Go back

Borderline

28m 39s

Borderline

Deze podcastaflevering bespreekt de borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS) met klinisch psycholoog Eva Bloemers. Kern van BPS is een langdurig patroon van alomvattende instabiliteit in emoties, intermenselijke relaties en zelfbeeld. Diagnostische criteria omvatten een intense angst voor verlating, wat leidt tot krampachtig gedrag. Relaties worden gekenmerkt door zwart-wit denken: mensen worden geïdealiseerd en vervolgens abrupt gedevalueerd. Andere symptomen zijn impulsiviteit (zoals roekeloos gedrag), zelfbeschadiging, snelle stemmingswisselingen, chronische gevoelens van leegte en ongecontroleerde woede-uitbarstingen. Onder stress kunnen dissociatieve episodes optreden. De oorzaak ligt vaak in een combinatie van een kwetsbaar temperament en traumatische jeugdervaringen, zoals emotionele verwaarlozing, mishandeling of misbruik, in een instabiele en onveilige omgeving. Dit belemmert de ontwikkeling van een stabiel zelfbeeld en basisvertrouwen. In contact is de dynamiek intens en onvoorspelbaar voor partners, familie en hulpverleners, die snel kunnen worden geïdealiseerd of afgewezen. Vroege signalering bij jongeren is belangrijk, omdat de hersenen dan nog flexibeler zijn voor behandeling.

