#108. Rabo-topvrouw Janine Vos over wendbaarheid en weerbaarheid

Als mij gaat het heel erg over zelfreflexie naar de toekomst toe, zoek heel veel buiten. Maar uiteindelijk het begin van Leiderschap en ook het einde van Leiderschap begint binnen. Leiders en professionals van Nederland helpen nog beter te worden in een werk. Dat is het doel van DenkTenk, de podcast van DenkProducties. Mijn naam is Chris Kohle, co-host van de show en ik ben hier zoals altijd samen met DenkProducties op richting Hans Jansen. En Hans, we zijn vandaag hier in het hoofdkantoor van de Rabobank, op de 25ste verdieping, met Janine Voss. Janine, welkom. Dank je wel. Voor de mensen die niet meteen denken, Janine Voss, wat ken ik die van? Nou, lid van de groepsdirektie van de Rabobank en Chief Human Resource Officer. Sinds 1 september 2017 en je bent daarin ook nog verantwoordelijk voor de Human Side of Tag. En daar gaan we natuurlijk zo over hebben. Maar om je syvene nog even af te maken, je bent lid van de raad van commissaris van Karlem, Unicef en de zeg topvrouwen. Dus dat is een druk bestaan lijkt mij zo. En ik denk Hans dat wij hier ook heel veel interessante dingen uit kunnen halen. Ja. Maar toch altijd, aan jou als eerste de vraag, waarom dacht jij het is interessant om een zekere gesprek te hebben met Janine? Ja, kijk, wij zitten normaal gesproken, relatief tik op mensen die in boek hebben geschreven of die lezingen geven. Maar wij willen ook mensen, sowieso ook op het podium, maar ook achter de microfoon die het gewoon echt doen. Die lijning geven aan een serieus organisatie. Dus ik zat even terug te zeggen, ik heb ervoor met 2 jaar geleden de eerste uitnodiging uitgestuurd. In dat blijf gewoon vragen. En er was een heel mooi haakje, want afgelopen september stond Janine bij ons op het. Ik besiep op hetzelfde podium als Bernet Brown, bij het Amsterdam Business Forum dat wij organiseren. En toen dacht ik, was via Provernes, die hadden een heel mooi programma daar gemaakt met vijf, echt een vrouwelijke powerhouse-leaders. En toen dacht ik dat vrouw teruggekeken en nu gaan we gewoon nog een keer vragen. En toen kwam ik het er heen. Dus we zitten hier, hoe lekker. Ja, dan kon het eigenlijk wel een beetje omdat jullie voor elkaar krijgen om Bernet Brown te krijgen. Dat was ik wel heel erg veranderd, dus ik kwam haar tegen op de gang en ik dacht wel wow. Ja, ik ben altijd wel heel erg van haar onderdruk. Ja, en dan zit je gewoon backstage te chillen. Ik had altijd zo'n licentie, ja. En dat was het, dus ik had nou, als jullie dat mogelijk hebben gemaakt, dan kan ik niet anders dan, dan ja, zeg het toch. We hebben Bernet Brown uitgeloofligd zodat je niet meer kwam. Ja, ja, ja, ja, ja. Laten we de inuit in duiken met elkaar hebben een aantal thema's gedefiniteerd om over te praten. En wij bereiden dit soort spek altijd een beetje voor. En nu dacht ik eigenlijk toch ja, als haar directeur in Nederland denkt dat iedere haar manager en directeur en ondernemers ik ook wel afraakt. Ja, hoe gaat dat nou met AI, en mensen, en die combinatie? En volgens mij ben jij eigenlijk, ja, ik noem dit net bij de intro van het wol ik voor de human side of tech. En dat vond ik al een interessante benadering. Kan je daar iets over vertellen? Ja, omdat we de afgelopen jaren en deel het digitaal uit onze formatie in alle grote bedrijven, dan hebben we het heel vaak over de technologie, maar uiteindelijk gaat het over, wie gaat die technologie gebruiken? Dus je klamte, je eind gebruikers, maar ook je mensen gaan die dat adapteren, gaan die daarmee werken, gaan die daar de juiste dingen mee doen. En wij kwamen er eigenlijk achter dat we veel te veel naar de systeemkant hadden gekeken, maar helemaal niet naar de change managementkant. Wat is er nodig om technologie te omaarmen? Hoe moet je dat doen? En dus zagen we dingen te veel als een productpoes en te weinig als een echt de change. En als een voorbeeld daarvan is al een gegeven moment zag ik dat mijn product bijvoorbeeld aan nemen van mensen, ging vrij aardig. Maar ik zag elke eerste van de maand heel lange rijden bij ons beneden staan voor mensen die binnen moest te komen. En dan begeven dat ik, hoe kan het nou dat mijn product gelukt is, maar deze persoon die binnen komt, kan niet op dag één werken. Vervolgens moet hij nog een laptop hebben, moet hij nog weten waar mag ik allemaal in het systeem. En dus duurde dat voor sommige mensen wel drie weken voor dat ze echt konden zeggen, ik ben en dat ik al wat nou als ze gaan kijken naar niet vanuit verschillende disciplines of vanuit producten, maar vanuit de vraag. En de vraag is van een medewerker, ik kom binnen en ik wil werken. Wat is daarvoor nodig? En of vanuit die visie zijn we gaan kijken en ze hebben gezegd, ik heb niet alleen haar er mensen nodig, maar ik heb ook IT mensen nodig. Ik heb mensen nodig van marketing, communicatie, ik heb data mensen nodig. En zo zijn we gaan kijken naar medewerken reizen. Wat heeft de medewerken als een reis nodig in ons bank? En zoals ben ik met 30 macro reizen gekomen? En daar platten we mensen op en squats, dus we werken vanuit integraliteit. Dus je werkt niet meer vanuit jou haar discipline, maar je kijkt dus hoe kan ik die medewerker ontwikkelen in ons bedrijf? Wat moet we doen als iemand afschrijd neem, maar ook hoe komt die binnen? En als voorbeeld daarvan, hoe werkt dat dan, is dat je nu krijg je een soort van tas thuis met daar alles in, al voor dat je begint met je laptop, met je telefoon, met je e-learnings die je moet doen, met onze veljes en behaviors, met de eerste dag waar je koffie moet halen. En als eigenlijk geent vanuit het anders denken en niet vanuit puur IT, maar gewoon denken vanuit wat heeft iemand nodig? En dus heb je in ons bedrijf eigenlijk klantenreizen en medewerkerreizen, als het heel simpel neemt. En ik ben verantwoordelijk voor de medewerkerreizen. Maar zo een parachute pakket, dat is als je het zo vertelt en klinkt het superlogisch, maar ik denk dat er maar weinig bedrijf zijn in Nederland die dit op deze manier benaderen. Dat denk ik ook, we moeten ook nog heel veel dingen beter doen, dus ik ga niet zeggen dat we er zijn, maar die manier van denken ook daarin weer, dat is makkelijker gezegd. Ik dacht dat gaat iedereen om armen en dat ga we heel snel voor elkaar krijgen. Ik zit nu vier jaar in die transitie en ik zie nu dat het echt wat oplevert. Waar zit die weerstand of die moeilijkheid dan? Nou, de moeilijkheid zit het denk ik in dat je als bedrijf zo lang opgepouwd bent over een uitdisciplines. En dus van IT uit denk je, dan ga ik met haar er mensen samen werken, hoe gaat dat dan er eigenlijk uit zien en die haar er mensen denken, ik weet niks van IT, vindt ook spannend IT. Dus je ziet eigenlijk dat je en pas als je mensen bij elkaar zet en ze gaan bij elkaar werken, dan hebben we vinden ze het eigenlijk nog weinig leuk. Maar dat die fase daar aan vooraf gaat, dat is niet vanzelf. En wat die reis is, ik ben heel veel onderhoren, het is echt een reis, maar de moeilijkheid moet je dat langs IT, langs curatis. Maar het precies, dat is precies, nu zien de mensen die in zo'n squat zitten, zien dus die lange rijen niet meer. Die zien dus