de risico's. Dus ja, stel Bontenball, zeg toch, nou een paar CDA-posten zijn ter beschikking voor mensen van buiten af, ga je dan met de kees van de stij van de SGP-bellen die is nu staatsraad bijvoorbeeld. Maar die kan misschien ook wel een kabinet in, ook iemand met een relatief kleine ego natuurlijk. En bij het CDA vinden ze echt dat ze daar aan de formatie tafel nog heel serieus over moeten spreken met elkaar of je die mensen van buiten af erbij gaat betrekken, zodat je toch wat meer van steun inbouwt. Maar die zijn ook opgevoerd. -Dat je die er examen zo'n toch nog een keer minister maakt of naar de belde. Nou, bijvoorbeeld, Karola Schout is nu burgemeester van Rotterdam om de creestunie aan je te binden, maar de creestunie heeft al zo iets van nou die mogen gezegd niet bellen. Nee, precies, dat gaan wij niet doen, we willen niet dat mensen van ons dan in dat kabinet zitten, want ja, daar moet je ook tegen ze op positie voeren, dat zien we niet zitten, dan werkt het juist niet. Het wordt een spannend, het wordt leuk, we gaan kijken hoe het graag met jou ook te komen werken, hoe het allemaal uitpakkt. En we gaan de eerste, we hebben het altijd grote geopolitieke dingen, maar er zijn altijd mensen op de grond die dat dan uit moet voeren. Die moeten daarheen naar situatie zwaar het spannend en gevaarlijk kan zijn. Mennie, hier is zo iemand, hier is de stafofficeers, het is het mei-jouwersen, het was de enige Nederlandse minister tijdens de 2023-24 de VN-missie in Zuid-Liemanon. Ze schrijft daar dit boek over blauwe scherven, over haar ervaring en daar. En dat was heel spannend, dat op dat moment begonnen is wel in his bollau over een weer force op elkaar. Het is gieten, je hebt wat foto's gemaakt, uiteraard heel veel, laten we een paar bekijken van toen je daar was. Je maakt een hoop mee, eerste eventjes toen je ging, wat was je opdraagd? Wat ging je doen voor dat je wist? Ik ben in juni dat jaar, dus in 2023 was ik aangesteld om deel te nemen aan de missie. En in Oktober ging het eigenlijk gelijk tijdig met het conflict, wat tussen Hamas en Israel onstond werd de situatie in Zuid-Liemanon. Er werd ook steeds gelegaard, dus de dag daarna begonnen de eerste beschietingen vanuit his bollau-rechting in Israel. En die schermenselingen, die begonnen toen ook op te laien. Nou, ik was daar mijn rijmen jaar uitgezonden als in een VN-rol, maar ook in een nationale rol. Dus de VN rol, in die VN rol was ik stafofficeer in de rol van adviseur. En tevens was ik senior national representative voor Nederland, en dat houdt in dat je Nederland eigenlijk representeert in die internationale VN-contact. En tevens was ik daar de enige Nederlandse militaar was binnen die missie, dus ook een schakel naar ministerie van Den Haag, de ministerie van de Vensie in Den Haag. En naar de ambassade in Beroet, dus daar rapporteerde ik dagelijks naar. Je was de enige Nederlander, ik las in je boek dat toen je drie dagen ziek was, de mensen aan elkaar gingen vragen dat Univel heeft Nederland zich teruggetrok uit de missie. Ja, kijk, daar staat je bent daar dus, je zit daar, dus als Mendi, als mijn functidaar, maar je zit daar namens Nederland, dus je hebt een VN in bleem, maar je hebt ook een Nederlandse vlag. En helemaal op een geven moment werd de situatie daar dus daar nog gespannen, het begon ook een israelisch grondoffensief en je merkte dat in die muur dat er alle samenwerking daar al die landen toch een beetje naar elkaar keken. En daar vielen best wel wat gewonden, we werden zelf doelwit van aanvallen, vanuit de IDF en eigenlijk zat iedereen op scherp, dus iedereen zat naar elkaar te kijken, wat gaan de landen doen aan? Blijf jij, of gaan er mensen gaan er bewegen, er waren bevaden notes de moes, dus bijvoorbeeld de italianen die hadden in de eerste instantie dat ze binnen 48 uur hun hele troppen mag wegkonden halen en die hadden dat ineens ingekort naar 24 uur. Dus iedereen die zat een beetje op het tekolen naar elkaar te kijken, ik was een keer drie dagen, voert het niet zo lekker en was ik op een kamer gebleven en toen was er via een bepaald land naar een ambassade een vragen, werd er gezegd van nou, we hebben deze persoon aan paarden niet te zien. We zien, dus ik kreeg een weer weer een andere ambassade, kreeg ik hem terug van heeft Nederland een missie verlaten, zo scherp, stond