Transcription

4937 Words, 26946 Characters

♫ Fijn dat je luistert naar de podcast-psigelog. Een podcast waarin ik, à Risse van de schluis, samen met andere psychologen in gesprek gaan over belangrijke onderwerpen. Om zo met ze alle, om zelf en andere beter te leren begrijpen. ♫ Deze aflevering gaat over de boordelein persoonlijkheidstoornis. En daar gaan we het over hebben met onze gast Eva Bloemers. Eva is klinisch psychologen en psychoterapuid. Ze is jarenlang werkzaam geweest binnen de forensische psychiatrie en werkmomenteel bij het Leidsuniversitair-behandel en expertise-centrum. Maar ze intensieve trauma-therapie geeft bij mensen met een complexe postramatische stress-stornis. De naast heeft ze nog de eigen praktijk en geeft ze les bij de opleiding voor gezondheid-zoorg-psigelogen. Eva, alle eerst natuurlijk hartelijk welkom in de studio. Zou jij kunnen vertellen wat een boordelein persoonlijkheidstornis nou precies is? Ja, dat is best eigenlijk het meestiepeerende voor een boordelein persoonlijkheidstornis is de instabiliteit. En die gaat over alle gebieden. Dus de instabiliteit in de emoties, de instabiliteit in de relatie, de instabiliteit in hetzelf beeld. Dus eigenlijk zie je, op al die gebieden is er instabiliteit ontstaan. En dan hebben ze natuurlijk vanuit de DSM een paar criteria waar iemand aan moet voldoen. Ja, dus in DSM is dat het boek met diagnoses van de psychologen, van de psychologen, voor sommigen de bijbollen. Dat wordt hier ook wel eens genoeg om de diagnoses te kunnen stellen. En het is wel zo dat zoals bij alle persoonlijkheidstornen in zijn geld dat het gaat om dus een langdurig patroon van instabiliteit. Niet een periode in je leven, maar echt een langdurig patroon en zeker uitend op de meerdere levensgebieden. Ja, ons iedereen maakt als een periode mee in zijn of haar leven, waarin je hier gewoon wat minder stabil is. Ja, dat kan ik ook door omstandigheden worden uitgelok, maar dus het is heel belangrijk om hier achterhoof te houden. Dus dat dat op meerdere gebieden en over een lange tijd moet zijn. Nou, het echt een patroon is dat jou die beert. Je vaak ziet dat deze mensen heel krampachtig proberen te voorkomen dat ze in een steek gelaten worden. Dat kan feitelijk in een steek gelaten worden, maar het kan ook zijn dat zo bang voor zijn dat het gaat gebeuren. Dat heel krampachtig proberen was te houden. En daar zie je ook een patroon ontstaan van die instabilen intermenselijke relatie's. Dus je kan zijn dat ze enorm of maatig je idealiseren om je vervolgens een om te devaaliveren, die weer te laten vallen. Als je voelt heel duidelijk dat je soms op een bepaald voedstuk wordt gezet en dat kan als terrapuit zijn dat iemand zegt, maar jij bent de eerste en enige die mij begrijpt. En dan weet je, dan het gaat zo vragen, dat is natuurlijk niet waar. Dat is niet real. Het is niet zo real. Ik zeg ook wel eens hoe hoog je op dat voedstukstraat, hoe hard je uiteindelijk valt. Want ook wijt heel buiten, ze maken gewoon mensen en maken fouten of schieten te kocht. Nou, nou, nou, we zien het niet. Ik ja. Nou, heel echt juist, we zijn net zo menselijk als iedereen. En je kunt niet alleen maar ideaal zijn. Daar gaat het natuurlijk om en dat, nou, die realiteiten inkomt dan wordt dat eigenlijk ook weer zo getriggert dat je alleen maar weer slecht bent. Maar eigenlijk geen, ja, het gaat wel eens over de ambivalentie in jezelf kunnen voelen. Dat persoon is wel goed, goed eigenschappen, minder goed eigenschappen in zich dragen, dat geldt voor ons allemaal. Dan zeg je bij de behoorderlijn, persoonlijkheid, het is heel zwaat wit, dus je bent of alles goed, of je bent alles slecht. Ja, dus dus er zo draaderscheurtjes in het beeld ontstaan, dan gaat het meer richting helemaal slecht. Ja, dan kan dat, kunnen die minder eigenschappen niet worden geïntegeerd in een jaan, veel zeidiger mensbeel. Missies. Of zeggen, van lukt gewoon niet. Ik vind je heel een hele prettige persoon en ontzettend aardig, maar je bent dat vervelend vinden dat je soms een beetje schlorig bent. Niet altijd even etjes met de afspraak om gaat, dat is heel genuwansierd over iemand praten. Dus dan stel dat je een keer een afspraak vergeet, of 5 minuten te laden, dat je dan, dan heb je iemand dus eigenlijk al in de steek gelaten. En ben je alleen nog maar die slechte persoon, die altijd in de steek laat, die er nooit voor je is. De ene is wordt je van de meest fantastische geweldige tere puid, die slechte persoon die je toch wel in de