dat mensen gewoon binnenkomen, het is ook heel leuk als medewerker dat je gewoon ziet dat het werkte. Dus past als het resultaat oplevert, dan zie je eigenlijk hoe leuk dit is. Maar dat is in begin natuurlijk niet zo, want iedereen wil toch wel heel graag dingen bij het oude laten, bij het vaste patroon laten. Maar weten mensen dan ook goed vroeger was? Want er hebben ze uiteindelijk een half door op lend, hebben ze uiteindelijk ooit een keer moeten afbreken om de wauw breder te laten zijn. Want als liep we altijd als het hoog water was, liep half nijmegen onder. Dus hebben daar heel veel moeten investeren om allemaal betijden bij elkaar te krijgen om die wauw te verbreden, boeren uitkopen, verdiepen. En nu als het water hoog staat, dan denk ik iedereen, nou prima, maar je weet niet meer hoe het zou zijn geweest als dat niet was gebeurd. Dan zouden de hele tent heden onderlopen, weten mensen dan hoe het was. Want jij hebt dat gevoel, jij weet de vorig en de na, hoe langer jij er bent, hoe minder mensen weet hoe het vroeger was en ze gaat het voor granted nemen. Dus denk ik nou prima, je zou altijd zo geweest, dood je als klaar parachute. Klaapt, klopt. En dan moet je dus weer iets doen om dat weer te vernieuwen, want dan denk je als ik de standaard gehaald heb. Ja, zo wordt meten ook wat vinden mensen ervan en medewerkereisen waren, denk ik, 7 jaar geleden, maar de data was het geloof ik een 3,1 op een schaal van 5. En we zitten nou op een 4,3 op een schaal van 5. Dus ik kan dat meten, het is gelijk dat het zwaar wat jij zegt, iedereen is daarin gewend, dus vind dat nu ook weer nogal. En dus moet je nu weer denken, dat is niks. En dat is wel heel leuk om daarover na te denken. Maar je moet je basics, want je kunt eigenlijk confettiën parties maken, maar als je daar een hele maand achter je lept op aan moet karren, dat is gidoon heel. Klaapt, ja. En het is ook makkelijk op papier uit te tekenen hoe het zou moeten, maar dan a, al die afdelingen en vastgroeze patronen. Maar ja, je bent ook niet GFR of server van een MKB bedrijf, het is vrij groot. Dus dat brengt ook nogal wat uitdagen om met zich mee om dat allemaal bestuurlijk in elkaar te werken. Ik heb ooit een keer van iemand gehoord dat ze in kaart hadden gebracht van welke ondernemingen zijn succesvol in veranderingen. En dat zijn er natuurlijk maar heel weinig, dan weet hij jullie ook. En wat doen die nou? Wat is de succesformule van goede change? En daar heb ik, en dat hou ik altijd vast. En dat vier assen, dat is de ass van het Y. Waarom doen we dit? Belijven vertellen waarom doen we dit? Wat is het vergezicht? Waar gaan we natuurlijk? Dat heeft iedereen nodig. Een soort beeld wat je schetst van hoe ziet goed eruit of hoe ziet de toekomst eruit of wat is onze visie daarop. Dus die Y-2 is dat je leuk als je die praatjes hebt, maar je moet ook iets in het systeem veranderen. Dus als je niet iets aan je beoordeling systeem veranderd of je doet iets aan je de manier waarop je mensen betaalt. Dus wie krijgt welke geld? Als je niet aan de skill set werkt, je moet ook iets dus, talent-management, ook iets doen dat noemen je reinforcements-mechanisms. Derde is, je kan wat tegen mensen zeggen, je moet veranderen, maar als je niks doet aan training en niks aan het doen aan opleiding, gaat het ook niet veranderen. En de vier is leiderschap. Heb je het juiste leiderschap om die veranderding mogelijk te maken. En als die vier assen, die moet je tuggelijkertijd wat aan doen in veranderding. Als je niet aan die vier is niet voordelijk, maar dat is niet voordelijk. Maar belangrijkst is wel leiderschap. Dus als jij dan vraagt hoe doe je dat, is wel dat je kijkt, heb ik de juiste leiderschap om dit te doen. Doen we dit samen. En dan ga je dit voor elkaar krijgen, ook in grote organisaties. Het wordt nog ingewikkelder, omdat wij natuurlijk ook 37 landen hebben. Soms is het nog wel makkelijker om iets in Nederland voor elkaar te krijgen, maar als je dan op wereld bij de schaal wil doen, dan wordt het helemaal ingewikkeld, inclusive alle culturele aspecten die wij daarbij horen. Dat is geweldig gaf, maar dat doe je het veel longer dan ik altijd zou willen. Ja, ja, heftig. We zijn heel blij dat we nu zwermens in ik heb er voor een jaar bij de Y. Maar dit was een gesluit geklaamd met deze podcast. Ja, ze zijn ook altijd trachtig. Ja, ja, want laten we niet even bijpakken dan hebben. We kunnen dus niet allemaal doorlopen, maar zo'n "why" uitbrengen. Dus het laten we zien waarom doen we dit, waar gaan we heen, wel grote doel dient dat. Dat moet je wel zo entrekkelijk maken, de mensen denken, "Yes, let's go!" Ja, hoe, wat zijn daar een paar ingedient op spelregels voor die je helpen? Ik denk wel dat het als leider heel belangrijk is om altijd daar buiten te kijken, welke trend zie je, wat zie je gebeuren, dichtbij staan, met je klantenpraten, met de mensenpraten, want ik denk dat heel veel leiders alleen maar naar macro level kijken. Dus dat is ook het probleem, denk ik, heel vaak in de maatschappij, is dat heel veel mensen hebben wel een visie, maar die vertellen dat op macro level. We hebben bijvoorbeeld migratie nodig, maar mensen in dagens praktijk zien andere dingen. En als dat niet met elkaar metst, dan kun je nog een hele leuke visie hebben, maar dan gaan mensen die visie niet volgen. Dus ik denk twee dingen, voor een "why" heb je nodig dat je leest, dat je podcast luistert, dat je naar buiten kijkt, dat je oog openhoudt, dat je in een klant toegaat en aan de andere kant moet je ook je organisatie in. En vragen waar lopen je tegenaan, wat gaat niet zo goed, hoe werken dingen. En ook die deep te in op micro level moet je ook doen. En als je die bij de bij jezelf internaliseert, dat is probeer ik dan te doen, is vaak dat ik dan een soort van intuitie krijg, dit is de richting die wel opgaan. En als je dat uitzekend en de ene is heel goed in boorden, dan je moet het ook opschrijven, de ander vindt beeld heel belangrijk, dus beide dingen moet je dan doen. Dus de toekomst van werk, dat vind ik superbelangrijk, ik heb altijd een presentatie over de toekomst van werk, altijd over wat zijn de transdiction in de arbeidsmarkt, waar ik denk ik dat we opeen moeten gaan, wat zijn nu de pijn punten. En dus die "why" is altijd gebaseerd op iets, denk ik, wat ook wel bij mensen moet rezoneren, als je zelf als leider je werk doet. Als we dan hebben over de toekomst van werk, dan is het natuurlijk maar één ding wat iedereen nu bezig houdt, dat is volgens mij AI. Ja, wat, hoe kijk jij daarna qua impact op werk binnen de rabobank en misschien ook wel de rol van de banke in zijn algemeenheid? Nou, ik denk dat AI gaat werk, is werk al enorm aan het veranderen. En misschien op korte termijn lijkt dat dat niet zo impactvol, maar dat gaat heel impactvol zijn. En wat wij nu bijvoorbeeld al zien in ons contactcenter is dat hiervoor had je een klant en had je bewijs ons peken 90 minuten voor en de laatste 30 minuten was dat je opschreef, wat heb je met de klant besproken? Nu die 30 seconden doet AI, die luistert mee en die geeft jou eigenlijk een summary van dat gesprek. Dus die 30 seconden zijn er niet meer. In eerste instantie waarom je meer