dat er daar dus, ook van redel maar twee te sturen. Dat zou je net zeggen, twee te altijd beter, dat is niet lesend om bij deze heen, het was ontzettend spannend dat je er was, want je zou in juni 23 gaan, maar er was nog niet zo realitief veel in de hand, dat kom je daar dan is het vol op orloch, en je zei vanavond, de eerste moment stond ik eigenlijk op scherp en dat werd er niet beter op, wat doet het met een mens om een jaar lang op scherp te staan? Ja, dus de eerste vijf minuten dat ik me op dat kant bevond gingen we naar het Italiaanse gedeelte voor het kamp, dus dus een soort kaffeetje, dus eigenlijk een soort, ja, je kan dat hele kampement daarzien, ik zat op het hoofdportier in de koera, als een soort dorp, dus die italianen hebben een grote toepemacht, dus die hebben een gedeelte. Die hebben we de beste koffiers daarom, die hebben we ook niet zas, daar moet je vaak niet toe, maar er zaten ook veel chansen, er zaten veel Indonesiërs, en die hadden allemaal omdat je met een grote groep bent, een gedeelte van dat kamp. Als we dat ook hebben als je met een grote groep gehaald, dan heb je altijd een kamp Holland, dus dan heb je eigen van een clubhuis waar je terug kan trekken, maar als je helemaal alleen bent, dan heb je dat natuurlijk niet, dus, ja, je ging naar die het al ja aan de toe, je was er net, we gingen kopje drinken en ik zat daar en ik hoor een vliegtuig overvliegen. In eerste instantie denk ik daar dan niks bij, want hier, als je hier een vliegtuig hoort overvliegen, dan denk je, nou, dat gaan mensen gezellig op vakantie, of weet ik, van wat, en een paar seconde later, ja, voel je gewoon een enorme druk, die voel je als eerste, gewoon langs je benen gaan en een oor verdoven in de knal en vloeg van alles, vloeg de hond in de lucht. Dat was het moment dat ik wel dacht dat, oei, dit gaat een jaar lang, gaat dit maar realiteit zijn en dat kun je zien op tv en daar kun je alle beelden van zien, maar als je daar daadwerkelijk staat en je voert dat het elke feest of van je leven, dat doet wel echt wat anders met je. We zien ondertussen foto's van verhoestingen die vlak bij jullie en ook zelfs op te baas, dat is de vierde gewonnen wat je zei. Ja, zo'n je sleep begrijp ik vaak in je scherf festen met je helm op, je hebt dagen, zodat je niet meer wisselt dat het dag of nacht was, in de bunker gezet. Ja, dus op een geef moment, vooral in het laatste kwart van die missie toen dat Israelisch rond of Missieve was gestart, toen was het konflik daar zo gaande en ook het geweld was zo opgeleid, dat was aan het begin van het jaar, vooral, ook dreigingen waren heen en weer, ja, dat was gewoon allemaal realiteit en dat zag je letterlijk kijken. Ik leef er gewoon op een grens waar die reketten elkaar ontmoeten, de Iron Dome, die was precies erboven me hoofd. Dus elke keer als de reket-barraages werden afgestuurd van de ene kant, die klapt er boven je hoofd en je weet gewoon niet waar dingen gaan vallen. Dus het is gewoon niet veilig om de straat op te gaan, het is niet veilig om ubehoud die bunker uit te komen, soms omdat al dat geweld zo dichtbij is, en je zit al ver buiten die veiligheidsmarsjes. Je hebt hier een souvenir meegenomen. Ja, dan moet je vlag. Ja, deze vlag, die ik red daar rond in een ongepansverde lendkoezerbrado. En dat zijn die wittevoertuigen die misschien wel is, op beelden ook ziet, bijvoorbeeld bij uit je beelden van gaza's, ziet waar de VN ook ondersteund. Dat staat de UN op bij de C kante, dat staat UN op het dak en daar hangt dan zo een vlag die wappert dan achterpuur om te laten zien. Hav hem nog eens opeld van deze vlag is verrechten weinig. Ja, dit was een jaar lang, heeft deze achter mij aangewapperd en mij gelukkig kunnen beschermen van de vejandelijke. Het is om te laten zien van wij zijn van de VN, wij zijn hier onperteidig, mij heeft dat gelukkig in de beschermen, maar daar zijn collega's geweest die dat geluk niet hebben gehad omdat wij zelf op een gegeven moment ook doen we het waarde, alleen in de Oktober bijvoorbeeld 2024 zijn wij weer dan 30 keer aangevallen door de IDF. Omdat de IDF die is reliseleger, zij ook van jamer de VN heeft het gangen gekraven en gedaan. Die heeft zich met de bescherming van de VN basis gezokt om zichzelf te verschuilen. Achter jullie dat. Ja, en daar is toen een briefgegaan van de hoogste