steek laat. En dat kan je dus ook in normalen met relaties ervaren, dat je je eerst ben je alles en dan ineens komen er achter dat je ineens de slechte bent. Missies. Ja. En daar waar het gaat over de intermentenlijke relaties, zie je ook dat het zelf beeld zo instabilist. Mensen weten eigenlijk niet zo goed hoe hun zelf beeld uit elkaar zitten, vinden ze zich zelf nou goed. Op sommige mensen wel zijn ze alles goed. Om bijvoorbeeld om allemaal mensen zichzelf heel slecht voelen, alleen maar slecht. Zo'n daarin zie je dat dat zelf beeld ook instabilist. En dat kan je zelf beeld. Wat je ook ziet, is een impulsieve tijd op ingedrag, dus op mensen ook zichzelf schade kunnen brokkenen. Dat is bijvoorbeeld rokeloos gedrag vertonen, rokeloos rijden, of veel sexuele partners hebben. Ook daar rokeloos in zijn, onbeschermende sex hebben bijvoorbeeld. Missbraak voor middelen hoort daarbij. Eet bij je hebben. Dus daarin zie je dat er in de impulsieve tijd, dat is net precies. Maar ook echt het gevaar, nou de impulsieve tijd niet hebben, maar ook soms heel rokeloos en gevaardig gedrag vertonen. En geen rekening hadden met de consequenties van je gedrag. Nee, precies. En dat misschien wel weten maakt gewoon niet kunnen, niet hebben. De controle niet hebben. Wat je ook ziet, is dat. En dat brengt altijd zo in het oog, denk ik. En dat maakt ook dat. Nou, in de gegezet denk ik ook wel bekend staat als een stoon is die ingewikkeld of moeilijk is. De subsidialiteit, die vaak een grote rol speelt of de auto-medellatie. Zijn mensen die zichzelf vaak beschadigen of veel subsidie de pogingen doen. En ook ons hulpverlenigd tot de wanneer op kunnen derijven daarin. Dus dat is ook iets een vaak langes gedacht dat ze aan dacht vragen rij. Middels weten we wel dat dat zeker geen aandacht vragen rij hoeft te zijn. Omscranten cry for help zijn. Maar bij ik had het zeggen, als je op deze manier moet hulp vragen, dat is ook best wel ernstig. Ja, dat zo is. Ja, dan is iemand er al heel van hopig, precies. Dus dat. Maar het kan ook zijn dat de pijn of de heftigheid in jezelf zo heven is dat je liever de fysieke pijn voelt. Dat is de meer een manier van kopen is geworden. Dat moet er verdoven wat je van binnen voelt. En daarna zie je dat mensen zo in om zelf ook leiden om de hoe ze zijn, hoe ze zich voelen, dat ze somen wel zijn en het leven niet meer zien zitten. Dus ook daadwerkelijkheid het leven willen stoppen. Je kunt je voorstellen, als je al leidt, maar daarbij ook nog impulsief bent, dan doe je dus. Ja, dat is een toxische combinatie. Ja, nou die instabiliteits hier ook een stemmingen. Mensen kunnen enorm wisselen van stemming, ze zijn echt jantje lacht, jantje helpt, jantjes boos. Ja, dat gaat niet over dat je de ene dag vrolijk bent en de andere dag heel verdrietig bent, maar dat kan echt van het ene op andere moment omslijnen. Dus ook daarin zijn ze eigenlijk om verspelbaar voor de omgeving. De binnen en dag kan het naantelkanten opgaan. Ja, ja, soms zelfs binnen een uur kan het naantelkant opgaan. Dat is tot een beetje, maar dat kan echt wel heel heftig zijn. En dat kan ook zijn dat de mensen dus getriggerd zijn, door iets waardoor is in eens. Of het richting voor het zelf niet in eens, waardoor dat is. Nee, precies. Ja, ja. Overkomst als het waren. Ze zagen wel eens die emoties, die zijn af, die zijn. Dat zit geen fractie van een seconde tussen voor hun gevoel. Is wel zo, maar voor hun gevoel is dat niet zo. Nee, en dat is daar echt geen controle over. Nee. Dan zie je een dronisch gevoel van leegd, als mensen. Het kan een kenmerk zijn. Mensen zich van binnen heel leegvoenen. Dat ook zo rapenteel. Het is echt heel leeg van binnen. Ik heb was mensen gesproken die me vertelde dat het voor hen voelde, als ze onder een soort glazen stop zaten. En dat er gewoon niet zoveel binnen kwam. Ja. Of dat ze het plastic om zichzelf heen hadden. Dat weinig ze nog geraakt. Ja, precies. Dat is eigenlijk een beetje de personalisatie. Dat ze niet meer zo het gevoel hebben nog verbonden te zijn met de. Ja, met de andere. Ja, echt. Dat is heel erg. Ja. En nog een ander kenmerk is die in adequate intensive woede. En ook daar een volje, als andere persoon als heel verlenig was, familie net dat het een beetje op eigen lopen is. Omdat je wel vond, iemand is nu heel oké, maar ik hoef me iets fouten zeggen en wam. Je staat op mijn lamp. Laat in de pan. Ja, je weet natuurlijk niet wat dat is. Nee, wat de ander met die bordeleimbezolijkheid, zonder waarschijnlijk zelf