werkt? Ja, die 30 seconden, dus je hebt 90 seconden en daarvan de 30 seconden was de summary, even heel zwaardwit. Het zijn wel meer maar even als voorbeeld. En die 30 seconden gaat weg en in eerste instantie waar mensen daar heel blij mee, want die summary, dat was altijd weet je wel omdat je een administratie doet, maar wat het betekende is dat mensen meer telefoonjes krijgen. Meertijd werk, dat is zelfde werk. Dus in deze meer hetzelfde werk en heel impactvol, want je moet je voorstellen dat je de hele tijd met een headset op ingewikkelde dingen moet doen. Want dat is het tweede wat AI zorgt, dus makkelijke vragen vangt AI al af. Dus die kan AI al in het voorstuk al oplossen, gaat het over je bankkouw, wilt u bankrekening, blockeren, heeft u een pas verloren, dat soort dingen, dat is allemaal. Dus het wordt ingewikkelder. En het volume neemt toe. Het volume neemt toe. Dus ineens dat werk veranderd, dus de complexiteit wordt hoger en mensen hebben meer intensiteit. Als je daar dus niet je werk op aanpeast voor mensen, dan wil je het straks al het werk helemaal niet meer doen. Dan zijn ze helemaal ga om vijf uur. Maar ik zou wel een hele interessante concentritering, want we denken altijd, oh, AI gaat ons werk makkelijke maak en dat is een ding waard in de water. Het feit dat de makkelijke repetitieve dingen wegvallen, betekent dat ze dat er meer kochnitief belastende taak overblijden. En als je dus niet medit enemies hebt, je kan niet achter je lang heftig kochnitief werk doen, zonder knette gek te worden. Blopt, en je hebt nu nog Jet. We hebben nu nog dat we het veranderen naar Jet, maar we zijn nu beomteel bezig. En wat als Jet ook wordt overgenomen door, het wordt ook al door een deel voor AI gedaan. Maar wat als dat ook? Dus dat type. Kijk aan het ispertiepenwerk anders, als je bij Raabel Research zit en je kan je AI heel erg veel helpen door heel veel research heen te gaan, stukken voor jou te schrijven, dat is weer anders. Dus je moet wel kijken, AI moet je niet zien als een oplossing voor alles, maar onderliggend zie ik voor werk twee hele grote beschrijvingen. En dat is complexiteit, wordt nog belangrijker, en wordt nog groter en intensiteit wordt ook groter. En mensen hebben al zo veel intensiteit, en dus de grote vraag is hoe gaan we dat doen. En dus werk veranderd, en daarbij kan het net vanochtend een collega uit Amerika, en die verdeelde dat ze in Amerika nu in het onderwijs systeem zien. Dat wat ze al jaren gezegd hebben, is dat eigenlijk alle kinderen zoveel mogelijk moeten studeren bij ons ook he, het is heel erg al op school, je begint al met situ toe te zijn. En dat gaat eigenlijk alleen maar op het cognitieve. Nu naar Amerika is er een trend die ik denk dat in Nederland ook gaat komen, dat hoop ik ook. Is dat al vanaf de lagerschool veel meer wordt gestuurd naar waar ben jij goed in, waar skill en veel meer op kan je iets met je handen? Dat er dus weer een revolutie komt, wat AI ook voor het voor elkaar gaat krijgen, is dat er nog meer focus komt op wie kan er iets met handen, want dat gaat AI niet overnemen. En dus gaan we een totaal revolutie krijgen van de industrielle revolutie die langs aan mijn hand steeds meer ging op het cognitieve over IT, over data skills. Dus die zal nog steeds blijven voor de experts, nog steeds groot, maar er komt ook een revolutie op, kan je iets met je handen dan zijn we echt heel blij. En dan gaan we dus in ons hoofd andersom, dus dat je je kinderen misschien wel motiveerd, dat hoop ik, om niet te gaan voor een HBO of een BO, maar gewoon weer praktica gaat stimuleren. En hoe fantastisch is het wat het net over jouw schoolvader die op vrij jongen leeftijd met de vuttging, maar ik ben ook wel dat ik denk, misschien moet ik om mijn vijfvijks wel loodgieter worden. Ja, mijn loodgieter is, he, en dat is wel voor de toekomst. Behoefte toekomst en economisch gezien, er zijn heel veel loodgieters die met veel beter doen dan notarisen qua financiële beloning. En dus dat te markt de werk ook nog. Alleen, de markt zijn werk is wat interessant dat de Amerika weer anders is, is als jij naar college gaat of de universiteit bij je own tons schuld in Nederland was dat ook zo natuurlijk, he. Nu krijgen we mensen weer in toelagen, maar dat is een grote trick er voor heel veel jongeren in Amerika, omdat wel te doen, want ze zien anders heb je die schuld van 100.000, of 200.000 dollar. En daar moet je nog vanaf zien te komen, dan wil je nog een huis en dan lukt het niet. Dat gaat in Nederland ook komen, maar in Amerika is het daarom ook wel dat zoveel scholen dit weer aan gaan pakken, omdat ze zien dat als je loodgieter wordt, krijg je dus niet die schuld. Dus je hebt niet de schuld, die heb direct een baan en je hebt ook nog een goed betaalde baan. Interessant, he? - Ja, heel goed. Het is carrière advise van Janine Voss, wocht, loodgieter. Als daar je kracht ligt, ik vind dat wij trouwens daar ook wel even als maatschappij hebben wij daar ook niet voldoende respect voor gehad. Terwijl je kijkt naar landen, zoals italië, waar als jij, als je dus in italië in de kleine binnensteed kijkt, heb je nog steeds gespecialiseerde shops voor pasta makers bijvoorbeeld. Daar is dat vakmanschap, he? Leerooi, het is gewoon echt iets een goede tas en daar ook voorwillen, dat zit een heel ander systeem. Dus wij zouden in Nederland op dit vlak echt omdien, want zij zijn een dienstverlenend land, wat heel erg op het cognitief heeft gezeten. Maar het heeft ook wel net in het volgensprek ook over rationaliteit en irrationaliteit, ik sprak laatst bij een training en dame die was leraren aan het werven. En die ze laren ze zijn laatst jaren heel acht omhoog gaan, dus een lerra heeft tegenwoordig echt weer een prima zeilare. En toch lukt het nog moeilijk om leraren te werven en zou je eigenlijk zeggen, ja, de markt doet toch zijn werk, het wordt goed betaald, etc. Maar het heeft dus ook te maken met hoe kijken wij als maatschappij aan tegen wat is de status van een monteur, een loodgieter of een lerra. En die is eigenlijk op dit moment ontrecht heel laag, dan opzichte van alle kantorbanen die er zijn. En daar gaat echt iets in veranderen, denk ik al, ja. Dat moet iets in veranderen, en dat heeft ook wel ding te maken met de cultuur in ons land, dat hoe moeilijk is het om lerra momenteel te zijn. Want je krijgt met name de ouders die er ook bij komen, dus dat heeft ook wel met ons te maken als maatschappij denk ik, hoe we daarmee omgaan, bedoel ik voor zorgpersoneel, hebben we geklappt in corona. En natuurlijk hebben ze wat bijgekregen, maar als je ziet de aantallen die nodig zijn in de gezondheid zorg, zullen wij, en dat is ook waar ik mee bezig ben met dat tegen zijn werkvoorsplening, hoe kunnen we zorgen dat we minder mensen nodig hebben bij ons. Want je zult voor de maatschappij steeds meer mensen nodig hebben, willen wij dit volgaan houden, moeten we op een hele andere manier gaan denken, en zou ik minder capaciteit moeten gaan. Hetzelfde als de consulten zien moet minder capaciteit gaan, maar bij ons bedoel je als bank dat wij als bank minder mensen nodig hebben ze dat er meer mensen voor de maatschappij. Ja. Ja, en dat is dus niet altijd