commandant van de IDF naar de voorse commander van Univeel, waarin hij wel toch wel heel dringend verzocht om de terugtrekking van de troepen. Nou, dat is toen verwijgaard, maar in die briefstond wel, waarin je er niet aan meewerkt, kunnen er gewonden vallen. En die brief krijg je die zie je dan ook de voorbijkom. En dan bestef je je wel, oké, nou dat gaat dus over mij, het gaat gewoon ons. Je bent hier ook ook kritisch, want je zegt als enige Nederlandse minister was, het stopt heel moeilijk om contact te krijgen met de nacht. Wel, je had al die rollen die je net beschrijft, toen de dagen langs waren, bij de mensen waren, en ik in de bunkers had konden mijn ouders op geen enkele manier informatie krijgen. Je bent ook niet onkritisch op defensie of hoe die dat gedaan. Nee, ik denk dat je altijd wat het belangrijk is om eerlijk te zijn, want uiteindelijk is het ook een lerende organisatie en is daar meer aan als ik eerlijk ben. Want er zijn meer collega's die Individueel uitgezonden worden, en dan kunnen we hier wat mee doen, dat is niet meer van dat. Nee, niet zijn er te twee. Maar wat ik vrouw even gemerkt is dat er gewoon een verschil zit tussen een bepaalde papierenwerkelijkheid en de werkelijkheid op de grond. En er werd heel veel gesproken ook over mijn inzet, maar er werd niet met mij gesproken. En ik denk dat we in sommige gevallen gewoon wat meer moeten praten we met de mensen, dan over de mensen. En bijvoorbeeld wat wat kan dichter. Ja, en bijvoorbeeld dat je zei, dat werd in het Tweede Kamer gezegd, en je ging afvangelijk als gender. We hebben sinds anders met andere woepraatje, met verschillende mensen, met verschillende culturen, met vrouwen, daartier, plekken binnen zo'n. Ja, je zit in een instalibitis omgeving, dus hoe ga je die cultuur verschillen, hoe ga je die overbruggen, maar hoe zorg je er bijvoorbeeld ook voor, dat je de gevolgen van zo'n conflict rapporteert voor. Een hele bevolking, dus vooral juist die kwetsbare vrouwen, zoals vrouwen, groepen zoals vrouwen en kinderen, die worden vaak het hartst en het meest geraakt bij je. Heel logisch, maar in het Tweede Kamer wordt ze dan gezegd, omdat ze deur oorlog uitbraak. Je is ze nou daar, is ze vrouwen aan te tellen of ze en z'n bola tunnel staan te tellen, dat is eigenlijk aan doen daar. En dat krijg je in een terug? -Ja. En ik kan me voorstellen dat dat heel daar is. Ja, dat was wel even een momentje, kijk, je loopt daar natuurlijk namens Nederland, je probeert daar je best te doen om er wat van te maken in een omgeving die toch wel heel complex is. En die ook gewoon gevaarlijk is. En dan de andere kant, ik snap ook de ombegip, want vaak wordt univeel in mijn idee een beetje onbegrepen. Kijk, het is geen oorlogsmacht. Het is een vredesmacht, het gaat geen hesbola tunnels op sporen en dichtgooien, dat werkt gewoon niet zo. Het is een vertragende macht, dus wat het kan doen is, conflict vertragen, zorgen dat er ruimte wordt gemaakt voor diplomatie. En het eigenlijk is dat dan gebeurt met een staak te tfuren. En als je er dan naast die lat te blijven leggen, dan snap ik, ja, dan kan je er hele leelijke dingen overroepen. En dan kan je dat ook heel erg persoonlijk maken, ja, ik snap het, ik snap het vanuit één kant, maar als je er dan ook werkt, ik sta het, ja, dan voelt dat wel even, ja. En denk je, ja, ik doe mijn best om hier namens Nederland te zitten en dan kan dat even hard binnenkomen. We staan nog veel meer in je boek want onder die telezook, hoe houd je als vrouwstand in oorlogs geweld, want natuurlijk ook een hele bijzonder rol. Maar heb je niet ervallig dan zelfs als uitminister van de pensio nog iemand die een berichtje stuurt om zeggen, hoe is het eigenlijk met je? Ja, maar dat is want ik dus superfijn juist omdat, kijk, meest omdat je daar dus als ogen en oren zit, werd meest contact wat ik had, zat wel vaak een agenda achter. Dus dan wordeer ik het juist destemeer als een feen-agenda, als precies. Dank voor je verhaal, mensen kunnen meer lezen, als ze dat willen, en dat zouden moeten ze zeker doen. In je boek dank je jullie allemaal, dank je wel, kei van het start, dat ik kom met het huid met wat er allemaal hier aan gebeurt. Het is fijn dat je gekeken heeft dit als 1eel op zondag morgen goede morgen Nederland, wij zijn volgende week erbij, het is graag tot dan en een fijne dag.