ook niet weten waar die meine liggen. Missies. Ja, en dat maakt het wel zo tricky. En dat is dan eigenlijk bijn die aanraak, maar dat is keert zich om in woede. Ja. Ja, ja. Maar ik zit al ongelijkend heel kwetsbaar, angstigstuk, maar nou ja, echt een razende woede die je soms kunt zien. Maar in ze in die woede ook dus weer weinig controle hebben over hun gedrag. Dus ook in die woede dingen kunnen zeggen die de ander heel erg raakt of kwets of soms zelfs erger nog de ander pijn doen daarin. Dat ze daar geen controle over hebben. Ja, dat komt dus daar in kunnen ze soms ook in die woede echt de andere beschadigen. Ja, en daarna zit je nog een laatste keem mee, en dat is wat meer van voorbij gaan. Aan de apen als stress heel hoog is, dan worden mensen wat meer, want trouwend, barnewieden, maar ook soms raak ze wat uitcontact. Dat noemen ze dan met een moeilijke ontdistitiatief, als of ze eigenlijk weet ze even niet meer waar ze zijn. Maar ik zie hier dat dat gebeurt van neer oude trouwmaas, een beetje de postalmaatste stress tonis wordt getrekerd. Veel mensen met een bordelijnpersonijkheid tonis hebben moeilijke jeugd gehad. Wat je heel veel aankziet is dat het niet alleen gaat over dat ze dingen gemist hebben, maar dat hun ook iets is aangedan in die jonge jaren. Dan heb je het over een bijvoorbeeld misshandeling, visieke misshandeling, kan ook emotionele misshandeling zijn. Vaak zie je ook dat de sprake is geweest, van misbruikseks, veel misbruik, dat komt relatief vaak voor omdat de mensen met deze bestornen is. En dus dan kun je ook verspellen dat als dan dat wordt getrekerd, dat kan hele triviale dingen zijn die gewoon stress doen oproepen. Ja, die man de maten gestressed raakt dat hij eigenlijk niet meer in het jaren nu is en even verdwenen is. Dan lopen die emotie zagen ik zo hoog op dat dat niet meer te tolereren is. En het lichaam in het brijne heeft daar nog een soort meeganisme voor om te dissocieren, dus om er even daarvan weg te gaan in te ontsnappen. Met een mooie woord noemen ze dat uit de window of tolerance, ik weet niet of het een bekend begrip is. Eigenlijk proberen je met je emoties altijd binnen een bepaalde marge te blijven. En dat zit in de window of tolerance, binnen die marge kun je eigenlijk nog blijf je nog nadenken over wat je gebeurt. En woonhoog je tegen die genzaam zit, woon moeilijker het is om na te denken. Als je uit die window of tolerance schiet, dan kun je je niet meer denken. Dus dan kan het dus ook zijn dat die moeder overheers bijvoorbeeld en je andere echt iets aan doet, maar het kan ook zo heftig zijn dat je in een soort van de sociatieve toestand komt. Eigenlijk als het ware zo in de overleefmodus komt dat je niet meer in het jaren nu bent. En dan draai je er even af mentaal en dan misschien lichaamelijk versteid je wat of je versteent. En dan kan je je eigenlijk niet meer aansprekbaar. Nee, klopt. Dat is ook wel een beurt bij deze mensen regelmatig als de stress hoog is. En dit zijn een aantal Kenmerken die passen bij de boerlijnbezolijkheidstoorn is. En als je dan aan een aantal van die soort Kenmerken voelt doet, dus we lang over tijd, op moederen gebieden en het is echt iets wat je daar gesleven, waar je veel las van onderfiënt of andere dan spreken je van een boerlijnbezolijkheidstoorn is. Ja, en als je dus voldoet en niet voldoende van die Kenmerken, dan heb je de persoonlijkheidstoorn is. Dan ook soms zijn als je een enkele Kenmerken hebt, dat je zeggen van dat je trekken van de persoonlijkheidstoorn is. Dat komt natuurlijk vervaker voor. Dat komt vervaker voor, ja. Ja, en zijn er ideeën over hoe die boerlijnbezolijkheidstoorn is of het algemeen ontstaat. Je hebt wel wel gezegd dat er vaker sprake is geweest van misbruik of dat er met je vaker slecht behandeld bent. Dat is veel, dat dat meer voorkomt. Ja, welke tekort te zijn, zie je vaker of trouwma's. Ja, wat je ziet is eigenlijk de aantal dingen, zeker speelt het temperament een rol. Zijn ook vaak wel ook mensen die van zichzelf wat meer op buiten gericht zijn, sterker reageeren op prikkels. Dus dat zit ook wel wat in het temperament. Ja, maar en je ziet dat het vaak een opeenstampeling is van verschillende trouwma's en trouwma's als zo'n groot woord. Het moeilijk om te zeggen wat is nou precies een trouwma, maar toch verschillende hele naren gebeurt en is ze mee, hebben gemaakt in hun leven. Dus je ziet ook dat bij deze groep ja vaak voorkomt dat ze eigenlijk pech op pech, pech ervaren in hun leven. En dat hun gezin