makkelijk, want wat mensen dus neven, want wat je dus ook ziet is, dan moet dus dat systeem ook gaan in de daad van Afjongza van el gaan zeggen, ga, als jij jij bent volgens mij hier goed in, ga dat met je handen doen en dan krijg je echt ook een hele mooie goede baan. Dus dat hele, dan moet een hele maal en shift, maar die shift zijn wij wel aan maken, ja. En je helpt je mensen dan ook, wat dit kan natuurlijk ook, als er nou een, er zijn vast 6 cinische luistera's zeggen, ja, dit is gewoon een hele slimme manier om een regularisatie heel goed te praten. Je hebt een, we gaan jouw en nu klaar maken voor, belangrijk en werk dan bij de bank, maar helpt je jullie mensen ook echt met het zoeken van nieuwe posities in deze rol, hè? Ja, en die zijn, ja, zeker, want van Rabu naar Pabo hebben we bijvoorbeeld. Oh ja, oh, dit is ook een reismarkt, het is hier, en ook het hier, ja, ja. Ja, of van bank naar bed, een gezondheid zorg. Dus die, die is ook mooi en we hebben natuurlijk in corona hier piloten gehad die ons helpde met financiële economiekwijn, die dan tijdelijk bij ons werden ingezet. Dus we hebben dat, dat gebeurt ook echt wel, waar je daarin ziet, is dat de salades verschillen zijn er nog, er zijn ook verschillen in de, wat je ziet, is in berg tijden, he, werkt je snachts, werkt je onregelmatig, hoe zit het met de secondaire arbeidsvoorwaarden? Dus daar zitten echt wel componenten in, waar wij een deel bij kunnen helpen, hè, je kunt supplyt zich geven voor loon verschillen. En dus doen mensen dat ook, mensen gaan ook die trajecten in, en die financieren we ook, wat alleen maar heel goed is. Maar er zit ook dus een deel in wat jij zegt over hoe antrekkelijk maken we het onderwijs of hoe antrekkelijk maken we de zorg en gegeven de aantallen die we nodig hebben. Dus ja, en dat gaat dus verder dan sec het economische deel, hè, want salades worden dan of door de overheid bij hetrokken of door de markt, maar het gaat dus ook over de percepciën van wat is waardevol werk en, en doe je iets voor de samenleving of doe je iets leuk in de consultancy, dat een slak nodig. Heel veel werk is waardevol, want ook, dus wat je zegt dus dit is zeker niet dat ik een verkaptoreorganisatie aan kon absoluut niet trouwen. Dat zijn ook helemaal niet bezig. Nee, helemaal niet, maar je mag het zeker, nee, dan mag je heel goed vragen, maar alles, ook een goed financieel systeem heb je nodig als ons land, hè. Ik zeg ook helemaal niet, maar ik zeg gewoon meer, we zullen op een andere manier onderwijs, op een andere manier inzetten, wat waardevol is, dat veel meer samen moeten doen. En we hebben gewoon ook heel veel mensen nodig op onderwerpen waar we ze nu niet hebben, dat zou de eerlijkheid zijn. Sinds chou dan naar Benjamin, die ken ik goed, die is bezig met een initiatie van campagne, dat het NBO staat voor mega, belangrijk onderwijs. Dat is de laatste jaren gesprekken daarover, dat stopen laars dat het wordt gebardeerd, dat je gewoon ziet dat mensen doorzetten of de perceptie daarover is natuurlijk, die hebben in Nederland ook maar zover in die gezet. We gaan heel erg leuke zijpade in, die ik passen toen aan die bezigcript dat we hebben gedaan, maar dat is heel mooi. Misschien is het toch wel goed om ook naar tweede tema te gaan, wij hebben het ook over hybride werken, dat is natuurlijk ook een trend die in elk organisatie speelt. Daar waren jullie, ik heb een event gedaan over hybride werken, dat was Rabobank, een van de romodellen, want jullie hebben het in wel een meer ongelofelijk goed voor elkaar gefixst. Kun je nog iets vertellen over hoe je dat toen hebben gedaan, misschien wel hoe het nu is, want hoeveel mensen, hoe is het dat nu met jullie werk beleid? Wat jij wel hoe is, hoe is de Rabobank anno nu in thuiswerken, kantorwerken, rechten, plichten, hoe doe je dat nu? We hebben in corona, zijn we al begonnen met onderzoek, direct eigenlijk misschien wel een week, twee of drie al, met ook productiviteit, dus niet alleen maar wel been, dus hoeveel je het thuis heb je die juiste middelen. Maar ook productiv, hoeveel productiv voel je, en kan je afsluiten, kan je goedwerk privé afsluiten, dus we hebben heel veel data, en daar ben ik achteraf heel blij mee, toen was het ook heel fijn om te weten wat speelt daar eigenlijk. En dan kun je heel snel op inzetten, dan kun je op inzetten voor de gegeven moment dachten dat we ook een mensen die klein bij huis zijn, of die geen goede jongeren die net bij ons waren begonnen, die geen desktop hebben, geen laptop, op een gegeven moment in Operation IT, die zeggen we een tweede scherm. Dus je kon heel snel reageren, dat vond ik heel mooi, en dat hebben we eigenlijk dat vertrouwen dat je zag wat je kon hebben in corona, hebben we gezegd dat is de basis van ons beleid, dus mensen zijn betrouwbaar, want dat hebben ze laten zien, en we gaan niet beleid maken op 5 procent die daar misschien niet aan voldoet. Denken wij dat mensen uitgestippeld beleid nodig hebben, we gaan eerst dus beginnen met guidelines, dus we begonnen met dit soort of first, dus wat je digital kan doen, blijf je digital doen, 2, plentijds met je team, dus plentijd met je team, en 3 is plentijd to meet others, dus ze zijn 3 guidelines, dus dat digital eerst, er is heel veel ook digital te doen. 2 is dat met je team, we hebben gezegd iedere leiding geefende bespreken met de team, wat voor ons werk is belangrijk om ons werk te doen, en dat bedoelen we mee op inhoud, dus het kan zijn innovatie, bijvoorbeeld, dan moet je zo nu in op contour met zijn om te brainstormen. Seals, kan zeggen nou, het is 1 keer per week, goed genoeg om op contour te zijn, er zijn we bij klanten, dus hebben gezegd, het is afhankelijk van je werk, en afhankelijk ook voor je team. Dus dan hebben we een plebook van gemaakt dat je besprekt hoeveel ervaring hebben, we hebben we nieuwe mensen, wat wil iedereen, wat ziet iedereen zelf als een goed moment om met elkaar samen te werken. En een 3e eerst dat we ook gezegd hebben zijn een kooperatie, dat heeft ook te maken dat je mensen moet spreken, dat je andere mensen moet spreken, dat je buitenrabo, dus daar moet je ook tijd voor reserveren. En zo zijn we langs samenhand heel erg via de leiding geefende, dit soort planen gaan uitwerken met de leiding geefende. En we hebben 1 keer per quartel, doen we groot onderzoek, dus dat is ook wel dat we vragen hoe gaat het, dat je ziet waar het niet goed gaat, waar gaat het rood. Dus waar zie je een discopancie, dus wat medewerkers vinden of wat ze vinden van hun leiding geefende, hierin. 