Podcast Summary
Key Points:
President Trump legt een extra importheffing van 10% op aan Nederland en andere Europese landen als vergelding voor het sturen van twee militairen op een verkenningsmissie naar Groenland.
Minister van Buitenlandse Zaken David van Will reageert verrast en afwijzend, noemt de actie "chantage" en benadrukt dat bondgenoten via dialoog, niet via druk, moeten samenwerken.
De minister zet in op Europese eenheid om de heffing vóór ingang in februari ongedaan te maken, maar sluit tegenmaatregelen niet uit als diplomatie faalt.
Er is kritiek op de communicatie rond de Nederlandse militaire bijdrage, die aanvankelijk als één militair werd gepresenteerd.
Het gesprek gaat ook over de bredere geopolitieke spanningen, waarbij Trump Groenland als cruciaal voor de Amerikaanse nationale veiligheid bestempelt, een argument dat volgens Van Will gevaarlijk is en de wereldorde ondermijnt.
In een tweede onderwerp wordt de gewelddadige onderdrukking van protesten in Iran besproken, met meldingen van duizenden doden en mogelijke inzet van chemische stoffen.
Summary:
In een reactie op de Nederlandse deelname aan een Europese verkenningsmissie naar Groenland heeft president Trump een extra importheffing van 10% opgelegd aan Nederland en andere EU-landen. Minister van Buitenlandse Zaken David van Will uit in een interview zijn verontwaardiging en ongeluk over deze "chantage", die hij onverenigbaar acht met bondgenootschappelijke relaties. Hij benadrukt dat de missie juist bedoeld was om gezamenlijke veiligheidszorgen aan te pakken.
Van Will zet alles op diplomatie om de maatregel, die in februari ingaat, via Europese eenheid en gesprekken met Amerikaanse contacten ongedaan te maken. Mocht dat falen, dan sluit hij tegenmaatregelen niet uit. Tevens is er zelfkritiek op de onhandige communicatie over de omvang van de Nederlandse militaire bijdrage.
Het gesprek waarschuwt voor de gevaarlijke precedentwerking van Trumps argument dat Groenland "nodig is voor de nationale veiligheid", een redenering die de internationale rechtsorde kan ondermijnen. In het tweede deel van het interview wordt de situatie in Iran besproken, waar het regime met extreem geweld protesten onderdrukt, met mogelijk duizenden doden en berichten over buitensporig geweld.
FAQs
De heffing is een reactie op het sturen van twee Nederlandse militairen voor een verkenningsmissie naar Groenland. President Trump beschouwt dit als tegenwerking.
Hij noemt de actie onbegrijpelijk, oneigenlijk en schadelijk voor de bondgenootschappelijke relatie. Hij benadrukt dat handelsmaatregelen niet gebruikt moeten worden voor niet-handelskwesties.
Nee, Nederland zet de missie gewoon door. De minister geeft aan dat de actie niet bedoeld was als provocatie, maar om veiligheidszorgen serieus te nemen.
De EU wil eerst alle diplomatieke kanalen benutten om de heffing te voorkomen. Pas als dat niet lukt, worden andere opties overwogen, maar die worden niet publiekelijk gespecificeerd.
Het schendt het internationale principe dat nationale veiligheid geen rechtvaardiging is voor territoriale verwerving. Dit kan een gevaarlijk precedent zijn dat andere machten zoals Rusland ook kunnen gebruiken.
Het regime heeft volgens staatsmedia duizenden tegenstanders gedood in enkele dagen. Er zijn onbevestigde berichten over mogelijk gebruik van chemische substanties tegen demonstranten.
Chat with AI
Loading...
Pro features
Go deeper with this episode
Unlock creator-grade tools that turn any transcript into show notes and subtitle files.