van herkomst, dermaten, instembeel en verwarrant is geweest, dat zij zich niet goed hebben kunnen ontwikkelaan, niet durven te vertrouwen op zichzelf. Het is ook heel moeilijk om een goed instembeel zelf beeld te ontwikkelaan als je dat niet via de liezen volle ogen van de andere kunst doen. Dat heb je eigenlijk wel nodig. Of als bijvoorbeeld een na voorbeeld je vader van een ene kant wel heel fijn is en een voor je is, maar de anderen kant ook je mens bruikt, dan wordt jezelf beeld ook instembeel. En de beeld van de andere voorkomst. En die vader staat misschien ook blouderig voor andere personen. Dus dat het logisch eigenlijk dat je op die manier naar andere en naar de wereld gaat kijken. Dus vaak wel te begrijpen, zie je toch wel dat bij de borderline persoonlijkheid staan is dat je het al op jonge leeftijd kunt zien, dat het zich aan het ontwikkelen is. Ja, ik was dat zelf wel verbast over omdat ik dacht van, maar persoonlijkheid ontwikkeld zich door je leven. Je kunt hem eigenlijk officieel pas vaststellen in de volwassenheid en naar de pubertijd. Wat ik als gekeerend gezegd, zijn niet alle puppers een beetje borderline, maar dat is toch waardelijk verschil blijbaar te zien al bij 14 jaar. Ja, wat is dat? Nou, dat is toch blijbaar zie je aan 14 jaar, als daar in de emoties zo heftig zijn en voorkein nog een weinig controle hebben over een emotie is dat dat toch slechte verspellen zijn en hoe ze het ontwikkelen van een persoonlijkheid storen is op laatige leeftijd. En dan kun je zeggen, ja, dat is zo, maar je moet natuurlijk mee zou willen is dat je kunt kijken dat je nog iets meer in de provincie daar gaan kunnen doen. Ja, het is juist goed om deze puppers vroeg op te sporen, want dan zijn ze nog wel wat flexibular ook in hun brijn om te kunnen openstaan voor behandeling, om het nog te kunnen keren. Nou, en ik denk ook altijd wel lang die patronen die ontwikkeld met je meedraagt hoe moeilijk het is om de afscheid van te nemen. Ja, dus dat is eigenlijk ook iets wat, nou ja, zo ook bij borderline natuurlijk een rol speelt daarna, dus het is het zo dat deze kinderen vaak in een omgeving zitten die naar echt naar is en dat vooral die basisveiligheid echt ontbrekt, waarin het ook situatie zijn waarin eigenlijk al eerlijk had ingegrepen moeten worden. Ja, dus ook dat is een reden om deze kinderen vroeg op te sporen, om daar nog even zo iets aan te kunnen veranderen. Ja. En ja, hoe, er wordt ook vaak in de hoopverlening gezegd dat je in het contact heel snel merkt als hoopverlener dat er sprake is van een borderline persoonlijkheidstoorn is, want ja, ja, dat doet iets met je. Hoe merkt je het nou, ja, als omgeving, dat iemand anders een borderline persoonlijkheidstoorn is heeft. Ja, het is vaak heel krachtig wat mensen doen in het contact, dus je wordt als het ware als ander wordt je ook een beetje klem gezet, soms meegezogen in de wanhoop, soms meegezogen krijg je voor voeden ineens over je heen. Wat ik net als zij van het kan ook zo zijn dat je voor een bepaalde periode enorm op een voedstuk wordt geplaatst waarvan jezelf valt, ja, het is leuk om te horen, maar het klopt niet helemaal. Nee, het is ongelijk. Het is ongelijk, ja, dat je daar onkovertaal wilt bij gaat toelen. En ik zeg ook wat ik ook wel als merk, als ik iemand met een borderline persoonlijkheidstoorn is in de kamer, omdat ik dan zelf het gevolg heb dat ik alle hoeken van de kamer heb gezien, naar zo'n gesprek, dus het gaat kan alle kanten uitgaan. Nou, dat zijn in de eigensprek. Ja, ja, dat is ook wel als mij te kan iemand totaal niet bereiken. Ik zeg ook wel, als iemand met de borderline persoonlijkheidstoorn is in therapy, dan is het iedere keer wel even aftasten welke kant van iemand heb ik nu in de kamer zitten. Het kan zijn dat iemand heel, eigenlijk een beetje emotieloos in mijn kamer zit en vertelt dat het allemaal fantastisch is gegaan, dat toch hele nagen dingen zijn geweest in die week. Het kan ook zijn dat iemand kere op hartstikke boos is, kan ook mij zijn, omdat ik misschien niet snel genoeg of een meeldje heb gereageerd. Het kan ook zijn dat haar in de leven iets is geweest, waarvan je denkt, nou ja, dan ben je daar zo boos van, dus het is eigenlijk iedere keer aftasten in welke stemming, welke modus, als iemand te gaan, welke kant hebben we moeten maken. En dat heeft ook te maken met die kopingsstrategie, dat iemand met een borderline persoonlijkheidstoorn is eigenlijk ongemerkt, heel snel wisselt tussen die verschillende kopingsstrategie