80% vinden ze een leiding geefende tot nu toe een goed voorbeeld hierin. Nou, 20% niet, dan moeten we werken, we werken aan. En over de 90% van de mensen is tevreden met dit beleid. En dat wil zeggen dat ze die drie guidelines en rond 80% bespreken het ook vaak genoeg met elkaar. En dus toen de trend kwam, je moet verplichten twee dagen naar kantoor, bij wij gezegd, het is afhankelijk van de aard van je werk. Maar we gaan er wel vanuit wat het ongeveer, als je dan iets zou moeten zeggen, een of twee dagen per week vinden we eigenlijk wel dat je op kantoor zou moeten zijn. Maar we verplichten het niet omdat we zeggen het is de afhankelijk van het type werk, wat je doet. En ik zie dat als je veel data onderzoekt. En je hebt voor de leiding geefende een goed plebboek noemen we dan een handleiding eigenlijk. En iedereen die als eerste leider wordt, nemen we ook mee in deze filosofie. Want als hebben we ons onderschat, dat was denk ik één van de dingen die geleerd heb dat gelopen jaren. Dus ik krijg natuurlijk ook heel veel nieuwe leiding geefende. En ook mensen die dan van buiten komen, die gewen zijn anders, die merk ik momentieel dat ik daar ook veel aan moet doen. Want die komen van andere organisaties waar bijvoorbeeld verplicht was drie dagen, die komen om binnen en zeggen iedereen hier drie dagen. Dus er zijn nog steeds dingen waar we moeten er heel veel aan doen, je kunt het niet los laten. Maar ik zie dat het gewoon ons heel veel oplevert. En hoe zit dat met jonge mensen? Want er hebben wij ook in de podcast gehad. Die keef was van Kilian Babu. Die zegt een onderschatte factor is ook nog niet heel productief en bewust, maar voor het kunnen afkijken van vakmanschap. Dus daarbij zou je eigenlijk zeggen dat jonge mensen veel op kantoor moeten komen, tegelijkertijd hebben jullie millennials en de genzies. Je kan het allemaal met telefoontje en waarom zou ik überhaupt naar kantoor komen. Hoe ga je om met die jonge generatie? Ja, we zijn daar ook de diepte ingaan, want ik had ook allemaal assemblies. En toen we. Ik denk dat jonge bij ons aangeven dat het fijn vinden dat het er is, die bedienen werken. En dat ze het heel fijn vinden om in een team te bespreken wat ze nodig hebben. En daarin wist ze heel veel jongeren. Wat we nu wel zeggen, iedereen die nieuwe mensen in z'n team krijgt, wat je eigenlijk opnieuw geacht om daar even over na te denken, hoe kunnen we deze personen het beste ontborden. Wat je ook ziet, is dat wat bijvoorbeeld bij ons contactcenter gebeurde in operations, is dat mensen gewoon het digital doen. Maar dan de microphone aan laat staan. En dan bijvoorbeeld gewoon zeggen het schermdelen en zeggen dit is hoe ik het doe. Dus wij denken heel vaak dat leren is dat je naast elkaar moet zitten, maar je kan natuurlijk ook via een scherm of meeluisteren met iemand. En dan iemand vragen zou mijn collega hierbij moeten zitten, mogen zitten, want waarom niet? Ja, maar dat is echt de kern. Want uiteindelijk hebben we zomaar de boomen zoals Christen niks zijn. We hebben het vak geleerd door gewoon te kijken hoe andere mensen dat doen, misschien wel telopes. En dat krijg je bijna niet meer als je het superstrak organisëert. Nee, en dat zijn de dingen. Kijk, je zult bij elke form die je kiste zilje positieve en cijdevex krijgen. En ik denk dat wat wij proberen met al die daartaistelkers te kijken, wat zijn de dingen die mogelijk schadoe zijden zijn. En daar gaan we dan weer op in. Maar ik zie het jongeren, het is iets van drie procent verschil. De kijken natuurlijk ook naar wat ze ervan vinden, maar algemeen zij ze daar ook heel erg te vreden over. Maar ook als iemand vijf dagen de kom is die vijf dagen welkom. Of vier. Of drie je bent altijd welkom. Dat zeggen we wel, met altijd welkom op kan door. En hoe werkt dat nu met Gen Zee en Melanneels bij de Gabo? Je hoort wel, ik word het gist van op een dag. En als je mensen bereikt met de back niet open. Hoe doe je jullie? Bereid je ook de organisatie op volet mensen van andere generaties hier komen werken. En hoe doe je dat? Ja, dat is in één van de dingen die we dus in onze Future Work zetten. Dat je bereikt moet zijn straks met vijf generaties op de werkvloor. Je kan straks iemand hebben van 1819. En wij zien nu al dat we zes mensen die ouders zijn ontwistig in dienst hebben. Dat zijn daar, kijk, op de negen bij de 40.06 nog heel weinig. Maar het geeft wel aan, steeds meer mensen vragen. Ook mag ik langer blijven. En daar besluiten we dan nieuwe contracten mee. Dat kan. Dus je krijgt tax dat je eigenlijk gaat samenwerk. Als je overgroot opa. Dat is toch bij zo'n beetje opa. Dus dat is echt toch. Dus daar moet je wel mindful van zijn. Ik heb heel lang met daar een beetje tegen gezet. Omdat je natuurlijk ziet, misschien is het omdat ik zelf een bajes daarvan heb. En ik word het zelf ouder en ik denk dat ik dat ik. Wij moeten je worden nooit ouder. Nee, misschien ook wel weer. Dus dat denk ik, iemand van 30 kan ook denkwijs. Dat gaat ook over hoe flexibel hou je geest. Dat denk ik, als je naar de skill van de toekomst hebt, gaat dat natuurlijk over agility en altijd blijven leren. Als je dat hebt, kun je ook echt wel leeftijds loos zijn. Aan de andere kant zie ik echt verschillen. En de mooie voorbid daarvan is dat ik een paar weken geleden met de jongen Rabo heb je dan in keer in de zoveel tijd heb ik dan een took. En dan kunnen mensen op inschrijven. En dit was puurgericht op JNZ. En naar de vragen die ik kreeg was echt fantastisch. Was het eenvraag was? Ja, ik snap dat er heel veel leidinggevende zijn gekomen, dat middenkader. Ik snap ook dat ik daar veel van heb kunnen leer op content. Dus op inhoud, want ze hebben meer ervaring. Maar ik heb nu de indruk dat ik met GNII zoveel content snel kan krijgen. Wat is eigenlijk toch de toegevoegde waarde van mijn manager? Ho, zo. En dat was niet één vragen. Het waren 50. De kondere 50. En dan van de voordat ik vraagt, stel gewoon al je vragen die hebben. En dan ga ik ze wat categoriseren, dan kan niet iedereen antwoorden. Dus ik heb de top 10 vragen. En deze werd door drie gesteld. Dus onafhankelijk van elkaar, van de tijd, wat ze eigenlijk nog de toegevoegde waarde van een ouderen medewerker. Dat was eigenlijk gewoon een bedoelverdekt, gingen ze zeggen van iemand met content. Maar er werd echt gewoon van bedoeld. Iemand die niet in mijn leeftijd is hem niet in mijn. Je moet die eigenlijk over de datum is. Zo een beetje. Ja, op content wel. En het is natuurlijk zo. Wat geef je dan voor antwoord, als je dan zo vraagt? Nou, ik geef ook als antwoord dat toen ik zelf 28 was, dacht ik ook dat ik de functie die ik nu doen kon doen. En nu zie ik dat dat totaal niet had gekund. En dat zit ook wel in ervaring in zonundan dingen doen. Je hebt misschien niet zo leuk vind over z'n keer en tijd. Voor iemand werken die anders is dan jij dat dat me heel veel gebracht heeft. En dus dat leiderschap ook gaat over. Zelfreflexie over zonundan misslukken in iets. En dat ik ze dat ook gun. En dat ja, bezullen op leiderschap wat moeten ei zal impact hebben op ons leiderschap. Maar er wil niet zeggen dat je leider omdat die misschien op content niet meer precies is. Hij kan misschien op andere aspecten, als coaching of zijn levenservaring heel veel bijdragen. Want het ordeelen van elkaar op elkaar generaties gaat natuurlijk totaal niet helpen. En juist die diversiteit kan heel erg graf zijn, want ik leer weer heel veel van deze 50. Maar ik hoop ook dat ze wat van mij kunnen leren dat je de samen werkt en beter wordt. En dat vind ik ook wel weer heel mooi. Ik had laat bij ebbingen ook een tolk met verschillende generatie iedereen nam iemand mee uit de jongeren generatie. Zaten we met een heel deel en te hadden een discussie met een jongeren. En zij zei ja ik kom maar niet aan de bak bij pensioenfondsen. En ik ben echt daar, ik ben