en dat dat ook heel moeilijk is om naar mee om te gaan, dat je nooit weet waar je mee te maken hebt. Nee, precies. En omdat, kijk, je kunt je ook voorstellen dat mensen die verschillende kopingsstrategie daar heel, eigenlijk, snel tussen schakelen, omdat ze dat hebben gemoeta's. Als je omgeving thuis op school waren ook heel instabeerd is geweest, dan heb je eigenlijk keer op keer moeten aanpassen, somen je overleefst aan te komen, omdat het zo onveilig is. Dus en als dat dan getriekend wordt, dan zie je ook dat die verschillende triggers ervoor zo ook dat iemand in zo'n bepaalde kant van zichzelf trekt komt, en je weet nooit precies wat in een dagelijks leven de trigger is. En ik zeg, dat is eigenlijk ook bijnig of geen verbinding tussen die verschillende kanten, dus het blijft ook niet bestaan, dat wat wij hebben opgebouwd in het contact, waarvan ik dan denk, nou, ik ben toch eigenlijk best wel prettig contact opgebouwd, kan een eens verdwenen zijn, omdat dan het schema wordt getriekend, waarschijnlijk en niemand is nou ja. Je verandert van alles goed en alles slecht, dan lijkt alles weg te zijn op dat moment, dat is een hele grote klus om mensen te leren, maar ik ben nog steeds diezelfde terrepuit van vorige week die jij toen zo fijn voor ons, ja, nu ben ik mee weer, maar niet, maar ik ben nog steeds dezelfde persoon, ja. Het is ook als terrepuit kan naar daarmee omgaan, en je kan het, nou ja, je draagt jou niet persoonlijk. Ja, dat zeg ik heel mooi. Dat zou ik. - Dat is een inderiale wereld, ja, ik heb ook een band met iemand opgebouwd, waar ik eigenlijk naartoe wilde is, helemaal als het iemand is in je familie of een van je vrienden, dan heeft dat natuurlijk nog veel meer impact, want als terrepuit voer je al afgewezen, en dat kan je plaatsen, laat ik het zo zeggen, dus je voelt het wel, maar ja, kan het plaatsen. Binnen de kontekzingen kan dat dan, dan kan je dan weer iets mee, maar ja, voor de omgeving is dat natuurlijk ook wel echt heel pittig. Ja, dus je kunt je voorstellen als het iemand is van wie je houdt, dan raakt het nog veel meer. Of als het je broer of succes is, dan heb je ook je samen geschiedenis opgebouwd, en dan raakt het nog weer intenser. Dus die zijn in z'n 12 minuten, en ze hebben niet de tools die wij terrepuit hebben wel hebben om er mee om te gaan, en ook niet de emotionele afstand die wij terrepuit hebben. Kijk, als ik een heftig gesprek met iemand heb gehad, wat mij zeker kan raken, is het wel zo dat ik een volgend uur, een gesprek met iemand anders heb, die mij weer veel minder raakt. Ja, dus dat verdundt in die ze ook, en als je iemand in je dagelijks leven hebt, dan heb je die verdunding ook veel minder naast het wij. Dat je zelf emotioneel ontzettend bij betrokken bent. Ja. En ik reageerde dan net zo op ten jaar dat zo zij van, als ik denk ik ook wel kenmerkend dat mensen met een vooralijn persoonlijkheid stonden, dus ook de repuitsen tot van, hopen, kunnen drijven en kunnen raken. Dus je hebt eigenlijk ook, als je vindt, vind ik toms ook wel je collega's nodig om even of stomen af te blazen of even te kunnen zeggen, dat je zo geraakt bent of al die hoeken van die kamer hebt gezien, kan soms letterlijk voelen dat ik hodevangen heb als ik zou gesprekken. En natuurlijk raakt dat je altijd raakt, je bent mens. Ja, wat als je een borlijn persoonlijkheid storn is, wat zijn dan dingen die je kunt doen, hoe ondernemen, om, ja, daar wat verlichting in te brengen? En wat eigenlijk een hele belangrijke is, is dat je wat meer gaat leren, algemeen zijn over de emotioneel regulatie en dat je eigenlijk leert meer controle te krijgen over je emoties. Zin deel daarvan heeft last ook echt van posttraumatie stressstorn is, vaak al in de kindertijd ontstaan het heet dan met een mooi wat complexe posttraumatie stressstorn is. Als je die trauma is behandeld, dan haal je eigenlijk al een deel van de triggers weg uit het duidelijkste leven. Dus dat is denk ik altijd goed om dat uit te zoeken of daar spraken van is of niet. Ja, als daar spraken van is, dan is het belangrijk om dat stuk te behandelen. Dan haal je nog wel een deel over, als er geen sprake van de borlijn persoonlijkheid storn is. En dan kun je met mensen gaan werken aan de emotie-regulatie. En ook gaan leren wat ik net zei van het is echt, dat is niet van 0 tot 10 maar de vlam slaap meteen in de pan, omdat je mensen wel gaat leren in dat zo'n pan niet van het ene pan op andere moment overkookt, dat dat zin jalen zijn. Ja, dat is heel straptieel. Dus je leert mensen eigenlijk veel meer daar bewust van te worden, dat ze zichzelf wat meer gaan leren snappen. En snappen als ze al op die dag drie te leurstellingen hebben meegemaakt, of als het moeilijk is gegaan, dat ze dan. Misschien dat ze allemaal eigenlijk al best wel vol zit. En te kijken wat kunnen ze dan doen, om die helemaal weer leeg te maken of voor je rustig te krijgen, voordat ze na een volgend stress vol gebeuren is gaan. Ja, het soms in gewikkeld is in deze persoonlijkheid storn is dat ze de ander nodig hebben, maar tegelijkertijd is de ander ook heel beangstigend en bedreigend. Dus dat maakt het ook in gewikkeld, daar waar een ander als die angstig is wel gerustelling en droogst van de ander kan ontvangen, is dat mensen met een bordelijnpszonigheid storen is, soms in maal niet het geval, of op het ene moment wel maakt de op het andere moment niet. Ja, dat maakt dat ze ook, dat alles er niets effect hebben, precies. En ja, hoe zou je als omgeving nou het beste kunnen omgaan tot slot met iemand met een bordelijnpszonigheid storen is? Nou, wat belangrijk is is dat je eigenlijk is de eerste typen dat je als omgeving goed voor jezelf zorgt, want dat heb je echt nodig, wat ik net zei dat het streepuit te doen, dat het strenen, maar ook mensen om je heen, waarbij je ook even terecht kunt als het jouw te veel wordt, want dat is niet iets wat heel makkelijk zich oplost. Dat is denk ik, misschien wel de belangrijkste tip dat je echt zorgt dat je ook in het contact duidelijk bent aan ruimte voor jezelf creëert, ook grenzenstellen, grenzenstellen, ja, dat op een nette aardige manier om mensen wel stellen en in de gaten houden. En dat je betrouwbaar bent, denk ik dat dat heel belangrijk is, dus dat je ook uitlegd kan misschien nu wel nee zeggen, maar dat betekent niet dat ik nu verdwenen ben. Als je zegt, ik ben er dan en dan voor jou, op die in die tijd, dat je er dan ook bent. Dus dat zijn eigenlijk hele basale dingen die belangrijk zijn om zodat mensen eigenlijk gaan vertrouwen heen de ander al is wel iemand die de vertrouwen is. En dat helpt ook bij die verlatingsangstand, dat je laatst je net je constant bent en niet van ze een op andere moment weggaat, ook al doe je dingen die ze niet hadden verwacht of stel je grenzen, dat wil niet zeggen dat je die ander gaat verlaten. En als die ander tocht het gevoel heeft van de draagende verlating, dat je daar worden aangeven, het is eigenlijk ben je als het ware ook een beetje het verlengstuk, dat helpt je mensen daarover. Dat doen ze allemaal met een mooi watermentaliseren, maar helpt je eigenlijk worden te geven aan die angst die je voelt je nu zo bang, dat je denkt dat ik je ga verlaten, maar ga je niet verlaten. Ja, voor nu ga ik even weg, maar ik ben er morgen om drie uur bij een kewer bijvoorbeeld. Dat helpt om de angst de stress te doen zakken. Eigenlijk zeg ik dat mensen hebben enorm hoogstres niveau en zijn er continu in overleefst dan nog. Nou het helpt dan als jij als ander daar ruimte van maakt of helpt om die stress te doen naar te zakken. Ja, dus ook heel transparent bent over wat je intensis zijn, wat je doet. En daar je acties ook mee in lijn laat zijn. Ja, wat soms best een klussen zei, want ik zeg het heel makkelijk van af en af en af en af en af, maar als familielit of als vriend en aanstaan. Dus ook echt wel goed om als je daar zelf tegenaan loopt om daar heel bij te zoeken, gewoon tips te krijgen of om een plek te hebben om zelf ook even weer op de lade bij te komen. Ja, ja. Is er nog iets wat je er luisteraar zou willen mee geven over dit onderwerp? Nou ik denk dat mensen met een bordelijm zoonigheid storen is vaak oproepen, is de afwijzing maar ze zelf zo bang voor zijn. Ja, ja. En hier is er eigenlijk soms over zichzelf. Ik denk dat het goed is als onbegeving dat je dat snapt of eigenlijk niet alleen met je hoofd snapt, maar ook met je gevolg snapt en hoe heftig dat het voor iemand is op zo'n momenten, dat iemand zo erg ontzettend aan het wostelen is. En dat niet doet om ook al ropt iemand de afwijzing op, maar ja, dat niet m'n wust doet. Maar dat het iets is ook een patronmer is wat ze zo kennen en wat ze overtrouwt is. Lijkt me mooi als sleiter. Dank je wel. Achter dan. Deze aflevering verschijnt eerder op de podcastpsigelogclub. Wil je nog meer exclusieve afleveringen, maar ook psychologische oefeningen, rollen spellen en ontspanningsoefeningen bluisteren? Ga dan naar de podcastpsigelogclub.nl en wordt voor 450 per maand lid.