jongen en ik wil en ik zei nou ik kan dat wel een beetje voorstellen want je zegt dat je een activist bent. En te zij ze ja maar ik wil impact en wat jouw generatie niet snapt. Is dat als ik eenmaal aan tafel zet, voor ik echt niet activisties, daar zijn jullie misschien bang voor. Maar ik wil impact als ik dan die impact heb, kan ik me ook wel weer aanpassen. Dus voor mij gaf het aan dat ik moet ook meer luisteren naar wat zeggen de jongeren want ze zeggen dingen die ook heel erg validen zijn. En tegelijkertijd moet ik bewust zijn van mijn bias is die ik ook weer heb op de jongeren doelgroep. En dat is inderdaad dat je misschien nog wel heel snel van baan wil veranderen. Nou ja dat je snel wil dat je denkt dat je dat kan. Dat je denkt dat je het kan. Dus ik vind het super vast, dit is een van de dingen in mijn werk die. En wat zijn dingen die interessant vindt van zo'n jongeren generatie? En je noemde net natuurlijk al wat van de type vragen die werd gesteld. Maar kun je nog andere dingen noemen waarvan je denkt oh ja, dit is wel iets waar zij vunde met heel anders kijken naar werk leven. Maar werk die webelands natuurlijk toen ik starten met de werken durft ik echt niet te vragen, kan ik drie dagen werken. En ze vragen het niet alleen omdat het een lat is op een trasvillende drink. Maar ze willen gewoon meer dingen doen, ze willen ook impact. Ze willen daarnaast op andere delen weer impact maken, ze willen verschillende dingen doen. Dus daar leer ik wel van, dat ik denk je ik zou willen dat ik soms al zo veel durft te vragen. Dat ik nog helder daar had wat ik wilde, dat leer ik daar wel echt van. Ik ga hier er ook van dat uitgesprokenen zijn over de impact die ze willen maken. Purpose is, denk ik, bij mij past gekomen dat ik me bewust ervan was. Ik heb dat altijd in me gehad, maar dat ik me daar bewust van was. Ze zijn ook al veel bewust ervan van hun visie, hun missie. Dat vind ik de dagen niet ik ook wel heel erg van. Over dat eerste, want ik fantastisch, ze was uit een podcast met de vrienden van de show Adam Grant. We were in de Brown and so I'm a Cinec. En zeiden als mensen van onze leeftijd zeggen dat ze eigenlijk is wat rustiger aan willen doen. En liefde een dag in de week echt voor tuisje te spenderen, dan zijn we allemaal goed bezig met work life balance. En als iemand dat vanaf het begin wil doen, dan ben je een verwende snoblaag die niet wil werken. Even gestartierd dat ik oh ja, eigenlijk zijn zo'n stiekem. Voor het met ze, ze laten het eigenlijk niet zo verkomen. Dat is ook iets wat je zou kunnen waarderen in plaats van lastig vinden. Dat is ook zo. En tevleichen wat ik er lastig aan vind, dus als ik er weer vanuit een werkgeverperspectief neerzet, hebben we als land ook heel veel productiviteit nodig. En dat maakt het natuurlijk niet altijd even makkelijk. En de vraag is wat is productiviteit, hoe moet je dat dan doen? Maar dat vind ik wel uitdaging. Die zie ik in de rest van de wereld zijn die anders. Dus ik zie ook jongeren. Dit is ook echt wel iets van de Europa. En dat zie ik in de rest van de wereld anders. En dat zou je kunnen zeggen, wij zijn een stuk verder gekomen. Dat is allemaal waar. En tegelijkertijd moet je ook je business kunnen draaien. En er zit ook iets gemeenschappelijks in. Dus het is het ik het wij en de maatschappij. En alle drie zullen een vorm moeten hebben in je bedrijf. Ja. Ja, waarbij je natuurlijk ook weer kan helpen. Dat is goed, dus moet dat capaciteit vrijgeven. Ik weet onze vrienden in leuze van Afast. Die hebben we gezegd, ik raam vier dagen in de week werken. En hij doet de vijfde dag. En dat betekent dat hem aan je geven. Dat is een bold statement. En het moet allemaal net zo uitpakken. Maar zei dat we gewoon proberen, we denken dat 20% moet kunnen. En dan geven we gewoon die 20% aan jou. Oké. Go, go, go. Maar dat zou in principe zijn de twee trends die elkaar bij wijsen spreken. Ja. Ja. Ja. En alles kan, he. Alleen we moeten wel kijken. Ook naar productiviteit is ook nog. En dat is misschien een heel raar word. Maar we zullen wel moeten blijven. Onze land draaiende moeten blijven houden. En we gaan er eenmaal een enorme vergrijzing tegenmoet. Ja. En AI gaat niet, denk ik, die hele vergrijzing goed maken. En er kom ook heel veel nieuwe baanen bij. Dus de vraag is, het ene of het ander, ik weet er niet. En ik hoef het elkaar ook helemaal niet uitgesluiten. We praten er niet over als of het paradox is. Maar het is wel interessant dat we het net ook over hadden over de loadgieters. Om me even op die manier samen te vatten is dat als AI heel veel dingen automatiseerd. Dan is dus de vraag, hoe gaan we dan eigenlijk die tijd, die vrij gekomt? Ja. Hoe gaan we die inzetten? In de daad, nou, je krijgt een dag en besteed hem zo als jij wil. En dat kan zijn mantelzorg, dat kan zijn basgitaaspeelen, dat kan zijn whatever je wil. Of betekent het dat een deel van de mensen die normaal achter een laptop zitten. Misschien ook wel in de daad van bank tot bed of van bank appabo. Of je neef je wel iets waarbij een fysieke present belangrijk is. Ja. Alleen daar zijn we als maatschappijvolks maar nog niet echt over na aan het denken. We zijn nu aan het nadenken over welke impact gaat het hebben, wat betekent het voor productiviteit en dat soort dingen. Maar nog niet die stap daarna. Nee. En dat is wel nodig. Ja. Ja. En op wat voor mij niet probeer jij? Want voor jouw rol en voor de bank, maar ook voor het lands. Dit zijn thema's die jij belangrijk vindt en daar heb je een fysie op. Hoe draag je daar aan bij te dragen aan die discussie, vind je dat belangrijk om daar een stem in te hebben, of hoe kijk je daarna? Heel erg juist. Ja. En dus de toekomst van werk, dit soort dingen bespreken we hier heel veel. Maar ook buiten, als ik buiten welke presentatie ook doe, gaat het eigenlijk altijd over de toekomst van werk. Of bij de ministeries. Dat je ook bij sociale zaken. We zullen ook moeten denken wat voor banen gaan dan komen. Wat gaan we op het onderwijs, hoe gaan we daarop aansluiten? Dat zijn natuurlijk fantastische fascinerende onderwerpen die ook echt aandacht moeten. En als jij kijkt naar de politiek is natuurlijk niet één van de tien onderwerpen waar momenteel het iedereen over heeft. Maar dat zouden we het eigenlijk wel over moeten hebben. Wat misschien wel een verbinden in de factor in dit land is werk. En die hoop heb ik nog steeds dat we dat gaan vinden, want werk lost ook wel weer heel veel thema's op. Wat als we geen werk hebben, dan zijn we qua land helemaal losst. En als je samen werkt, ook op migratie bijvoorbeeld als voorbeeld. En dan vluchtelingen die wij hier de afgelopen jaren hebben 100 mensen met de statushouder. En na zoveel jaar dat ze bij ons werken zijn er gewoon eens nog maar één keer die niet meer bij ons werkt. All die 99 hebben een baan, werken goed samen, werken in teams. Dus je kunt heel veel dingen met werk. Dus we praten heel veel probleemen, maar ik kan ook zeggen dat werk heel veel dingen oplost. En de visie op werk en hoe we dat invullen, inclusief wat jij zegt over de toekomst. En daar het onderwijs op aansluiten, daar als je daar een visie op hebt. Ja. Werk als katalisato naar het goede. Ja, ja. En kijk ook maar nu in Amerika hebben heel veel bedrijven gekozen voor Trump omdat ze dachten dat hij stabiliteit zou brengen. Dus heel veel mensen hebben gedacht dat mensen uit angst, maar hebben heel veel mensen ook gekozen omdat hij natuurlijk ook aagaf. Ik ga minder regels stellen, ik ga meer op ondernemers zitten. Dus heel veel ondernemers hebben ook gekozen voor die stabiliteit. En als het zelf in ons land, we zijn op zoek alle mannen stabiliteit in een tijd wat het instabil is. Dus alles wat ons beloofd stabiliteit te kunnen, ik geloof daarin. En ondernemers zorgen, ondernemerschap, zorgt voor stabiliteit, voorbroten op de plank, voor een gezond land. Een land waar je nog met ze alle zou kunnen zeggen dat we ook met elkaar dingen oplossen. Want hoe je het ook bent of keren, wie gaat anders dat allemaal betalen? Wie gaat straks betalen de wegen, maar ook ons leger, wie gaat dat betalen? Dat zijn uiteindelijk toch productiviteit van een land. En dat is jammer dat dat soms in een slecht dag liggen wordt gezet, ondernemingen, werkgelegenheid. Het is de motor van je economie. Ja, ik ben inmiddels helemaal niet meer verbaz, dat jij niet in de volste tophou van het jaar. Zie je ooit, zie je het er over het jaar. Ik bespeel wel iets van visie. Ja, dat is het. Dat is een idee. Dit was een mooie bruggetje. Dat was wel graag wilde bespreken. Dus hoe maak ik hem? Maar je bent de paken flink in de prijs gevallen. En je hebt een grote doel voor de ogen. Maar wat doet dit met jou? Als je een topvrouw van het jaar bent. En dan krijg je soort fluctuele krans om. En dan wat doet het met jou als mens? Nou, dat is heel raar. Ik moet zeggen, wat ik interessant wil met mijn dochter en mijn man waarom mee. En toen werd dat juryreport opgelezen. En het mooiste moment vond ik dat mijn dochter mijn knief was pakken. En zei, "Mam, mam, dit bij jij!" Als dat zei was je thuis ook. Ja, het was wel bij mij, zegt ik. Ja, wie is het? Je naam werd nog niet genoemd, maar je werd hem best gezet. Dus dat was van in de jury, dit en dit. Op basis hier en hiervan. En ik was gewoon aan het luisterde, echt. En toen zei ze, "Mam, dit bij jij!" En het dacht ik heb gewonnen. Ik heb gewonnen. En het maakt hem ook wel ongemakkelijk heel eerlijk gezegd. Want hoe zo topvrouw van het jaren zijn zoveel mensen die zoveel gaven dingen doen. En ik krijg ook wel een beetje stres. Of ongemakens misschien wel. Ongemakens denken goed wordt. Je dacht, "Oké, dus ik moet nu in alles heel goed zijn." En ineens is ook heel gek. Ineens gaan mensen hiervoor dingen vragen waarvan je echt denkt. Een nulverstand van waarom vragen je, "Mam, dat je dan soort lebel krijgt." Of je komt ineens in een netwerk van mensen die er eigenlijk vanuit gaan. Dat jij die topvrouw bent. Van mensen die vragen of je in Jumbo wil openen. Ja, het is zo zo. Tot de mid dat ik gevraagd ben om na te denken over beleid over. Wat als we een volgende corona-epidemie krijgen met het personeelste kort in de zorg. Tot de middineen zie je. En Jumbo openen. Dat je kan zeggen. Vraag maar je vind je iemand anders. Maar dit laatste voorbeeld wat je geeft. Het is gedaan. Maar dat vind ik ook. Jij doet je zegt net twee jaar. Het is ongemaken hoe zo zouden we dat voor vragen. Maar dit vind ik een hele logische vraag dat ze daar waarbij jou uitkomen, toch? Ja, maar het is meer dat je ineens als een soort expert op heel veel thema's wordt in gezet. Ja, ja. En dat is heel erg leuk, ik heb ook hele leuke dingen gedaan. Ik heb dingen mogen organiseren de Future Work voor het Koningshuis. Dan mocht je 200 mensen uitnodigen waar even in de wereld. En dan kun je daar over discusseren in het palijs met. Dat zijn. Wacht even. Je mag 200. Je mag een lijstje maken van 200 mensen die komen dan naar het Koninklijkhuis. En dan gaan je daar over het leuke dingen doen. Nou dat vind ik echt wel fantastisch. Dat doet die doen al jaren daarst volgens mij. Princess Beatrix mee begonnen om echt te weten wat leefte in de maatschappijden. Dus ze zijn dan alleen toehoorden. En dan krijg je presentaties van experts. En dan naden ga je met de zaal van ook allemaal experts in discussies met voor en tegenstanders. En dat kan echt heel hard er aan toe gaan over dat onderwerp. En dat komt inderdaad niet in de perst. Dat wordt wel iets over gezegd van dit is gehoost door de Koninklijkhuis familie. Maar dat is ontzettend mooi, omdat het is op een hele mooie manier. breng je mensen bij elkaar die normaal niet bij elkaar zouden komen. En als het is vanuit het Koninklijkhuis komt iedereen. Dus dat is ook wel heel interessant. En ik vind het zo mooi hoe het Koninklijkhuis daarmee omga. Door ook te horen wat er in de maatschappij speelt. En dat wordt heel vaak onderbelegd. Dat wordt heel vaak alleen maar plaatjes van dit heeft maxima aan of dit doet Alexander. Maar deze mensen bij elkaar brengen die nooit bij elkaar zou krijgen op een tema. En dit was Future of Work. En ook de invloed van de heij, dus de opkomst van nieuwe technologie. En jij mocht dan een mensen aanragen waarvan je denkt. Nou, dit zijn wel goede mensen om te horen. Ja, het is best wel. En ze hebben natuurlijk mensen, maar we hebben ook. En dan stel je een lijst samen en dan ga je dan een jaar mee bezig. En dat is dan op zo'n avond fantastisch en ik mocht dat dan modereren. En dat is heel mooi op zo'n avond om al die stemmen van mensen die. of in moeilijke wijken in Amsterdam. Die zien hoe het er aan toe gaat. Totten met een betenschapper. Een universitairdocent die er weer op een hele andere manier na kijkt. Totten met mensen die voorzijnen, mensen die tegenzijnen. En daar vier's met elkaar. Dat was mijn doel, dat je met elkaar een discussie moet gaan. Daarover geloof je dat het werk te goede kant op gaat. En haar prachtig. Ja, ik denk dat dit een nieuw denkproductie samen aan moet worden. Nou, je moet zeggen. Wij hebben natuurlijk. In 2018 hadden wij de jackpot dat we aankomen mochten halen. En wat niet veel mensen weten is dat de ochtend. dat hij nog in het ansortel zat. En dat het in elk stad waar hij komt. En dan laat hij 20 jongeren uitnodigen. Dus iets minder divers dan klip je dat jij had. Maar dan wil hij gewoon in gesprek met 20 jongeren uit het land waar hij is. En gewoon om te horen waar ze mee bezig zijn. Mooi. Dat zit. Dus hij heeft gewoon een zaadje gehuurd in het ansortel. Dat is fantastisch. 