Podcast Summary

Key Points:

  1. De borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS) wordt gekenmerkt door alomvattende instabiliteit in emoties, relaties en zelfbeeld.
  2. Belangrijke symptomen zijn intense angst voor verlating, zwart-wit denken (idealiserend/devaluerend), impulsief en zelfbeschadigend gedrag, heftige stemmingswisselingen, chronische gevoelens van leegte en intense, ongecontroleerde woede.
  3. De stoornis ontstaat vaak door een combinatie van een kwetsbaar temperament en traumatische ervaringen in de jeugd, zoals misbruik of verwaarlozing, in een onveilige omgeving.
  4. In contact is er sprake van onvoorspelbaarheid, waarbij de ander snel wordt geïdealiseerd of gedevalueerd, wat voor de omgeving en hulpverleners ingewikkeld en intens kan zijn.

Summary:

Deze podcastaflevering bespreekt de borderline persoonlijkheidsstoornis (BPS) met klinisch psycholoog Eva Bloemers. Kern van BPS is een langdurig patroon van alomvattende instabiliteit in emoties, intermenselijke relaties en zelfbeeld. Diagnostische criteria omvatten een intense angst voor verlating, wat leidt tot krampachtig gedrag. Relaties worden gekenmerkt door zwart-wit denken: mensen worden geïdealiseerd en vervolgens abrupt gedevalueerd. Andere symptomen zijn impulsiviteit (zoals roekeloos gedrag), zelfbeschadiging, snelle stemmingswisselingen, chronische gevoelens van leegte en ongecontroleerde woede-uitbarstingen. Onder stress kunnen dissociatieve episodes optreden.

De oorzaak ligt vaak in een combinatie van een kwetsbaar temperament en traumatische jeugdervaringen, zoals emotionele verwaarlozing, mishandeling of misbruik, in een instabiele en onveilige omgeving. Dit belemmert de ontwikkeling van een stabiel zelfbeeld en basisvertrouwen. In contact is de dynamiek intens en onvoorspelbaar voor partners, familie en hulpverleners, die snel kunnen worden geïdealiseerd of afgewezen. Vroege signalering bij jongeren is belangrijk, omdat de hersenen dan nog flexibeler zijn voor behandeling.

FAQs

Een borderline persoonlijkheidsstoornis wordt gekenmerkt door een langdurig patroon van instabiliteit op meerdere levensgebieden, zoals emoties, relaties en zelfbeeld. Het is geen tijdelijke fase maar een aanhoudend patroon dat in de volwassenheid wordt vastgesteld.

Belangrijke kenmerken zijn instabiliteit in emoties en relaties, impulsief gedrag, intense woede, chronisch gevoel van leegte, en angst om in de steek gelaten te worden. Ook komen zelfbeschadiging en suïcidale gedachten vaak voor.

De stoornis ontstaat vaak door een combinatie van temperament en traumatische ervaringen in de jeugd, zoals misbruik of verwaarlozing. Een instabiele en onveilige gezinssituatie belemmert de ontwikkeling van een stabiel zelfbeeld en vertrouwen.

Ja, al rond 14-jarige leeftijd kunnen heftige emoties en weinig controle daarover een voorbode zijn. Vroeg opsporen is belangrijk omdat jongeren dan nog flexibeler zijn in hun hersenen en behandeling meer effect kan hebben.

Relaties zijn vaak instabiel, met idealisering gevolgd door devaluatie van de ander. Mensen met borderline kunnen snel wisselen tussen zien van de ander als 'alles goed' of 'alles slecht', wat voor de omgeving verwarrend en pittig is.

Dissociatie treedt op bij extreme stress, waarbij men mentaal 'weg gaat' uit de huidige situatie. Het is een overlevingsmechanisme waarbij men niet meer aanspreekbaar is en het gevoel heeft er niet echt bij te zijn.

Chat with AI

Loading...

Pro features

Go deeper with this episode

Unlock creator-grade tools that turn any transcript into show notes and subtitle files.