20 mensen laten komen en gewoon daar een uur mee gesproken. Maar dat vind ik zo mooi. Ja. En dat is dus niet om je eigen PR. Want dat vind ik ook heel vaak. Dat mag dat niet eens. Nee, dat vind ik. Dus ik weet toch niet of dit eruit geknipt moet worden. Maar ik vind dat dus iets heel mooi. Maar dat komt dus allemaal uit zo'n topvrouw van het jaar. Komt dat uitvoord. Dus heel vaak en heel mooi wat je het ook mee kan doen. Ja. En nu had het net over het land draaien de houden. Wat als er een tweede corona komt. Ondertussen zijn er natuurlijk ook op alle plekken oorlogen en toestanden. Ja. Vraag ook wat van ons als land. Daar vind je vast ook wat van. Ja, daar vind ik zeker wat van. Ik vind het ook dat we onthals grote bedrijven hier mede verantwoordelijk of hier moeten instappen om te helpen. En wat ik daarmee bedoel is dat we hebben deze vis te nodig. En dan hebben we het gek. We gaan heel vaak focussen we ons op de baltische status. Dus dat wordt ingeval of dat we in een oorlog worden gezogen. Maar het kan ook zijn dat het betaalingsverkeer uitvalt door cyber. Het kan zijn dat energie uitvalt, het kan zijn dat water. En dat is natuurlijk wat de overheid nu om mee bezig is. Dat je de eerste 72 uur zelf zou moeten vooral voel houden. En we hadden hier een konferentie met de minister die eigenlijk vroeg van welke grote bedrijven zouden met mee willen denken op pattencerbreden mogelijk. En toen zij al eigenlijk moet iedereen in Nederland bespreken met je familie, met je ouders kunnen die 72 uur op zichzelf zijn. En dat is dus ook calamiteit. Omdat we in Denke Nederland ook moeten worden voorbereid. Omdat we niet meer naiv zijn dat er niks kan gebeuren. En dus is het ook zo dat we de afgelopen jaren natuurlijk in defensie als land weinig hebben investeerd. En dus moeten we ook met z'n allen zorgen dat dat zo snel mogelijk aankan. Maar we hebben ook deze vis te nodig. Het is zo, ik vind het zo een maffelomslag die we met elkaar moeten maken. Dat waar je toch van denkt na neem je inderdaad, we zitten in een bank, maar betaalingsverkeer valt drie dagen uit. En dan denk je toch eigenlijk, nou overheid, nou bank. Hoe rijden jullie dat oplossen? Maar dat kan niet meer op deze schaal, dat moeten we zelf doen met elkaar. Met elkaar. Maar daar zijn we mentaal nog niet echt helemaal op argelen. En ik denk dat dat een heel mooi is. We moeten ons mentaal voorbereiden dat zo iets kan gebeuren. Daar niet in paniek van raken. De overheid is ook al veel, is ook echt als serieus hier meer bezig. Maar tegelijkertijd wij als burgers moeten ons ook klaarmaken. Gewoon dat er dus iets kan gebeuren dat je drie dagen in internet hebt. En hoe doen we dat dan met telefoonverkeer? Hoe kunnen we elkaar bereiken? Hoe kunnen we weer in je gemeenschap? Nou, wie kan je uitkijken als het 72 uur uitvalt? Dat soort dingen zullen allemaal weer voor ons zelf als burgers worden gevraagd. En waar wij mee bezig zijn, is inderdaad al deze scenarios goed te doordenken daar planen voor te maken. En toch weet je altijd altijd anders zou zijn. En ook wel te kijken naar hoeveel recent vis te kunnen wij klaarmaken, omdat het ook een taak is voor ons als koperatieve bank. Om daar aan bij te dragen, ik denk bijna ook bedrijf moet nadenken over stevigwoordat jij. En als bank denk je dus na samen met de overheid, als er when shit hits the fan, dan kunnen wij ideas afstaan uitlenen of kunnen we andere specialisten inzetten om het land te helpen. Ja, dat is. Dat is zijn dingen waar je nu concrete gewoon over nadenken. Ja. Dat vind ik wel. Ik wou het wel niet heel gerust van. Ik vind het wel fijn om te horen. En het is een beetje spanaat aan de ene kant. Het is gerust en een andere kant ook ongerust. Dat we zullen allemaal als Nederlander moeten vragen wat kunnen we doen. En ik denk dat heel veel mensen bereid zijn om als recent vis te zijn. En je moet dus als bedrijf daarvan denken wat kunnen we doen voor recent vis te doen. Dus de stevigwoordat mensen worden opgeroepen, kunnen we dat dan. Nou, dit soort dingen die scenario's, die hebben we zijn we aan het maken. Ja. Ja. Ja. Ja. En ook weer heel mooi en ook een soort hoop geven dat we hebben een community van recent vis te. Als je ziet wat die mensen. als je met ze praat, wat ze eigenlijk al doen dagelux. Waar we helemaal niet in Nederland. Kijk in Amerika heb je die recent vis te. Iedereen gaat. Thank you for your service. Ja, dat is daar heel geïntegreerd. Dat is gekomen na de Vietnam-Orlog waarmee wij ze zagen. Dat mensen zo jongeren werden daar natuurlijk gewoon een toegestuurd 100 te weten wat er gebeurde. En die kwamen terug. Die werden afgestoten van de maatschappijen. Zo hebben ze eigenlijk dit helemaal opgebouwd. We zullen Nederland ook weer moeten denken over. Ja, die gaat er zorgen voor onze veiligheid. En het is natuurlijk een tema waar we heel lang. dat vrijheid of beperking van vrijheid. En ja, we zullen dus moeten nadenken over hoe doen we dat. Maar het gaat natuurlijk niet alleen maar over mensen die kunnen helpen bij kalamiteit. Het is ook een cyber kwamen-Orlog en een data-Orlog. En het mooi was de minister zei we leven niet in oorlog, maar we leven ook niet in vreden. En ik denk dat die perception bij ons allemaal toen enorm binnenkwam. dat ik dacht, dit is wel de realiteit. Maar we moeten gaan werk als leiders. Ja. Hey, in respect van jouw tijd. Want wij kunnen hier nog wel even weg doen. We kunnen hier nog wel even weg doen. Hij is nog een bank te runnen. En allebei mooie zaken achter de schermen hebben we net gehoord. Dat is een mooie, maar belangrijke zaken achter de schermen. Na deze podcast luisteren ondernemers, managers die beter willen worden in hun werk. Als je hoorde van Christ, is er een advies uit de levenswijsheid van Janine Vost die je meezel willen geven. als soort akulade om deze took. Wat geeft je als mensen vragen, hè? Heb je nog een karriere of levensadfies voor mij om het beste uit mij te halen? En laten we dat even opgeren om het beste uit mijn karrieren voor te halen? Je ziet een beetje raar, maar ik zou zeggen, leer je zelf beter kennen elke dag. Volgens mij gaat het heel erg over eenzelfde flexie naar de toekomst toe. Het zoek heel veel buiten, maar uiteindelijk het begin van leiderschappen. en ook het einde van leiderschappen begin binnen. Dus ja, no die zelf is denk ik, wat in deze wereld. is het zelf onderzoek van wie ben ik in deze wereld? Wat wil ik als leiders zijn, wil ik als ondernemer zijn? Waarom reageer ik hier zo op? Of waarom zoeken ik het buiten me zelf? Of waarom zoeken ik het in de maatschappij? Waarom ben ik boos op dingen, waarom ben ik gelukkig op dingen? Ik denk dat heel veel begint metzelfde flexie en zelf onderzoek en continuen. sleutelen aan jezelf en het leren. Ja. En dat is voor mij heel hoopvol dat heel veel mensen dat doen. En in deze tijd steun je te zoeken bij al die mensen die hoopvol zijn. Dus ik denk, mijn tweede zou zijn zoekmensen op die jouw verrijken. en die jou ook omhoog halen, want we hebben lichtpunten nodig van leiderschap. En ik denk dat in de geschiedenis leert dat op die manier. je het beste onzekerde tijden doorkomt. We hebben nog geen podcastkast van het jaar verkiezing. Maar ik wil je bij deze nomineren rijden. Ik wilde zeggen, we hebben honderd afleveringen gemaakt en ik durf nu al te zeggen. dat die in de top 5 stapt. We zitten op dezelfde ding. Ja, we moeten hier geen woorden aan vuil maken. Dit afsluiten kunnen we niet overeen. Jannine, heel erg bedankt. Het was een zeer inspirerend gesprek over thema's die nog veel verder gaan. dan werken bij de bank, maar voor alle leiders en professio's van Nederland. ik belangrijk reflectieve vragen. Dus dank je wel. Dank jullie wel voor de vragen? Ja, en luisterar als je dit een mooi gesprek vond en dat vond je, dat weet ik. stuur hem dan ook even door naar je collega's, naar je ouders, naar je moeder. De buuren, iedereen die je kan denken, dit is een mooi en waardevolksprek. Deel deze aflevering, dank je wel. Dank je wel. (C) TV GELDERLAND 2020